İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2022/764 K.2022/989

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

İhtiyati haciz talep eden vekilinin dava dilekçesinde özetle. Müvekkil ile borçlu arasında finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme gereği ödenmesi gereken 61.751,02 TL borçlu tarafından müvekkile ödenmediğini, borçlunun talep ve ihtarlara rağmen borcu ödemediğinden sözleşme gereğince müvekkil şirketin sözleşmeyi derhal sona erdirebileceğinin düzenlendiğini, tüm bu sebeplerle ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesi 02/03/2022 tarihli değişik iş kararıyla. "İhtiyati haciz talep eden tarafından, taraflar arasındaki faktoring sözleşmesi ile sözleşme kapsamında müşteriden devralınan çeklere ilişkin bir kısım fatura ve tevdii bordroları ibraz edilmiş, dosyaya mübrez belgelerin incelenmesinden ihtiyati haciz talebine konu bononun sunulan faturalar ile ilişkili olmadığı ve bu kapsamda müşteriden ek teminat mahiyetinde alınan kambiyo senedi olduğu anlaşılmıştır.

Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 8/3. maddesine göre: Müşterilerden ek teminat mahiyetinde olmak üzere devralınan ve fatura veya fatura yerine geçen belgeler ile ilişkili olmayan kambiyo senedi veya diğer senetlerin tahsil edilebilmesi için: a) Alacağın vadesinde ödenmeyip sorunlu hale gelmiş olması, b) Alınan kambiyo senedi veya diğer senet karşılığında hiçbir şekilde kambiyo senedi ve diğer senedin ilgililerine finansman sağlanmaması,

c) Kuruluşun işlem ve muhasebe kayıtlarında ek teminat mahiyetinde alman kambiyo senedi veya diğer senedin ilgili borcun teminatı karşılığında alındığına ilişkin kayıt düşülmesi gerekir. Aynı Yönetmeliğin 8/4. maddesine göre de.

Müşterilerden ek teminat mahiyetinde olmak üzere devralınan ve fatura veya fatura yerine geçen belgeler ile ilişkili olmayan kambiyo senedi veya diğer senedin tahsil edilmesi, ancak kuruluşun vadesinde ödenmeyen alacağı ve müşteriden olan diğer alacaklarını ilgili mevzuat çerçevesinde alacağın geri ödenebilirliğine göre Tasfiye Olunacak Alacaklar veya Zarar Niteliğindeki Alacaklar hesabında sınıflandırması, buna göre özel karşılık ayırması ve hukuki takip süreçlerini başlatmış olması halinde mümkündür.

İhtiyati haciz talep eden vekilince anılan hususlara yönelik beyan ve bir kısım belge ibrazında bulunulmuşsa da müşteriden faturaya dayalı olarak devralınan alacağın sorunlu hale geldiğinin ve Yönetmelik kapsamında diğer şartların yerine getirildiğinin ispatı noktasında elverişli delil ibrazında bulunulmaması karşısında mevcut dosya kapsamından ihtiyati haciz istem koşullarının oluşmadığı sonucuna varılmış, talebin reddine," karar verilmiştir.

İhtiyati Tedbir Talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle. 1- İlk derece mahkemesi istinafa konu kararda "ihtiyati haciz talebine konu bononun sunulan faturalar ile ilişkili olmadığı ve bu kapsamda müşteriden ek teminat mahiyetinde alınan kambiyo senedi olduğu, Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 8/3.

Maddesi gereği ek teminat mahiyetinde devralınan ve fatura/fatura yerine geçen belgeler ile ilişkili olmayan kambiyo senedi veya diğer senetlerin tahsil edilebilmesi için alacağın vadesinde ödenmeyip sorunlu hale gelmiş olması gerektiğini, ancak alacağın sorunlu hale geldiğinin ve yönetmelikte diğer şartların yerine getirildiğinin ispatı noktasında müvekkilin elverişli delil ibrazında bulunulmamasından dolayı ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığından" bahisle istemlerini reddettiğini, 2- İhtiyati haciz istemine konu para borcunun, faktoring sözleşmesinden kaynaklandığını, çeke dayalı olarak istenmediğini,

kaldı ki çeklerin kararda belirtilenin aksine vadelerinin de geçtiğini, Mahkemeye sunulan faktoring işlemine konu çeklerin de keşide tarihlerinin 22.10.2016, 12.01.2017 ve 29.11.2016' olduğunu, 3- Faktoring işlemine konu çeklerin teminat senedi olmadığını, çek dayanaklarını teşkil eden faturalar ile tevsik edildiğini, 4- Karara konu alacağın sorunlu hale geldiğini, müvekkilinin sözleşmeyi fesih akabinde ilgili borcun tahsili için icra takibine başvurduğunu, ancak alacağını tahsil edemediğini, karara konu alacağın ek teminat senetleri olmadığı her ne kadar açıklanmış ise de, işbu çeklerin sorunlu hale geldiğini,

zira başlatılan takiplere rağmen ödenmediğini belirterek, yukarıda arz ve izah edilen sebeplerle, istinaf gerekçelerinin incelenerek, taleplerinin kabulüne, İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/317 D.İş ve 2022/358 K. Sayılı kararının istinaf incelemesi yapılmak suretiyle kaldırılmasını talep etmiştir.

İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Talep, 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde talep eden şirket ile ... Ltd. Şti.

Düzenlenen 24.08.2012 tarihli ... müşteri numaralı Faktoring Sözleşmesinin feshi sebebiyle ihtiyati haciz talebine ilişkin olup, mahkemece, müşteriden faturaya dayalı olarak alınan çeklerin ödeme tarihlerinin henüz gelmemesi, alacağın sorunlu hale geldiğinin ve Yönetmelik kapsamında diğer şartların yerine getirildiğinin ispatı noktasında elverişli delil ibrazında bulunulmaması karşısında mevcut dosya kapsamından ihtiyati haciz istem koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiş, iş bu karar, yukarıdaki sebeplerle talep eden vekili tarafından yasal süresinde istinaf edilmiştir.

Dosya kapsamına göre, 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman Ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde müşterisi ... Tic. Ltd. Şti. İle talep eden şirket ... A.Ş. arasında 24.08.2012 tarihli ... müşteri numaralı Faktoring Sözleşmesi düzenlendiği, sözleşmeyi ...'nın müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığı, Faktoring Sözleşmesi kapsamında ... Tic. Ltd. Şti.

Tarafından ... seri numaralı, 22.10.2016 tarihli, 63.130 TL bedelli; ... seri numaralı, 12.01.2017 tarihli, 62.400,00 TL bedelli; ... seri numaralı, 29.11.2016 tarihli, 46.968,75 TL bedelli çeklerin talep eden ... A.Ş.'ye ciro edildiği, bu çeklere istinaden, 16.07.2016 tarihli ... seri numaralı fatura. 27.07.2016 tarihli ... seri numaralı fatura. 01.07.2016 tarihli ... seri numaralı fatura.

17.07.2016 tarihli ... numaralı e-faturanın verildiği, İş bu faturalarla tevsik edilmiş çek alacaklarına binaen talep eden şirketin alacağını tahsil edemediği gerekçesiyle, ...

A.Ş. aracılığı ile karşı tarafa 10.01.2022 tarihli iadeli taahhütlü mektup gönderildiği, taraflar arasındaki hesabın kat edildiği, sözleşmelerin fesih edildiği, fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak 61.751,02 TL'nin en geç 24 saat içinde ödenmesinin ihtar edildiği, taraflar arasındaki faktoring sözleşmesinin talep eden şirket tarafından fesih edilmesi akabinde borçlular hakkında İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosyasından icra takibine başlandığı anlaşılmıştır.

Faktoring Usul ve Esasları Hakkındaki Kanun ve Yönetmelik gereğince sözleşme konusu çeklere ilişkin alacağın, Faktoring Sözleşmesi kapsamında, fatura ve alacak bildirim formu ile ödeme araçları tevdi bordrosu tavsik ederek, ... Tic. Ltd.

Şti.'den devralındığı, bu aşamada devir işleminde herhangi bir yasaya aykırılık görülmediği, çeklerin teminat senedi olduğuna dair dosyada bir delil, yada çek üzerinde herhangi bir ibare yer almadığı gibi, çeklerin yasal unsurlara haiz kambiyo vasıflarında olduğu görülmektedir.

İhtiyati haciz, 2004 Sayılı İİK'nın 257. vd. maddelerinde düzenlenmiş olup, bir para alacağının zamanında ödenmesini temin etmek içi, mahkeme kararı ile borçlunun mal varlığına geçici olarak el konulması halidir. İhtiyati haciz 2004 Sayılı İİK'nın 257. maddesinde.

"Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" şeklinde düzenlenmiştir.

İhtiyati haciz talebine konu sözleşme konusu çeklerin niteliği gereği ibrazında ödenmesi gerektiği gibi, keşide tarihinde ibraz edildiğinden, yasal sürede ibraz edildiğinin de kanıtlandığı, 2004 Sayılı İİK'nın 257. maddesindeki düzenleme nazara alındığında; ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcu bulunması yeterli olduğundan, 01/07/2021 ihtiyati haciz talep tarihi itibariyle vadesi gelmiş bir para borcunun varlığı kanıtlandığı gibi, rehinle teminat altına alındığı iddia ve ispat edilmediğinden,

ihtiyati haciz talebi için yasanın aradığı tüm koşullar gerçeklemesine rağmen dosya kapsamıyla uyuşmayan gerekçeyle talebin reddine karar verilmesi yasaya aykırı olup, ihtiyati haciz talep eden vekilinin bu yöne ilişkin istinaf sebebinin kabulüne, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, fakat yapılan hata yeniden yargılamayı gerektirmediğinden,

re'sen %20 teminat karşılığında ihtiyati haciz talebinin kabulüne, 61.751,00 TL ile sınırlı olacak şekilde borçlulara ait taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

09/06/2022