İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2020/426 K.2020/336

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket Gebze Güzeller Sanayi Sitesinde kaplama metal üretim ve imalatı yaptığını, 15/12/2004 tarihinde X-Ray ölçüm cihazını 32.440 Euro karşılığında Alman ... firmasından satın aldığını, 10/05/2012 tarihinde öngörülemeyen bir sebepten makinada hasar oluştuğunu, makinanın çalışmaması nedeniyle davacı şirketin yüklü sipariş kayıplarına uğradığını, 23.000-TL maddi hasarın davalı ... şirketinden rizikonun davalı şirkete ihbar edildiği 14/05/2012 tarihinden 45 gün sonrası olan 29/06/2012 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline, masraf ve ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu hasarın müvekkili şirkete ihbar edildiğini, uzun süren çalışma sonucunda cihazdaki arızanın kaynağının tespit edildiğini ancak cihazın onarılamadığını, bu işlemlerden sonuç alınamaması üzerine parça değişimi kabul edildiğini ve üretici firmaya sipariş verildiğini, davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin ise karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, "...Tüm dosya ve deliller birlikte değerlendirildiğinde açılan dava Kobi şirket sigorta poliçesi kapsamında sigortalının sigortacısından maddi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı tarafından 15/12/2004 tarihinde X-Ray ölçüm cihazı satın alındığı, demirbaş ve makinelerin Kobi paket sigorta poliçesi kapsamında davalı ... şirketine sigortalanmış olduğu, makinede oluşan 10/05/2012 tarihinde meydana gelen arızanın üretici firmadan getirtilen yedek parça ile giderilmeye çalışıldığı fakat elektronik kartlardaki zedelenmelere bakılmadığı, makine çalışır hale getirildiyse de 28/05/2013 tarihinde yeniden hasarlandığı yaptırılan ayrıntılı ve denetime açık konusunda uzman bilirkişinin sunduğu 05/12/2017 tarihli raporda belirtildiği üzere x ışını tüpünün kırılması değil patlaması-yanması olayı olduğu,

makinenin pert duruma geldiği, davacının ilk arızadan itibaren süregelen mağduriyetinin söz konusu olup Kobi sigorta poliçesi kapsamında zararın sigortacı tarafından giderilmesinin gerektiği, dosyaya sunulan üretici firmanın teklif mektubunda 8.493,20 Euro tutar belirtildiği, makinenin kullanılamaz durum itibariyle teklif edilen bedelin makul olduğu, ayrıca ilk arızanın tam giderilememesi nedeniyle 2.arıza oluşmuş olduğundan temerrüdün ilk ihtar tarihinden 45 gün sonrası olacağı anlaşılmakla ispatlanan davanın kabulüne " dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; dosyada eksik inceleme ile hüküm kurulduğu, ilk bilirkişi raporunda belirtildiği üzere cihazın ömrünü tamamlayıp tamamlamadığı hususunun üretici firmadan sorulması gerektiği, dilekçesinde 2012 yılına ait tazminatların talep edildiği belirtilmişken ardından başka bir dilekçe ile 2013 yılındaki hasara ait tazminatın talep edildiği, sigortalı makinada meydana gelen hasarın mutad kullanım nedeni ile oluşması nedeniyle teminat dışı olduğu, davalının pert olan makinenin KDV sinden sorumlu olmadığı,

muafiyet tenzilinin yapılması gerektiği beliıtilerek mahkeme kararının kaldırılması talep edilmiştir. Davacı vekilince sunulan istinaf dilekçesinde özetle. İstanbul 7.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/1044 E. 2018/493 K. sayılı ilamının AVANS FAİZİ yerine YASAL FAİZ olarak tazminatın hüküm altına alınması sebebi ile kararın faize ilişkin kısmının DÜZELTİLMESİNE karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE Dava, 10.05.2012 tarihinde makine kırılması sebebiyle oluştuğu iddia olunan maddi zararın kobi paket sigorta poliçesi kapsamında tahsili istemine ilişkindir.29.12.2011-2012 dönemlerini kapsar şekilde düzenlenmiş olan poliçenin incelenmesinde, İnönü mah. ... sitesi .. No:...

Gebze Kocaeli adresindeki , maden kaplama iştigal konusu olan fabrikadaki makinaların kobi paket sigorta poliçesi ile davalı ... şirketine sigortalandığı anlaşılmaktadır.

