İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2021/76 K.2021/538

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin, davalı bankadan 2008 yılında 60 ay vadeli 130.000,00-TL işyeri kredisi kullandığını, bu krediye ilişkin olarak müvekkilinden 1.000 TL “dosya” ve 500 TL “ekspertiz” masrafının tahsil edildiğini, Aralık 2010 tarihinde müvekkili kredisi erken kapattığını, davalı bankaya erken kapama müracaatının 27. taksitten sonra olduğunu, bu kredinin kapanışı sırasında ise müvekkilinden 14.099,40,-TL "kredi erken kapama" ücreti tahsil edildiğini ileri sürerek dava ve dava değerini ıslah etme hakkı saklı kalmak kaydı ile müvekkilinden haksız olarak tahsil edilen tahsilatlar toplamından şimdilik 100,00,- TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili, 23/08/2019 tarihli ıslah dilekçesi ile bilirkişi incelemesi sonucunda belirlenen 8.109,00 TL üzerinden davanın ıslah edildiğini belirterek 8.109,00 TL’nin haksız tahsilatın yapıldığı tarihten itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.

CEVAP

Davalı vekili, taraflar arasında erken kapama maliyeti hususunda varılan mutabakat ile kredinin kapatıldığını, erken kapama maliyetinin talep edilmesinin taraflar arasındaki sözleşme, yasal düzenlemeler ve ticari teamüllere uygun olduğunu, ticari kredi erken kapama maliyeti hesaplamasında, kredi özelinde değerlendirme yapıldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda, erken kapama durumunda anılan sözleşme hükümleri ve bankacılık teamülleri uyarınca bankanın erken kapama ücreti talep etme hakkı var ise de; sözleşme ile belirlenmiş bir oranın bulunmadığı, davalı bankanın somut olayda davacıdan %13,62 oranında erken kapama komisyon oranı üzerinden tahsilat gerçekleştirdiği, diğer bankaların benzer nitelikteki kredi sözleşmelerinde uyguladıkları ortalama erken kapama komisyon oranının ise %4,5 olduğunun tespit edilmesi karşısında, %13,62 oranındaki erken kapama komisyon oranının fahiş olduğu,

dosya masrafı ile ekspertiz ücretinin bankaların belirlediği ücret tarifesi sınırları içinde kaldığı, buna göre, fazladan tahsil edilen bedelin ise 9.443,38 TL olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabul kısmen reddine, 8.059,00TL'nin ıslah tarihinden itibaren (23/08/2019) işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine uygun olarak erken kapama komisyonu alındığını, erken kapama işleminin, kapama ücreti de dahil olmak üzere taraflar arasında varılan mutabakat sonucunda gerçekleştirildiğini, bu noktada varılan mutabakat gereğince hesabına ödeme yapan davacının bilgi ve iradesi ile ödemesini gerçekleştirdiği erken kapama ücretinin iadesine yönelik talebi hukuken korunamayacağını, erken kapama komisyon oranının %4,5 olması gerektiğine yönelik tespitin doğru olmadığını, kapanan kredi özelinde bir değerlendirme ve araştırma yapılmadığını, emsal oran araştırmasında,

bankaların mahkemelere farklı oranlar verdiğini, bu yöndeki rapora itirazlarının karşılanmadığını belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklı taksitli ticari kredi kullanımında tahsil edilen erken kapama ücretinin fahiş olduğu iddiasına dayalı alacak istemine ilişkindir.

Davacı, davalı bankadan kullandığı kredi kapsamında haksız olarak ve fahiş miktarda erken kapama komisyonu adı altında tahsilat yapıldığını iddia ederek haksız kesintinin iadesini istemiş, davalı banka ise, uygulamanın sözleşme ve bankacılık mevzuatına uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçe doğrultusunda, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Uyuşmazlık, erken kapama komisyonu olarak yapılan tahsilatın sözleşme koşullarına ve bankacılık teamüllerine uygun olup olmadığına noktasında toplanmaktadır.

Taraflar arasında akdedilen genel kredi sözleşmesinin 15.6 maddesinde erken ödemeye dair düzenlemeye yer verilmiştir. Sözleşmenin anılan hükmü uyarınca, erken ödeme nedeniyle erken kapama ücreti alınacağı belirtilmiş ise de bu ücretin hangi oranlarda alınacağı veya hesap şekline dair bir düzenlemeye sözleşmede yer verilmemiştir.

Davalının alınan ücretlerin sözleşme ve bankacılık uygulamalarına uygun olduğunu savunması karşısında mahkemece, diğer bankalardan benzer türdeki kredi sözleşmelerinden kaynaklanan borcun erken ödenmesi halinde aldıkları erken ödeme komisyonu oranlarını dosyaya kazandırarak uzman bilirkişiden rapor alınmıştır.

Bilirkişi raporunda, gerekçeleri gösterilmek suretiyle, davalı bankanın davacının kredilerini erken kapatma talebi üzerine uyguladığı %13,62 oranında erken kapatma ücretinin miktarı ve oranı bankacılık uygulama ve teamüllerine uygun olmadığı, %4,5 oranın makul olduğu belirtilmiştir.O halde, davalı bankanın itirazlarını da karşılayan gerekçeli ve denetime elverişli 12/03/2018 tarihli bilirkişi raporuna göre karar verilmesinde isabetsizlik olmadığı gibi, dava konusu erken kapama komisyon tutarının kalan kredi borcu ve ferileri ile birlikte davacının cari hesabından davalı bankaca tahsil edildiği,

taraflar arasında erken kapama komisyon oranı ve/veya tutarı konusunda varılmış bir mutabakat bulunduğunun ispat edilemediği hep birlikte gözetildiğinde, davalının yerinde olmayan tüm istinaf sebeplerinin reddi gerekmiştir.

Açıklanan bu nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.