İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2026/129 K.2026/302

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların İddia ve Savunmaları:

TALEP

İhtiyati haciz talebinde bulunan alacaklı vekili Mahkemeye verdiği dilekçende özetle; müvekkilinin borçludan ibraz edilen vadesi geçmiş kambiyo senedi nedeniyle alacaklı olduğunu belirtilerek ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.İlk Derece Mahkemesinin 19/11/2025 tarihli kararı ile; "tüm dosya kapsamına göre; talebin İ.İ.K'nun 257. ve devamı maddeleri gereğince yerinde olduğu anlaşılmakla, TALEBİN KABULÜ İLE, Alacaklının iddia ettiği yukarıda belirtilen alacak miktarı ile sınırlı olmak kaydıyla, borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının İHTİYATEN HACZİNE,

Alacağın %15 oranında 75.000-TL nakdi veya kesin ve süresiz banka teminat mektubunun alacaklı tarafından 10 gün içerisinde Mahkememiz veznesine teminat olarak yatırılmasına,yatırılmadığı takdirde ihtiyati haczin kalkmasına,, karar verilmiştir.

İTİRAZ DİLEKÇESİ

İhtiyati haciz kararına itiraz eden vekili Mahkemeye verdiği dilekçesinde özetle; mahkemenin verdiği ihtiyati haciz kararına öncelikli olarak yetki itirazında bulunduklarını, müvekkilinin adresinin Kocaeli olduğunu, borca ve çekteki imzaya itirazları olduğunu belirterek, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

İTİRAZ'A CEVAP DİLEKÇESİ

İhtiyati haciz kararı talep eden vekili cevap dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz kararına itirazın hak düşürücü süre içerisinde sunulmadığını, çeke dayalı alacakların, kambiyo senetlerinden doğmaları nedeniyle kural olarak aranacak alacak niteliğinde olduğunu ve bu sebeple TBK'nun 89/1.

Maddesinin doğrudan uygulanamayacağını, ancak muhatap bankaya ibraz edilen çek karışılıksız kalmak suretiyle tahsil için arandığında alacağın artık götürülecek borç niteliği kazanacağını belirterek, müvekkilinin yerleşim yerinin ifa yeri olarak kabul edilmesi gerektiğini belirterek, itirazın reddini talep etmiştir.İlk Derece Mahkemesinin 16/12/2025 kararı ile.

"İhtiyati hacze İTİRAZIN KABULÜNE, Mahkememizin 2025/3702 D.İş, 2025/3710 Karar sayılı 19/11/2025 tarihli kararının borçlu REŞİT ADIGÜZEL yönünden kaldırılmasına,

karar verilmiştir.

İleri Sürülen İstinaf Sebepleri:Davalı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, istinaf dilekçesinde özetle. İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/3702 D.

İş sayılı dosyasında verilen ihtiyati haczin kaldırılması kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirten davacı vekilinin; borçlunun itirazlarının yasal dayanağının bulunmadığını ve itirazın hak düşürücü süre içerisinde sunulmadığını ileri sürdüğünü, kambiyo senetlerinin kural olarak "aranacak borç" niteliğinde olmasına rağmen muhatap bankaya ibraz edilip karşılıksız kalmasıyla birlikte "götürülecek borç" vasfına büründüğünü, bu sebeple TBK 89 ve HMK 10 uyarınca alacaklının yerleşim yeri olan İstanbul mahkemelerinin yetkili hale geldiğini, güncel Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay kararlarının da bu görüşü desteklediğini,

ayrıca taraflar arasındaki faktoring sözleşmesinde yer alan yetki şartı gereğince İstanbul mahkemelerinin yetkili kılındığını ve tarafların tacir olması sebebiyle bu şartın geçerli olduğunu savunarak, yerel mahkemenin yetkisizlik gerekçesiyle verdiği ek kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılarak ihtiyati haciz kararının devamına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep vadesinde ödenmeyen çek nedeniyleihtiyati haciz istemine ilişkindir. İhtiyati haciz isteyen vekili dilekçesi ile; ...Bankası Kırklareli şubesi,.. seri numaralı, ... iban numaralı, 07/11/2025 keşide tarihli, 500.000 TL çek nedeniyle ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece % 15 teminat karşılığı ihtiyati haciz kararı verildiği, aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen borçlu ... vekili tarafından yapılan yetki itirazının kabulüne karar verildiği, talep eden vekilinin istinaf talep ettiği görülmüştür.

İİK'nun 257/1 fıkrası uyarınca; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.İİK'nun Madde 265/1 fıkrası uyarınca; "borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı;

huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir".Çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde veya muhatap bankanın bulunduğu yerde ihtiyati haciz isteyebilecektir.Somut olayda, ihtiyati haczin 24.11.2025 tarihinde tatbik edildiği, itirazın süresi içinde olduğu, ihtiyati haciz istemine dayanak çekin çekin keşide yerinin ve muhatap bankanın bulunduğu yerin Kırklareli olduğu,

itiraz eden borçlu ...'in yerleşim adresinin Kocaeli olduğu, itiraz eden borçlunun yetki sözleşmesinin tarafı olmadığı, yukarıda yer verilen yetkiye ilişkin seçimlik yerlerden hiçbirinin İstanbul adliyesi yargı sınırları içerisinde bulunmadığı görülmektedir.

Dairemizin önceki kararlarında, kambiyo senetlerinden doğan alacakların aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1.madde hükmünün uygulanamayacağı ve alacaklı tarafın yerleşim yeri mahkemesinin, ihtiyati haciz talebi yönünden yetkili olmadığı gerekçesine yer verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemeleri kararları arasında uyuşmazlık bulunması nedeniyle, uyuşmazlığın giderilmesi talebi üzerine, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2025/5752 E. ve 2025/6984 K. Sayılı, 24.11.2025 tarihli ilamı ile; muhatap bankaya ibraz edilen ancak karşılıksız kalan çeke dayalı borcun, bu şekilde aranması tüketildikten sonra,

götürülecek borç niteliği kazanacağı ve HMK’nın 10. maddesi uyarınca ifa yeri olarak TBK'nın 89. madde hükmü nedeniyle, alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin de ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme hâline geleceği ve bu şekilde Bölge Adliye Mahkemeleri Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderildiği açıklanmakla, Dairemizce görüş değişikliğine gidilmiş, bu doğrultuda yapılan incelemede; mahkemece itirazın kabulüne dair verilen kararın yerinde olmadığı,

talep eden vekilinin istinaf talebinin kabulü ile HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince 16/12/2025 kararın kaldırılması ile 2025/3702 D.İş, 2025/3710 Karar sayılı 19/11/2025 tarihli ihtiyati haciz kararına yönelik borçlu REŞİT ADIGÜZEL'in İTİRAZIN REDDİNE karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.