09.10.2012 tarihli ekpertiz raporunda; kobi paket sigorta kapsamında X-Ray kalınlık ölçüm cihazında 30.05.2012 tarihinde meydana gelen hasar ile ilgili olarak, hasarın garanti kapsamında olmadığı, parça değişim teklifinde bulunulduğu, makinanın bilinmeyen bir nedenle arızalandığı, cihazda ilk elektrik girişi olan power supply modülünün arızalandığının tespit edildiği, cihazın çalıştırılamadığı, onarımı için servis çağrılması gerektiğinin firma yetkilisine bildirildiği,

ancak Türkiye'de ithalatçı firmanın iflas ettiği ve bu nedenle ülkemizde yetkili servisin olmadığı öğrenilmekle hangi servise haber verileceğinin bilinmediğinin firma yetkililerine bildirildiği, bu durum karşısında piyasa araştırması yapılarak cihazın onarımının yapılması konusunda karşılıklı mutabık kalındığı, hasarlı praçanın tespitinden sonra bu kısmın tamirine uğraşıldığı ancak tamiratı yapacak firmanın onarımı yapamadığı,

nihayetinde parça değişimi kabul edildiği ve yurt dışına sipariş verilerek ekspertiz çalışmalarının tamamlandığı ve imalatçı firmadan yedek parça temin edildiği ve firmanın belirtmiş olduğu bedele muafiyet uygulayarak hasar tazminatının belirlendiği,

6408,00 TL ilişkin sistem çıktısının örneğinin rapora eklendiği anlaşılmaktadır.Davalı vekilince sunulan cevap dilekçesinde 101529712 numaralı kobi paket sigorta poliçesinin vade tarihinin 29.12.2011-2012 dönemlerini kapsadığı ve oluşan hasar nedeniyle toplam 6.408,93 TL hasar ödemesinin davacı sigortalıya banka kanalıyla ödendiğinin belirtildiği ve davacı vekilince sunulan cevaba cevap dilekçesinde ise;

dava konusu makinanın 2 kez arıza yaptığını , 1. Arızanın 2012 yılında 2. Arızanın ise bu arızanın devamı niteliğinde 2013 yılında gerçekleştiği ve dava konusunun da ikinci oluşan hasarın tazminine ilişkin olduğu belirtilmektedir.Taraflar arasında düzenlenen 101529712 numaralı poliçenin incelenmesinde, 29.12.2011-2012 dönmelerine ilişkin oluşacak hasarları teminat altına aldığı,

... no lu poliçenin ise 31.12.2012-2013 dönemlerini kapsadığı anlaşılmakla, davalı vekilince gerek cevap dilekçesinde ve gerekse istinaf dilekçesinde davacının dava dilekçesinde 14.05.2012 tarihinde oluşan hasar bedelinin tazmini talep ettiği ve taraflar arasında düzenlene sigorta sözleşmesininde davacı şirkete ait makinenin ... poliçe no ile davalı ... şirketine sigortalı olduğu belirtilmek suretiyle oluşan hasar bedelinin tazminin talep edildiği,

oysaki cevaba cevap dilekçesinde ise 2013 yılında oluştuğu belirtilen hasar bedelinin dava konusunu oluşturduğu belirtmesi karşısında iddianın genişletilmesine muvafakatlerinin bulunmadığı belirtilmiştir. Makine müh.

Bilirkişi ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda özetle; davaya konu makinanın çalışır durumda olmadığı, yapılan çalışmalar sonucu toplam çalışma süresinin 296 saat 57 dakika olduğu, bu haliyle imal yılı (2005) dikkate alınarak ekonomik ömrünü tamamlayıp tamamlamadığı hususun üretici firmadan sorulması gerektiği, hasarın ancak üretici firma tarafından giderilebileceği ve hasar miktarının 7.648,51 Euro olduğu belirtilmiştir.

Mahkemece Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış ilişkiler Genel Müdürlüğü vasıtasıyla bilirkişi raporu doğrultusunda Almanya firmasına müzekkere yazılmış , Uluslararası Hukuk Ve dış İlişkiler Genel Müdürlüğün Hukuk İstinabe ve Müteferrik Bürosunca mahkemeye gönderilen cevabi yazıda istinabe talebinin Almanya Merkezi makamına 02.07.2015 tarihinde gönderildiği ancak henüz bir cevap verilmediği(28.02.2015) belirtilmiştir.

