İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2023/756 K.2025/2024

Taraflar arasındaki İtirazın İptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Dava dışı ... Ltd. Şti.'nin Nakliyat Emtia Abonman ... Poliçesi ve Nakliyat Emtia ... Poliçesi ile ... teminatları altında olduğunu, dava dışı ... Ltd. Şti.'nin Abonman ... Sözleşmesi, Poliçesi ve Zeyilnama ile ... teminatları altında olduğunu, ABD'den Türkiye'ye gönderilen ...

Merkezi (...) emtiasının ... numaralı konşimento ile ... numaralı kontevner içine parsivel şekilde konularak, önce... gemisine yüklendiğini, sonra ... gemisine aktarıldığı ve ... - Ambarlı / İstanbul limanına getirildiğini, ... plakalı araca yüklenerek sigortalı firmanın Ankara'daki fabrikasına götürüldüğünü ve fabrika da yapılan kontrolde hasarlı olduklarının tespit edilmesi üzerine tutanak düzenlendiğini ve araç sürücüsünün de tutanağı imzaladığını, eksper incelemesi ile hasar tutarının 31.009,10 TL olarak belirlendiğini ve 05.11.2019 tarihinde sigortalıya ödendiğini, ibraname ve temlikname alındığını,

ödenen hasar tutarının davalılardan tahsili için başlatılan icra takibinin haksız itirazları ile durdurulduğunu, arabuluculuk görüşmelerinin olumsuzlukla sonuçlandığı belirterek İstanbul 30. İcra Md'nün ... E numaralı dosyası ile 31.009,10 TL hasar tutarının takip tarihi itibariyle avans faizi ile tahsili için 16.06.2020 tarihinde başlatılan icra takibine itirazın iptali ile %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... ... .... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, davacının aktif husumet ehliyetinin ispatlanmamış olduğunu, yabancı ülkede bulunan ...firmasının fiili taşıyan olduğunu, konteynerin ABD'den Türkiye'ye ... gemisi ile taşındığını ve donatanının / işleteninin ... Ltd firması olduğunu ve ...

A.Ş.'nin de ... firmasının Türkiye acentesi olduğunu, taşımanın hangi aşamasında hasarın meydana geldiğinin belirsiz olduğunu belirterek davanın reddi ve ... A.Ş.'ye ihbarı ve de %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir. Davalı .... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle.

Yükün ... - Ambarlı / İstanbul limanında 29.05.2019 tarihinde kamyona yüklendiğini ve 30.05.2019 tarihinde, Kazan / Ankara'da alıcıya teslim edildiğini, taşımanın 1 gün içinde tamamlandığını, hasarın kara taşıması sırasında meydana gelmediğini konteynerin emtia için uygun olmadığını, ambalajda darbe veya hasar olmadığını, emtianın hasarlı olduğunun ambalaj açılınca belli olduğu dikkate alındığında istifleme hatası olduğunun gemi taşıması anında hasarın oluştuğunun anlaşıldığını belirtmiş olmakla davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ...

A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını yükleme ve istifleme hatası nedeniyle makinenin hasar gördüğünü, ambalaj yetersizliği, hatalı istifleme, açık kasa araç taşımalarının teminat dışı olduğu dikkate alındığında davacı ... şirketinin sigortalına yaptığı ödemenin hatır ödemesi olduğunu, ambalajlama yapılmadan üstü açık araç ile yapılan taşımalarda meydana gelen hasarlarda taşıyıcının sorumlu tutulamayacağını belirtmiş olmakla davanın reddi ile %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " ...Davacı taraf davalı ... ...’ın taşıyan ya da donatan acentesi olmadığını, ancak taşımayı üstlendiğini, diğer davalıların ise Ambarlı-Ankara kara taşımasını yaptıklarını ileri sürmüş, buna ilişkin iç kara nakliye faturalarını sunmuştur.

