İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2024/894 K.2024/1275

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların İddia ve Savunmaları: Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; keşidecisi müvekkili şirket ve lehtarı ... Ticaret Limited Şirketi olan ... seri numaralı, 21.07.2023 tanzim tarihli, 83.472,79-TL bedelli düzenleme yeri İzmir olan çekin, ..

Kargo tarafından taşındığı esnada kaybolduğunu, söz konusu çek gerek keşidecisi gerekse lehdarın iradesi dışında elden çıkmış ve kaybolmuş olduğundan çekin iptali amacıyla İzmir 5.Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/397 Esas sayılı dosyası nezdinde dava açıldığını, Tire Cumhuriyet Başsavcılığı'na şikayette bulunulduğunu, çekte yetkili hamil olarak görünen davadışı ...

A.Ş.'ye karşı İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/526 Esas sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir talepli çekin taraflarına istirdatı için dava açıldığını, 15.08.2023 tarihinde yetkili hamil olmayan davalı ... Faktoring A.Ş. tarafından İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile takibe girişildiğini, davalı ... A.Ş.

Haciz kararı verildiğini, müvekkilinin borçlu olmamasına rağmen haciz tehdidi altında ihtirazi kayıt ile tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile 15.08.2023 tarihinde ödeme yaptığını ve dosyayı infazen kapattığını beyanla davanın kabulü ile ödenen bedelin istirdadına ve davaya konu edilen çekin İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası nezdinde takibe konu edilmesi nedeniyle telafisi imkansız zararların önlenmesi amacıyla İİK m.72/3 uyarınca icra dosyasına haciz tehdidi altında ödenmiş olan tutarın icra dosyasına depo edilmesi ve nihai karar verilinceye kadar dosya alacaklısına (davalıya) ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi Kararı: Mahkemece 08/02/2024 tarihli ara karar ile.

"Davacı vekilinin ihtiyati tedbir isteminin; davacının işbu davada ileri sürdüğü iddiaların esası yönünden şu aşamada yaklaşık ispat koşulu oluşmadığından İ.İ.K. md.72/3 ve HMK'nun md.389 uyarınca REDDİNE," karar verilmiştir. İleri Sürülen İstinaf Sebepleri: Davacı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, istinaf dilekçesinde özetle; davalı ... A.Ş.'nin mezkur çekin yetkili hamili olmamasına rağmen İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasına müvekkili şirket tarafından haciz baskısı tehdidi altında ihtirazi kayıtla ödeme yapılmış olduğundan İİK m. 72/3 hükmü uyarınca ihtiyati tedbir kararının verilmesi gerektiğini, davalı faktoring şirketinin kendisinden önceki ciranta ile düzenlenen faktoring sözleşmesi ile alacağı doğuran temel ilişkiye ait fatura veya benzeri belgeler bulunmadığından bu çeki dayanak gösterip takibe girişen davalı faktoring şirketinin yetkili hamil sıfatını haiz olmadığını,

huzurdaki davaya konu icra dosyasında dayanak yapılan kambiyo senedinde yetkili hamil olduğunu gösterir bir faktoring sözleşmesi veya önceki cirantalar arasındaki ticari mal alım satım ilişkisini gösterir bir fatura ibraz edilmediğini, tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesi ara kararının kaldırılarak ihtiyati tedbir taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.İstinafa Cevap: Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle;

yerel mahkemenin davacının tedbir talebinin reddine dair kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, huzurdaki dava yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesinin yasal düzenlemeler çerçevesinde mümkün olmadığını, dosyaya davacı/borçlu tarafından yapılan ödemenin dava tarihinden önce taraflarına ödenerek dosyanın infazen kapatılmış olduğundan devam eden bir icra takibi mevcut olmadığını, davacının iddialarının esası yönünden huzurdaki davada yaklaşık ispat koşulunun da oluşmadığını,

dava konusu uyuşmazlığın esasını çözümleyebilecek veya böyle bir sonuç doğuracak nitelikte ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğinden davacının tedbir kararının reddi kararının yerinde olduğunu, tüm bu nedenlerle Yerel Mahkemenin 08.02.2024 tarihli ara kararı usul ve yasaya uygun olduğundan, davacının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Gerekçe ve Sonuç: HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede. Dava İİK 72/1 maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.

Davacı vekili, keşidecisi olduğu çekin kargo aşamasında kaybolduğunu , keşideci ve lehtarın iradesi dışında elden çıkan çekin davalı tarafından yetkili hamil olmadığı halde icra takibine konulduğunu, haciz baskısı ile 15.08.2023 tarihinde ödeme yaparak dosyayı infazen kapattığını beyanla ödenen bedelin istirdatı ile İİK m.72/3 uyarınca icra dosyasına haciz tehdidi altında ödenmiş olan tutarın icra dosyasına depo edilmesi ve nihai karar verilinceye kadar dosya alacaklısına (davalıya) ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, yaklaşık ispat koşulu sağlanmadığından talebin reddine karar verilmiş, davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur. İİK 72/3 maddesi gereği, İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez.

Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir.

Somut olayda, eldeki davanın icra baskısı ile borçlu olunmayan paranın ödendiği iddiası ile İİK 72/7 maddesine dayalı açılan istirdat davası olduğu , icra takip dosyasının infazen kapatıldığını beyan eden davacının aynı icra dosyasına ödenmiş tutarın depo edilmesine yönelik tedbir talebinin yasal dayanağının bulunmadığı , somut olayda, takip alacağı davalıya ödenmiş olup, takip işlemleri devam ederken açılan menfi tespit istemli davalarda uygulama yeri bulunan , İİK 72/3 maddesine dayalı tedbire hükmedilemeyeceği,

istirdat talebinin kabulü halinde davacıya iade edilmesi gereken bedelin depo edilmesi şeklindeki talebin dava sonunda elde edilebilecek sonucun davanın esasını çözecek şekilde tedbir yolu ile elde edilmesi niteliğinde olduğu, bu şekilde tedbire hükmedilmesine yasal olanak bulunmadığı, mahkemece tedbir talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, istinaf başvuru sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.