İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2022/530 K.2022/705

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

İhtiyati haciz isteyen vekili dilekçede özetle ... Adana Yeşiloba Şubesine ait 27.09.2021 keşide tarihli 50.000,00 TL bedelli çeke ve faktoring sözleşmesine dayanarak 50.000,00 TL alacağın temini için İİK 257 vd. maddeleri uyarınca ihtiyati haciz kararı verilmesini istemiştir. İlk Derece Mahkemesince.

"Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman şirketleri kanununun 8/2 maddesine göre "Müşterilerden ek teminat mahiyetinde olmak üzere devralınan ve fatura veya fatura yerine geçen belgeler ile ilişkili olmayan kambiyo senedi veya diğer senetlerin tahsil edilebilmesi için; alacağın vadesinde ödenmeyip sorunlu hale gelmiş olması, alınan kambiyo senedi veya diğer senet karşılığında hiçbir şekilde kambiyo senedi ve diğer senedin ilgililerine finansman sağlanmaması, kuruluşun işlem ve muhasebe kayıtlarında ek teminat mahiyetinde alınan kambiyo senedi veya diğer senedin ilgili borcun teminatı karşılığında alındığına ilişkin kayıt düşülmesi gerekir".

8/3. maddesine göre: Müşterilerden ek teminat mahiyetinde olmak üzere devralınan ve fatura veya fatura yerine geçen belgeler ile ilişkili olmayan kambiyo senedi veya diğer senetlerin tahsil edilebilmesi için: a) Alacağın vadesinde ödenmeyip sorunlu hale gelmiş olması, b) Alınan kambiyo senedi veya diğer senet karşılığında hiçbir şekilde kambiyo senedi ve diğer senedin ilgililerine finansman sağlanmaması, c) Kuruluşun işlem ve muhasebe kayıtlarında ek teminat mahiyetinde alman kambiyo senedi veya diğer senedin ilgili borcun teminatı karşılığında alındığına ilişkin kayıt düşülmesi gerekir.

Talep eden vekilince bu hususlara yönelik beyan ve bir kısım belge ibrazında bulunulmuşsa da müşteriden faturaya dayalı olarak alınan çeklerin ödeme tarihlerinin henüz gelmemesi, alacağın sorunlu hale geldiğinin ve Yönetmelik kapsamında diğer şartların yerine getirildiğinin ispatı noktasında elverişli delil ibrazında bulunulmaması karşısında mevcut dosya kapsamından ihtiyati haciz istem koşullarının oluşmadığı sonucuna varılmış, talebin reddine" karar verilmiştir.

Talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle. 1-İhtiyati haciz istemine dayanak çek incelendiğinde, 27/09/2021 vade tarihli ve 50.000,00 TL bedelli olduğu, seri numarasının ... olduğu, müvekkili ...

A.Ş 'den önceki cironun borçlu ... 'a ait olduğunu, yani müşterinin ... olduğunu , ... 'ın cirosundan önce ise ...'ın cirosunun bulunduğunu, 2-Müvekkili şirketin, Faktoring Usul ve Esasları Hakkındaki Kanun ve Yönetmelik gereğince işbu çeke ilişkin alacağı, Faktoring Sözleşmesi , fatura ve alacak bildirim formu ile ödeme araçları tevdi bordrosu tavsik ederek ... 'dan devraldığını, İhtiyati haciz talebini değerlendiren mahkemeye ibraz edilen Faktoring Sözleşmesinde ...'ın imzası olduğunun açıkça görüldüğünü, müvekkilinin, çeke ilişkin alacağı, usul ve yasaya uygun olarak Faktoring Sözleşmesi ,

fatura ve alacak bildirim formu ile ödeme araçları tedvi bordrosu tavsik ederek devraldığını ve iyi niyetli son meşru hamil sıfatını haiz olduğunu.

3-Tüm bu hususların yanı sıra, yerel mahkemenin " somut olayda talebin dayanağı olan senedin bu anlamda faktoring sözleşmesinin teminatı olarak alındığı kanaatine varılmıştır. " şeklindeki gerekçesinin tamamı ile usul ve yasaya aykırı olduğunu, borçlular tarafından takibe dayanak çekin teminat niteliğinde olduğuna dair herhangi bir itirazı bulunmaksızın yerel mahkemece re'sen bu yolla bir tespit yapılmasının usul ve yasada düzenlenmediğini, kaldı ki ;

sayın başkanlığınızca da takdir edileceği üzere bir kambiyo senedinin teminat niteliğinde olması için, üzerinde açıkça " teminat ibaresinin " yazılı olması dahi onun teminat niteliğinde olduğunu göstermeyeceğini ve ayrıca işbu kambiyo senedinin açıkça bilgilerini yazan bir belge/sözleşme/ protokol vs.

Belgenin varlığının aracağını, Faktoring Sözleşmesinde ise ; işbu çekin teminat senedi olduğuna dair hiçbir ibare yer almadığı gibi çekin üzerinde de teminat niteliğinde olduğuna dair bir emare yer almadığını, 4-Çeklerin ödeme tarihlerinin henüz gelmediği şeklindeki gerekçenin somut olay ile bağdaşmadığını, kendilerince ihtiyati haciz talebi 01/10/2021 tarihinde ikame edilmiş olup, taleplerine dayanak çekin vade tarihinin ise 27/09/2021 olduğunu, yerel mahkemenin somut olay ile bağdaşmayan gerekçelerle usul ve yasaya aykırı bir şekilde taleplerini reddettiğini,

5-"Yönetmelik kapsamında diğer şartların yerine getirildiğinin ispatı noktasında elverişli delil ibrazında bulunulmaması" şeklindeki gerekçesinin de, yukarıda ayrıntılı olarak izah ettikleri Faktoring Sözleşmesi , fatura ve alacak bildirim formu, ödeme tevdi bordrosu tevsik edilerek çeke ilişkin alacak devralınmış olduğundan, yine somut olay ile bağdaşmadığını, 6-"Alacağın sorunlu hale geldiğinin spatı noktasında elverişli delil ibrazında bulunulmaması" şeklindeki gerekçenin ise tamamen usul ve yasaya aykırı olduğunu, takdir edileceği üzere, İhtiyati haciz taleplerinde tam bir ispatın aranmasının gerekmediğini,

yaklaşık ispatın yeterli olduğunun da dikkate alınması gerektiğini belirterek, İstanbul 7 Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/648 D.iş ve 2021/650 K. Sayılı 04/10/2021 tarihli ihtiyati haciz talebinin reddi kararının istinaf incelemesi sonucu kaldırılmasına , ihtiyati haciz isteminin kabulü ile, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 50.000,00 TL'nin tahsili zımnında borçlulara ait taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin borçlular üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Talep, ...

Adana Yeşiloba Şubesine ait 27.09.2021 keşide tarihli 50.000,00 TL bedelli çek sebebiyle ihtiyati haciz talebine ilişkin olup, mahkemece, müşteriden faturaya dayalı olarak alınan çeklerin ödeme tarihlerinin henüz gelmemesi, alacağın sorunlu hale geldiğinin ve Yönetmelik kapsamında diğer şartların yerine getirildiğinin ispatı noktasında elverişli delil ibrazında bulunulmaması karşısında mevcut dosya kapsamından ihtiyati haciz istem koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiş, iş bu karar, yukarıdaki sebeplerle talep eden vekili tarafından yasal süresinde istinaf edilmiştir.

İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK)355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamına göre, Faktoring Usul ve Esasları Hakkındaki Kanun ve Yönetmelik gereğince talep konusu çeke ilişkin alacağın, Faktoring Sözleşmesi kapsamında, fatura ve alacak bildirim formu ile ödeme araçları tevdi bordrosu tavsik ederek ... 'dan devralındığı, bu aşamada devir işleminde herhangi bir yasaya aykırılık görülmediği, çekin teminat senedi olduğuna dair dosyada bir delil, yada çek üzerinde herhangi bir ibare yer almadığı gibi, çekim yasal unsurlara haiz bir kambiyo vasfında olduğu görülmektedir.

İhtiyati haciz, İİK'nın 257. vd. maddelerinde düzenlenmiş olup, bir para alacağının zamanında ödenmesini temin etmek içi, mahkeme kararı ile borçlunun mal varlığına geçici olarak el konulması halidir. İhtiyati haciz İİK'nun 257.maddesinde. "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" şeklinde düzenlenmiştir.

İhtiyati haciz talebine konu çekin niteliği gereği ibrazında ödenmesi gerektiği gibi, keşide tarihinde ibraz edildiğinden, yasal sürede ibraz edildiğinin de kanıtlandığı, İİK'nun 257. maddesindeki düzenleme nazara alındığında; ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcu bulunması yeterli olduğundan, 01/07/2021 ihtiyati haciz talep tarihi itibariyle vadesi gelmiş bir para borcunun varlığı kanıtlandığı gibi, rehinle teminat altına alındığı iddia ve ispat edilmediğinden,

ihtiyati haciz talebi için yasanın aradığı tüm koşullar gerçeklemesine rağmen dosya kapsamıyla uyuşmayan gerekçeyle talebin reddine karar verilmesi yasaya aykırı olup, ihtiyati haciz talep eden vekilinin bu yöne ilişkin istinaf sebebinin kabulüne, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, fakat yapılan hata yeniden yargılamayı gerektirmediğinden,

re'sen %20 teminat karşılığında İhtiyati haciz talebinin kabulüne, 50.000,00 TL ile sınırlı olacak şekilde borçlulara ait taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.