İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2024/1145 K.2024/1299

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin davalı şirketten aldığı kumaşları yine yurt içinde giyime hazır hale getirerek ihtiyacını gerçekleştirdiğini, müvekkil şirketin 08/07/2022 tarihli kumaş satın alma formu ile kumaş siparişi verildiğini, bahse konu kumaşların davalı tarafından teslim edildiğini ve satın almaya konu kumaşlar ile müvekkil şirket tarafından üretim aşamasına geçildiğini, bahse konu ürünlerin üretilerek ihraç edildiğini, müşterilerden gelen olumsuz dönüşler sonrası müvekkil şirket ile irtibat kurularak ürünler ile ilgili yaşanan sorunların bildirildiğini,

dava dışı müşteriler tarafından laboratuvar ortamında testlerin sonucunu ilettiğini ve ürünlerin ayıplı olduğunun tespit edildiğini bildirerek ticari itibarını zedeleyecek ölçüde ayıplı olan ürünler.... iade ettiğini, davalının yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle fatura düzenlendiğini, noterlik ihtarnamesi ile davalı şirkete iletildiğini,

davaya konu kumaştan üretilen ve müvekkil şirket tarafından müşterilerine satışı gerçekleştirilen ürünlerin özel etiketle "sustainable" ürün kategorisinde satılması amaçlanarak davalıdan kumaş satın alınmasına karar verilmiş ise de taahhüt edilen sertifikaların temin edilememesi nedeniyle müvekkil şirket tarafından ürünlerin belirlenen kategoride satılmasının imkanı da bulunmadığını,

davalının yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle müvekkil şirketin kendi müşterisine olan taahhütlerini eksiksiz olarak sağlayamadığını bu sebepten dolayı karşılaşacağı itibar kaybının yanı sıra somut olarak cezai şart ve tazminat ödemesi de söz konusu iken davalı şirket tarafından ... sayılı dosyası kapsamında müvekkil şirket aleyhinde icra takibi başlattığını, müvekkil şirkete haksız ve hukuka aykırı borç yüklenerek...şirket malvarlığı değerleri ile mevduatlarına haciz konulması korkusuyla ticari işlerinin sekteye uğramaması için haciz tehdidi altında ödeme yapmak zorunda bırakıldığını,

bu nedenlerle davanın kabulü ile müvekkil şirketin borçlu olmadığının tespitine, icra takibinin iptaline, müvekkil şirketin borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 253.655,96-TL'nin ödeme tarihi olan 22/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte istirdadına, davalı şirketin %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı tarafın ihtara rağmen kesin süresi içerisinde arabuluculuk son tutanağını dosyaya ibraz etmediğini, bu nedenle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddi gerektiğini, her ne kadar davacı tarafça müvekkil şirket tarafından kendilerine satılan kumaşlarda ayıp olduğu iddia edilse de söz konusu iddianın gerçeğe aykırılık teşkil ettiğini, davacı tarafça müvekkil şirkete süresi içerisinde herhangi bir ayıp ihbarında bulunulmadığı gibi dava dilekçesinde müşterilerinden gelen olumsuz dönüşler üzerine ürünlerin ayıplı olduğunun tespit edildiği iddiasının da dayanaksız olduğunu,

davacı tarafın müşterilerine gönderdiği ürünler dikili ürünken müvekkil şirketin davacıya satıp teslim ettiği ürünler ham/boyalı kumaş olduğunu, teslim edilen kumaşlarda herhangi bir ayıp olmadığını, müvekkil şirkete usul ve yasaya uygun herhangi bir ayıp ihbarında bulunulmadığını, müvekkil şirketin davacı tarafın ayıba ilişkin iddialarından alacağının vadesi geldiğinde haberdar olduğunu, davacı tarafın ayıp iddiasının temelini müvekkil şirketten alıp kesim ve dikim işlemleri yaptıktan sonra kendi müşterilerine sattığı kumaşlardan kaynaklı şikayetler oluşturduğunu, müvekkil şirketin ham/boyalı kumaş satıcısı olduğunu,

kilogram usulü ile toplu şekilde işlenmemiş kumaş sattığını, davacının kumaşları keserek ve dikerek giyim ürünü haline getirdiğini, kanunun ayıp için belirli bir ihbar süresi belirlenmesinin temelinde de bu hususun olduğunun açık olduğunu, bu nedenlerle davanın öncelikle usulden reddini, yetkili mahkemenin Bakırköy Mahkemeleri olmasından dolayı davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilmesini, davaya konu borcun reel olması ve müvekkilin davacı taraftan hala alacaklı olması nedenleriyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A/2. maddesi. "Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır.

Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir.

Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." düzenlemesini havidir.

Yukarıda açıklanan yasal hükümler hep birlikte değerlendirildiğinde; davacıya arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini sunması için bir haftalık kesin süre verildiği, verilen süre içinde son tutanağın sunulmadığı anlaşıldığından, davanın arabuluculuk dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, ..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Yerel Mahkeme kararında arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanak sunulmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmişse de dava açılmadan önce dava şartı gereği zorunlu arabuluculuğa başvurulduğunu, arabuluculuk sonucunun anlaşamamayla sonuçlanmasıyla dava açıldığını, tarafların ve arabulucunun imzaladığı anlaşamama tutanağının da sistemden dava dilekçesine eklendiğini, idedilmesinin kabul edilmemesi gerektiği kanaatindeyiz.

Yerel Mahkemenin davayı usulden reddederek hakkın sürüncemede kalmasına ve yargı yükünün artmasına sebep olduğunu düşündüklerini, gerek görülmesi halinde ticari defter ve kayıtlar ile birlikte dava konusu kumaş üzerinde yapılacak bilirkişi inceleme neticesinde sipariş edilen kumaş ile davalı tarafından üretilen kumaşın farklı olduğu,

davalının taahhütlerini yerine getirmediği dolayısıyla başlatılan icra takibine ilişkin yapılan ödemenin haksız olduğu hususunun ispat olunacağı kanaatinde olduklarını, ...'nun mutabık kalınan işi ayıplı gerçekleştirmesi nedeniyle davacı şirkete ait olan kumaş ve malzemeler kullanılamaz hale getirildiğini ve davacı şirketin bu yönden zararına sebebiyet verildiğini, davalının yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle davacı şirket, kendi müşterisine olan taahhütlerini eksiksiz olarak sağlayamadığını, bu sebepten dolayı karşılaşacağı itibar kaybının yanı sıra,

somut olarak cezai şart ve tazminat ödemesi de söz konusu iken ... tarafından ....

Sayılı dosyası kapsamında davacı şirket aleyhinde icra takibi başlatıldığını, davacı şirkete haksız ve hukuka aykırı borç yüklenerek ... malvarlığı değerleri ile mevduatlarına haciz konulması çekincesiyle ticari işlerinin sekteye uğramaması için haciz tehdidi altında ödeme yapmak zorunda bırakıldığını ve davacı şirketin, ... tarafından başlatılan haksız ve hukuka aykırı takibe itiraz etmemiş olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı ödemek mecburiyetinde bırakıldığını beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Dava; faturaya dayalı alacağın tahsili istemiyle başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, arabuluculuk dava şartının yerine getirilip getirilmediği noktasındadır.7155 sayılı Yasanın 20. Maddesi ile 6100 Sayılı TTK'na eklenen 5/A maddesinde; konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkındaki ticari davalarda, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartı olarak düzenmiş olup, 7155 sayılı Yasanın 23. Maddesi ile 6325 Sayılı Kanuna eklenen 18/A maddesinde ise;

davacının, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorunda olduğu, bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderileceği, ihtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verileceği düzenlenmiştir.

Anılan yasal düzenlemelere göre, arabuluculuk tutanağı aslı veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğinin dava dilekçesine eklenmemiş olması halinde arabuluculuk son tutanağın mahkemeye sunulması için bir haftalık kesin süre verilmesi gerekir. Somut olayda, davacı tarafın istinaf dilekçesine eklediği arabuluculuk son tutanağına göre dava tarihinden önce 11/01/2023 tarihinde arabulucuya başvurmuş ve arabuluculuk son tutanağı 19/01/2023 tarihinde düzenlenmiştir.

Ancak arabuluculuk son tutanağının dava dilekçesine eklenmediği anlaşılmaktadır. Mahkemece davacı tarafa arabuluculuk son tutanağının sunulması için bir haftalık kesin süre verilmiş, verilen kesin sürenin sonuçlarını hatırlatır tensip zabtı davacı tarafa 18/10/2023 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen arabulucu son tutanağı aslı veya onanmış sureti 1 haftalık kesin süre içinde mahkemeye ibraz edilmemiştir.

Davacı vekilince istinaf dilekçesi ekine arabulucu son tutanağı eklenmiş ve arabulucu son tutanağının uyap üzerinden açılan dava dilekçesine eklendiği iddia edilmiş ise de uyap sisteminde yapılan incelemede arabulucu son tutanağının dava dilekçesine eklenmediği belirlenmiştir. Bu durumda arabulucu son tutanağının mahkemeye sunulmasına ilişkin emredici yasal düzenleme nedeniyle davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur.HMK'nın 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.