Davaya konu taşımaya ilişkin olarak ... sayılı konişmento sunulmuş olup konişmentonun ...tarafından düzenlendiği, ... ...’ın belge ibraz edilecek kişi olarak gösterildiği görülmektedir. Ambarlı Gümrük Müdürlüğü’nden yük teslim belgesi gönderilmiş olup, anılan belge ... adına ... Denizcilik tarafından düzenlenmiş, yükün ... ...'a teslim edileceği belirtilmiştir. Yük teslim belgesinde ana konişmento numarası ... olarak belirtilmiştir.

Ana konişmento dosyaya sunulmamış olup mevcut belgelerden yükün taşındığı ... sayılı konteynerın taşıma sırasında ... isimli gemiye aktarıldığı, davalı ... ... tarafından teslim alınarak özet beyan verildiği, gönderilen adına liman hizmetlerinin yapıldığı ve buna ilişkin konteyner içi boşaltma, tahliye, yük teslim vb. açıklamalı faturaların düzenlediği görülmüştür. Konişmentoya göre navlunun peşin ödenmiş, navlun faturası da sunulmamıştır.

Bu açıklamalara göre davalı ... ...’ın taşımayı üstlenmediği, akdi ya da fiili taşıyan olmadığı anlaşıldığından davanın bu davalı yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerekmiştir. Taşımaya konu ... makinesinin Amerika'da konteyner içine parsiyel olarak yerleştirildiği ve ... - Ambarlı / İstanbul limanında makinenin konteynerden ambalajı ile tahliye edilerek 29.05.2019 tarihinde ... plakalı kamyona yüklendiği. 30.05.2019 tarihinde, Kazan / Ankara'da ... Ltd.

Şti. tesisinde makinenin kamyondan tahliye edilerek ambalajı açıldığında hasarlı olduğunun tespit edildiği. 30.05.2019 tarihli tutanak düzenlendiği; tutanağı araç şoförü ile alıcı firma yetkisinin ve bir şahidin imzaladığı anlaşılmaktadır.

Ekspertiz raporunda hasarın emtianın çıkış yeri olan ABD'deki fabrikasında konteynere yapılan yükleme esnasında veya boşaltım yeri olan Ambarlı Limanı'nda konteynerden çıkarılıp, araca yükleme esnasında oluşmuş olabileceği kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Bilirkişi raporunda makine parçalarını konteynere forklift veya vinç ile yerleştirildiği, operatör hatası nedeniyle tek bir parçanın hasar görebileceği, somut olayda çok sayıda parçanın hasarlı olduğunu, operatörün makine parçalarını konteynere yerleştirirken forklift bıçağı ile defalarca parçalara çarpması hayatın olağan akışına aykırı olduğu,

çok yönlü hasarın operatör hatası ile oluşmayacağı, hasarın özelliğine bakıldığında, hasarın nedeninin ... merkezi emtiasının ambalaja / kutuya hasarlı olarak yüklenmiş olabileceği veya emtianın ambalajı / kutusu içine taşımaya uygun olmayan şekilde yüklenmesi nedeni ile taşımanın her hangi bir aşamasında ambalajı / kutusu içinde hareket ederek hasarlandığı ve ... merkezi emtiasını ambalajı / kutusu içine taşımaya uygun emniyetli yerleştirmeyen üreticinin / satıcının hasarın meydana gelmesinde kusurlu olduğu, hasarın taşımanın hangi aşamasında oluştuğunun tespit edilemediği belirtilmiştir.

Dosyaya sunulan 30.05.2019 tarihli hasar tespit tutanağında araç şöförünün imzaladığı kısımda "Malzemeyi ambalajıyla teslim aldım ambalajlı kapalı bir şekilde teslim ettim. sağlam olarak indirildikten sonra malzemenin ambalajı açılınca hasar görüldü" notu ile yine tutanakta "nakliyeyi yapan araçta herhangi bir deformasyon görülmemiştir" kaydı bulunmaktadır.

Dosya kapsamından yükün gümrük işlemleri sonrası konteynerdan tahliye edilerek kara taşımasını yapan araca yüklendiği anlaşılmakta olup , aracın kaza yaptığına ya da emtianın ambalajının hasar gördüğüne dair delil bulunmadığı, yine makinenin yükleme ve tahliye öncesine ait ambalajlı ya da ambalajsız durumunu gösterir belge ya da fotoğraf sunulmadığı görülmektedir. Bu açıklamalara göre hasarın kara taşımasını yapan davalılar ... A.Ş. ile ... Ltd.

Şti. sorumluluğunda meydana geldiği uygun delillerle ispatlanamadığından davanın bu davalılar yönünden davanın reddine, davalı ... ... A.Ş. yönünden yukarıda açıklanan nedenlerle husumet yokluğu nedeniyle reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece davalı kara taşıyıcısının taşıma senedi üzerinde yüke ilişkin çekincesine dair her hangi bir ihtirazı kaydın yer almadığı, deniz taşımasında ise konşimento üzerinde herhangi bir ihtirazi kayıt bulunmadığı hususlarının dikkate alınmadığını, taşıma işinin birden fazla taşıyıcı tarafından ifa edilmiş olup, sigortalı emtianın karma olarak hem deniz yoluyla hem de kara yoluyla taşındığını, bilirkişi raporunun aksine konşimento üzerinde yükün taşımaya elverişsiz olduğu,

ambalaj hatası yahut hasarlı olduğuna ilişkin hiçbir kayıt bulunmadığını, basiretli bir taşıyıcının, genel olarak gerekli dikkat ve özeni gösterdiğini kanıtlamasının yeterli olmadığını, ziya ve hasara neden olan olayın doğumunda kusurlu olmadığını da kanıtlaması gerektiğini aksi halde hasardan sorumlu olacağını, davalı taşıyıcının yüke ilişkin çekincesinin bulunduğuna dair hiç bir yazılı ihtirazi kaydı bulunmadığını, Türk Ticaret Kanunu'nun amir hükümleri uyarınca taşıyıcının, taşıdığı malın taşımaya elverişli olup olmadığını incelemek ve kontrol etmekle mükellef olduğunu, taşıyıcının,

taşıdığı malı herhangi bir ihtirazi kayıt olmaksızın teslim aldığı takdirde artık sorumluluğun taşıyıcıya geçeceğinin aşikar olduğunu, dava konusu emtiaların sağlam, eksiksiz ve hasarsız şekilde temiz taşıma senedi ile davalı taşıyıcıya teslim edildiğini, taşıma senedi üzerinde gerek fiili deniz taşıyıcısının gerekse de kara taşıyıcı davalının yüke ilişkin (ambalaj, istifleme vb) çekincesine dair hiç bir yazılı şerh olmadığını, bu hususun da emtiaların eksiksiz, hasarsız, düzgün ambalajlı ve istifli şekilde davalı taşıyıcı tarafından teslim alındığını ispat ettiğini,

malın birden fazla kez yükleme ve boşaltma işlemlerine maruz kaldığı hususunun göz ardı edildiğini, kusurun yalnızca üretici firmaya izafe edilmesi hukuk ve hakkaniyete aykırı olduğunu, konşimento üzerinde yetkili taşıyıcı firmanın ...

Anonim Şirketi olarak belirtilmesi nedeniyle davalıya husumet yöneltildiğini, dosyada mübrez yazılı beyanlarından da görüleceği üzere ... firması bakımından acentelik iddiası bulunmayıp, davalı ...'nin konşimento ile taşıma işini üstlendiğinin açık olduğunu , bunun aksi yöndeki tespit ve değerlendirmelerin yerinde olmadığını, hukuki dayanaktan yoksun kanaatlerin hükme esas alınmış olması sebebiyle yerel mahkeme kararının yapılacak inceleme doğrultusunda kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Dava, nakliyat emtia ... poliçesi kapsamında ödenen hasar bedelinin rücuen tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine karşı yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın davalı ...