Prof.Dr .... tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda özetle. İlk tamirde güç kaynağı değiştirilmesin rağmen elektronik kartlardaki zedelenmelere bakılmadığı , bu zedelenmeler bir süre makinenin normal çalışmasına sağlasa dahi bir süre sonra arızaya sebebiyet verdiği, hem tüpün hem elektronik devrelerin değiştirilmesi gerektiği, cihazın kullanım süresi ve geçirdiği tamiratlar göz önüne alındığında pert durumda olduğu belirtilmiştir.Mahkemece,

dava dilekçesinde gerek hasar tarihinin ve gerekse poliçe numarası nazara alındığında davacının cevaba cevap dilekçesinde belirttiği 2.hasar bedelinin tazminini talep ettiği yönünde beyan karşısında dava dilekçesinde hasar tarihinin 10.05.2012 poliçe numarasının ... olarak belirtilmesinin iddianın genişletilmesi yasağı kapsamı dahilinde mi yoksa maddi hata kapsamında mı değerlendirildiği konusunda gerekçeli kararda açıklayıcı bir bilgi yer almamış olup bu hususun tartışılması gerekmektedir.Dava dilekçesi ile 10/05/2012 tarihinde öngörülemeyen bir sebepten davaya konu X Ray kalınlık ölçüm cihazında hasar oluştuğu belirtilerek uğranıldığı

iddia olunan zararın tazmini talep edilmiştir.Cevaba cevap dilekçesinde ise. Dava konusu Makine ile ilgili 2 kez arıza meydana gelmiş olup,1.Arıza 2012 yılında oluşmuş, dava konusu 2.hasar ise bu hasarın devamı niteliğinde 2013 yılında oluştuğu, her iki hasarın oluş tarihleri,

hasar dosya numaraları ve ekspertiz isimleri farklı olduğunu belirtmiştir.Davalı vekilince sunulan cevap ve 2. Cevap dilekçesinde davanın 2012 yılındaki hasara ilişkin talepleri içerdiğini ikinci bir dilekçe 2013 yılındaki hasarını da talep edilmesine itiraz edildiğini ve Davanın ve iddiaların genişletilmesine muvafakat etmediklerini yönündeki beyanları yazılı olarak mahkemeye sunulmuştur.Dava dilekçesinde 2012 yılına ait olduğu belirtilen hasar nedeniyle oluşan zararın, cevaba cevap dilekçesinde ise 2013 yılında oluştuğu iddia olunan hasar bedelinin tazminin talep edilmiş olması,

her iki dönme ait ayrı ayrı poliçeler düzenlenmesi ilk hasar nedeniyle davalı ... şirketi tarafından hasar ödemesinin yapılması nazara alındığında; davacının iddiasının 6100 sayılı HMK'nın 141/1 maddesi kapsamında iddianın genişletilmesi yasağına tabi olduğu, davacı vekilinin 6100 sayılı HMK'nın 141/2 maddesi kapsamında bu iddia ile ilgili ıslah dilekçesi de sunmadığı, davalının bu konuda açık muvafakatı bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırılık teşkil etmektedir.

Sonuç itibariyle; istinafa konu İlk Derece Mahkemesi kararı yukarıda açıklanan nedenlerle dosya kapsamına, usul ve yasaya aykırı olduğu tespit edildiğinden, davacı tarafın sunduğu istinaf başvurusunun reddine ve davalı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile, araştırılacak, tamamlanacak eksik husus bulunmadığından kararının HMK 353/1-b2.maddesi uyarınca kaldırılarak Dairemizce, karar verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM Yukarıda açıklanan nedenlerle;-Davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK' nın 353/1-b1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, - Davalının istinaf başvurusunun KABULÜNE , İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/05/2018 tarih 2014/1044 Esas 2018/493 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, Dairemizce yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle;1-DAVANIN REDDİNE, 2- Davacı tarafından yatırılan harç bedelindenden maktu karar harcı 54,40 TL'nin davacı tarafından peşin yatırılan harçtan mahsubu ile Hazineye irad kaydına,

bakiye kalan bedelin istek halinde davacıya iadesine 3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Kullanılmayan gider ve delil avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, 5-Karar tarihindeki ...Ü.T. md 6 'ne göre hesaplanan 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

İstinaf yargılaması yönünden;6-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davacı tarafından yatırılan 98,10 TL istinaf başvuru harcı ile karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 54,40 TL istinaf karar harcından, davacı tarafından istinaf aşamasında peşin olarak yatırılan 35,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 18,5 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına, 7-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davalı tarafından yatırılan 98,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına,