İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2022/693 K.2022/598

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün İhtiyati haciz talep eden davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP

İhtiyati haciz isteyen davacı vekili; müvekkili şirkete ait malların taşındığı, ... numaralı konteynerin davalı şirket hakimiyetinde iken İzmir-Aliağa limanında ... istif sahasında devrilmesi sonucu müvekkilinin mallarının kullanılmaz hale gelmesi nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 21.500,00 USD zararın davalıdan tahsiline ve alacağının tahsilini teminen davalının taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine, teminatsız olarak, mahkeme aksi kanaatte olması halinde teminat karşılığında ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARI

Mahkemece, 22.02.2022 tarihli ara karar ile; davacının iddiasına konu zararın sunulan belgeler kapsamında, alacağının varlığının tespiti yargılamayı gerektirdiği, vadesi gelmiş para alacağının varlığına ilişkin yaklaşık ispat şartlarının gerçekleşmediği gerekçesiyle ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiştir. Bu ara karara karşı, ihtiyati haciz isteyen davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz isteminde bulunan davacı vekili istinaf dilekçesiyle; davalı tarafça taşınan müvekkiline ait yüklerin bulunduğu ... nolu konteynerın Aliağa-İzmir'de ...

İstif Sahasında 11.02.2021 tarihinde aktarma yapılırken devrilmesi sonucu konteyner ve yükün kullanılamaz hale geldiği, hasarın ...A.Ş tarafından düzenlenen 19.02.2021 tarih ve ... numaralı survey raporu ile tespit edildiği, hasarın davalıdan defalarca talep edilmesine rağmen ödenmediği, gönderilen ihtarın sonuçsuz kaldığı, İİK 257. maddesi koşulları oluşmasına rağmen ihtiyati haciz isteminin reddinin hukuka aykırı olduğu,

e-posta yazışmalarından anlaşılacağı üzere hasarın davalı tarafından kabul edildiği zira davalı şirket yetkilisinin 19.02.2021 tarihli e-postasında, "Hasar miktarınız için ise tarafımıza fatura kesmeyip antetli kağıda total claim tutarınızı belirttiğiniz ingilizce bir claim letter yazıp tarafımıza iletmenizi rica ederiz.

Akabinde konuyu quantified claim ekibimize aktarıp dönüşlerini bekleyeceğiz." denildiği, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 10.6.2020 tarih, 2017/1014 Esas ve 2020/4488 Karar sayılı kararında.

"HMK'nun 199. maddesinde ”Uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli yazılı veya basılı metin, senet, çizim, plan, kroki, fotoğraf, film, görüntü veya ses kaydı gibi veriler ile elektronik ortamdaki veriler ve bunlara benzer bilgi taşıyıcıları bu Kanuna göre belge olduğu, bu düzenleme ile mail yazışmalarının da belge olduğunun kabul edildiği, TBK'nın 49 ve TTK'nın 1243. maddeleri uyarınca Kanunun bu açık hükmünden de anlaşıldığı üzere, eşya taşıyanın hakimiyetinde iken ve eşyanın yükletilmesi, istifi, elden geçirilmesi, taşınması, korunması,

gözetimi ve boşaltılmasında tedbirli bir taşıyandan beklenen dikkat ve özeni göstermekle yükümlü olup; bu hallerde eşyanın zayi olmasından malike karşı taşıyanın sorumlu olduğu dolayısıyla malın ziyaından başkası sorumlu olsa dahi malike karşı asli sorumlunun taşıyan olduğu, kararda, muaccel bir alacağın varlığına dair yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediği ifade edilmiş olsa da, haksız fiilden kaynaklı alacaklar olayın meydana geldiği tarih itibariyle muaccel hale geldiği YHGK'nın E. 2015/21-3372 K. 2018/766 T.

11.4.2018 sayılı kararında da, bu hususa işaret edildiği, sunulan delillere göre, İİK 257 ve devamındaki maddelerde aranan ihtiyati hacze karar verilmesine ilişkin şartların oluştuğunu ileri sürerek ilk derece mahkemesinin ihtiyati haczin reddine ilişkin ara kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Dava, deniz taşımasından kaynaklanan hasarın tazmini istemine ilişkin olup, talep, derdest davada, dava konusu tazminatın tahsilini teminen İİK 257. maddesi uyarınca ihtiyati haciz istemini kapsamaktadır. İlk derece mahkemesince, ihtiyati haciz isteminin reddine dair verilen ara karara karşı, davacı vekili tarafından, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönleriyle sınırlı olarak yapılmıştır. İhtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence altına almak için mahkeme kararı ile borçlunun mallarına geçici olarak el konulması olarak tanımlanmaktadır.

İhtiyati haciz talep edebilmek için, İİK'nın 257/1.maddesine göre alacağın para alacağı olması, vadesi gelmiş ve rehinle temin edilmemiş olması ya da İİK'nın 257/2.maddesindeki şartların gerçekleşmiş bulunması gerekir.

İİK'nın 258/1.maddesinin ikinci cümlesinde "Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebebi hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur." şeklinde yapılan düzenleme ile alacaklının ihtiyati haciz talep edebilmesi ve ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın varlığı ve istenebilir olduğunun tam ve kesin olarak ispat edilmesi gerekliliği aranmamış olmakla birlikte bu konuda mahkemeye kanaat getirecek delillerin sunulması gerektiği kabul edilmiştir.

Esasa konu uyuşmazlığın deniz taşımasından kaynaklanan tazminat talebine ilişkin olup görevsiz mahkemece değerlendirilmiş ise de dosya kapsamında yer alan delillerin yaklaşık ispat koşulunu sağlamadığı, yargılamanın ilerleyen aşamalardaki delil durumuna göre yeniden talepte bulunabileceği de gözetildiğinde; ilk derece mahkemesince yazılı gerekçeyle istemin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik olmadığından ihtiyati haciz isteyen davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ihtiyati haciz talep eden davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.