A.Ş. yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, diğer davalılar yönünden davanın reddine karar verilmiş; bu karara karşı davacı vekili yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, davalı ... A.Ş.'nin pasif husumetinin bulunup bulunmadığı, taşıma sırasında uğranıldığı iddia olunan hasardan diğer davalıların sorumlu olup olmadıkları noktasındadır.Davacı tarafından, davalılar hakkında İstanbul 30. İcra Md'nün ...

Esas sayılı takip dosyasında, "ABD'den Türkiye'ye gönderilmek üzere, 1 set makine ve yedek parçaları (... Merkezi) emtiası, ... nolu konşimento, ... nolu konteyner, ... gemisi, ... nolu nakliye faturası, ... plakalı araç, sorumluluğu altında yapılan taşıma, emtianın hasarlanması, ... ...

A.Ş. tarafından ödenen hasar tazminatı" sebebine dayalı olarak 31.009,10 TL alacağın tahsili istemiyle 16.06.2020 tarihinde ilamsız icra takibi başlatılmış, itiraz üzerine takip durmuştur.Davacı taraf, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptaline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır. Dosya kapsamından sigortalı ... Ltd.

Şti tarafından ... teslim şekli ile satın alınan 1 set makine ve yedek parçaları emtiasının, parsiyel şekilde ... nolu konteyner içerisine yüklenerek ... nolu konşimento tahtında ... gemisi ile ABD’den Türkiye’ye gönderilmek üzere taşıma işlemine konu edildiği anlaşılmıştır.

Konişmento, bir taşıma sözleşmesinin yapıldığını ispatlayan, eşyanın taşıyan tarafından teslim alındığını veya gemiye yüklediğini gösteren ve taşıyanın eşyayı, ancak onun ibrazı karşılığında teslimle yükümlü olduğu senet olarak tanımlanmaktadır.

Konişmento, navlun sözleşmesi uyarınca taşınan eşya için taşıyan tarafından düzenlenir ve eşyayı temsil eden kıymetli evrak niteliğinde bir senettir.Dosyaya Türkçe tercümesi sunulan ... nolu konişmentoda, yükletenin/ihracatçının dava dışı ..., alıcının sigortalı ... Ltd. Şti, yükün teslim alma ve yükleme yerinin Long Beach/ABD, boşaltma limanı ve teslim yerinin İstanbul, sevkiyat acentesinin ...İnc , taşıyanın ...İnc , belge teslim edilecek kişinin davalı ... ... ....

A.Ş. olduğu anlaşılmış olup, Ambarlı Gümrük Müdürlüğü’nden gönderilen ve ... adına ... Denizcilik tarafından düzenlenmiş 22.05.2019 tarihli yük teslim belgesinde yükün davalı ... ... .... A.Ş.'ye teslim edileceğinin belirtildiği görülmektedir. 1.Davacının davalı ... ... .... A.Ş .yönünden verilen pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddi kararına yönelik yapılan istinaf incelemesinde: Davacının sigortalısı ile davalı ... ... ....

A.Ş. arasında taşıma sözleşmesi yapıldığına ilişkin dosya kapsamında herhangi bir sözleşme veya navlun faturası ibraz edilmemiştir. Davacı tarafça davalı ... ... .... A.Ş.'nin taşıyıcı sıfatıyla taşımaya konu emtiayı teslim aldığı ispatlanmadığı gibi dosyaya sunulan 27.05.2019 tarihli konteyner içi boşaltma, yük teslim belgesi, ekipman kontrol ücreti, ithalat ve tahliye bedeli açıklamalı faturaların liman hizmetlerine ilişkin olduğu gözetildiğinde davalı ... ... ....

A.Ş.'nin gerek fiili taşıyıcı, gerekse taşıma komisyoncusu olmadığı tespit edilmiştir. Yine ... numaralı ana konişmento dosyaya sunulmamış olup, davalı ... ... .... A.Ş. tarafından konişmento teslim alınarak özet beyanda bulunulmuş olması, davalıya taşıyıcı sıfatı kazandırmaz. Bu nedenle davalı ... ... .... A.Ş. yönünden mahkemece davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle ret kararı verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. 2.Davacının davalılar ... A.Ş. ile ... Ltd.

Şti. yönünden verilen davanın reddi kararına yönelik yapılan istinaf incelemesinde: Somut olayda davacı tarafından ... ettirenin ...Ltd. Şti, sigortalının ... Ltd.

Şti olduğu 22.03.2019-22.03.2020 tarihlerini kapsayan nakliyat emtea ... poliçesi ile davaya konu taşıma için "all risk" kapsamında teminat verildiği, 29.05.2019 tarihli zeyilname ile iç nakliyeye ilişkin taşımanın ... kapsamına alındığı, 06.09.2019 tarihli ibraname başlıklı belge ile sorumlulara rücu hakkının davacıya temlik edildiği,

davacı tarafından 05.11.2019 tarihinde dava dışı sigortalısına 31.009,10 TL tutarında hasar ödemesi yapıldığı görülmüştürDava dışı sigortalı tarafından yurt dışından ithal edilen 1 set makine ve yedek parçalarının (... merkezi) teslim şekli ... olarak kararlaştırılmıştır. ... teslimde, satış bedeline, mal bedeli ve navlun bedeli dahil olup, malın taşıyıcıya tesliminden itibaren risk ve masraflar ve dolayısıyla hasar riski alıcıya geçer.

Eldeki davada sigortalının alıcı olmasına göre davacı ... şirketi, aktif dava ehliyetine haizdir.Somut olayda deniz yoluyla taşınan konteynerin ... gemisinden ... gemisine aktarıldığı, daha sonra 15.05.2019 tarihinde Ambarlı/İstanbul Limanı'na getirildiği, davalı ... ... A.Ş.

Tarafından 27.05.2019 tarihli konteyner içi boşaltma faturasına göre limanda boşaltılan konteyner içindeki yükün 28.05.2019 tarihli gümrük kapanış beyannamesinden sonra 29.05.2019 tarihinde ... plakalı kamyona yüklendiği anlaşılmış olup, kara taşıması ile ilgili olarak davalı ... Ltd. Şti. tarafından davalı ... A.Ş. hakkında 29.05.2019 tarihli şehirlerarası nakliye bedeli faturası tanzim edildiği, ... Nakliye-... tarafından davalı ... Ltd.

Şti. hakkında 30.05.2019 tarihli İstanbul Ankara arası nakliye bedeli açıklamalı fatura düzenlendiği, davalı ... A.Ş. tarafından sigortalı ... Ltd. Şti hakkında 31.05.2019 tarihli iç nakliye faturası düzenlendiği görülmektedir. Bu durumda sigortalı tarafından satın alınan emtiaya ilişkin kara taşımasının davalılar ... A.Ş. ile ... Ltd. Şti. tarafından gerçekleştirildiği ve davalıların taşıyıcı sıfatlarının bulunduğunun kabulü gerekir.

Taşımaya konu yükün ... plakalı araca yüklenerek sigortalının Ankara adresindeki fabrikasına getirildiğinde yapılan kontrolünde sürücü ... imzalı 30.05.2019 tarihli hasar tutanağının tanzim edildiği görülmüştür.Dosyaya sunulan 30.05.2019 tarihli hasar tespit tutanağında, malzemenin ambalajıyla teslim alındığı ve ambalajlı kapalı bir şekilde teslim edildiği, sağlam olarak indirildikten sonra malzemenin ambalajı açılınca hasarın görüldüğü , nakliyeyi yapan araçta herhangi bir deformasyon görülmediği kaydı bulunmaktadır.Davacı ... şirketince dosyaya sunulan ...

Ekspertiz tarafından hazırlanan eksper raporunda emtianın araç üzerinde muhtelif yerlerinden hasarlı (eğik-ezik -darbeli-kopuk) olarak görüldükten sonra araçtan indirilip fabrika içerisine alındığı belirtilmiş olup, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, eksper raporunun yazılı tutanağa rağmen bu şekilde kaleme alınmasının doğruyu yansıtmadığı kanaati oluşturduğu, hasarın ancak malzemenin ambalajı açılınca görülebilen cinsten olup, yükün kapalı ambalaj içinde taşıyanlara teslim edildiği, dolayısı ile her bir taşıyanın ambalajın içindeki yükü kontrol etmesinin mümkün olmadığı,

dosyaya sunulu fotoğrafların emtianın ambalajı içinde bulunduğu vaziyette çekilmediği, emtianın ambalajından çıkarıldıktan sonra ambalaj fotoğraflarının dosyada olmadığı, emtiaya ait ambalajın dışarıdan bir darbe alıp almadığının belirsiz olduğu, 30.05.2019 tarihli hasar tespit tutanağından emtianın kendi ambalajı olduğu ve dışarıdan görüldüğü hali ile ambalajının sağlam göründüğü, taşımaya konu emtiada meydana gelen hasarın taşımanın hangi aşamasında oluştuğunun tespit edilemediği,

emtianın konteyner içine parsiyel şekilde yüklendiği dikkate alındığında kendine ait ve deniz taşımasına uygun korunaklı ambalaj içinde emniyete alınması (lashing ve dolgu malzemeleri ile) gerektiği, hasarın nedeninin de emtianın ambalajı içerisinde hareket ederek darbe almasından kaynaklandığı, bu durumda dava dışı satıcının hasarın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu belirtilmiştir.Kara taşıması yönünden Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 875/1.

Maddesi uyarınca taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. Bununla birlikte TTK'nın 889/1. Maddesine göre eşyanın zıyaı veya hasara uğramış olduğu açıkça görülüyorsa, gönderen veya gönderilen en geç teslim anına kadar zıyaı veya hasarı bildirmezlerse, eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiği varsayılır.

Bildirimde, zararın gerekli açıklıkla belirtilmesi ve nitelendirilmesi şarttır. (2) Birinci fıkradaki karine, zıya veya hasarın açıkça görünmemesi ve eşyanın tesliminden sonra yedi gün içinde bildirilmemesi hâlinde de geçerlidir...(5) Zıya, hasar veya gecikme teslim sırasında bildirilirse, bu bildirimin yukarıdaki hükümlere uygun olarak eşyayı teslim edene yapılması yeterlidir.

Söz konusu maddesinde yer alan ihbar mükellefiyeti dava hakkını düşürmeyip, hasarın taşıma sırasında meydana gelip gelmediğine ilişkin bir karineye işaret etmektedir.

Taşıyıcının sorumluluktan kurtulmasında genel sebepler ve özel sebepler ayrımı yapılmış olup, taşıyıcı ancak TTK'nın 875/2, 876 ve 878. maddesinde gösterilen hallerin mevcudiyetini ispat etmek suretiyle mesuliyetten kurtulabilir.TTK’nın 878. maddesinin 1. Fıkrasının (a) bendi gereğince sözleşme veya teamüle uygun olarak üstü açık bir aracın kullanılmış olması yahut güverteye yükleme yapılması halinde (b) bendi gereğince gönderen tarafından yetersiz ambalajlama yapılması halinde (c) bendi gereğince eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması,

yüklenmesi veya boşaltılması halinde doğan zarardan, taşıyıcı sorumlu tutulamayacaktır.

Yine maddenin 2. fıkrasına göre herhangi bir zararın hal ve şartlara göre 1. fıkrada öngörülen bir sebebe bağlanmasının muhtemel bulunduğu durumlarda zararın bu sebepten ileri geldiği de kabul edilecektir.Somut olayda ... nolu konişmentoda “particulars furnished by shipper” ibaresi yani “eşyalar taşıtan/yükleten tarafından dizilir” kaydı yer almakta olup, bu kayıt, emtianın konteyner içine satıcı ... tarafından istiflenmiş olduğunu göstermektedir.

TTK’nın 862. maddesi gereğince de ambalaj ve işaretleme yükümü gönderene yüklenmiştir. Bununla birlikte ambalajlama gönderene ait olsa bile taşıyıcının malın sağlam ve tam olarak teslimi sorumluluğu çerçevesinde gerek istifleme gerekse ambalaj itibariyle taşımaya uygunluğu noktasında denetleme görevi mevcuttur.

Bir başka deyişle yetersiz ambalaja rağmen ihtirazi kayıt koymaksızın taşımayı kabul eden taşıyıcının meydana gelen zararda müterafik kusurunun (Türk Borçlar Kanunu m. 52) bulunduğunun kabulü gerekir. İstiflenme ile emtianın veya ambalaj içinde bulunan emtianın araç içine taşımaya uygun doğru yerleştirilmesi itibariyle bu sorumluluk, ileri bir noktadır. Ancak, ambalaj açısından denetim ve gözetim görevi daha sınırlıdır.

Ambalaj itibariyle taşımaya uygunluk genel görünüş itibariyle yapılacaktır. Şayet hasar, salt emtianın ambalaj içine doğru ve sağlam yerleştirilmemesinden kaynaklanmış ise ambalaja müdahale imkanı olmayan hallerde taşıyıcının bir sorumluluğunun olmayacağı kuşkusuzdur. (Yargıtay11.

Hukuk Dairesinin 2016/6417 Esas ve 2018/239Karar sayılı kararı) Gönderilen tarafından mal teslim alınırken ihtirazi kayıt konulması halinde malın taşıma sırasında hasara uğradığı, ihtirazi kayıtsız teslim alınması halinde ise maldaki hasarın taşıma sırasında oluşmadığı yönünde bir karine oluşur. Ancak bu karinenin aksinin ispatı her zaman mümkündür.

Somut olayda fiili taşıyıcının imzasının bulunduğu 30.05.2019 tarihli hasar tutanağı, taşıyıcının hasarı kabulü anlamına gelmeyip, yalnızca hasarın taşıma sırasında meydana geldiğine karine teşkil eder. Ancak karinenin aksinin ispatı mümkün olup, hasarın kara taşımasından kaynaklanmadığı ispat edilerek sorumluluktan kurtulunabilir.

Dosyada mevcut bilirkişi kök raporunda; hasarın konteyner içine parsiyel şekilde yüklenen makinenin kendisine ait ve deniz taşımasına uygun korunaklı ambalaj içinde emniyete alınmamasından (lashing ve dolgu malzemeleri ile) ve makine parçalarının ambalaj içerisinde hareket ederek, birbirlerine çarpması sonucu darbe almasından kaynaklandığı belirtilmiştir.

Taşımaya konu makine parçalarına ait ambalajın dışarıdan bir darbe alıp almadığı belirsiz olduğu gibi taşıyıcının ambalaja müdahale imkanı olmadığı ve kapalı ambalajın içindeki yükü kontrol etmesinin mümkün olmadığı gözetildiğinde hasar tutanağında nakliyeyi yapan araçta herhangi bir deformasyon görülmediği kaydı bulunmasına göre de davalı taşıyıcılar aleyhine oluşan karinenin aksinin davalı tarafça ispatlandığının kabulü gerekir.

Bu durumda emtiada meydana gelen hasardan davalı taşıyıcıların sorumlu olmadığı anlaşılmakla mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur. HMK'nın 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.