İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2020/649 K.2022/282

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile; ...

A.Ş. ye ait işyerinde mevcut elektronik cihazlar, 30.06.2014-30.06.2015 tarihleri arası dönem için ... no'lu elektronik cihaz sigorta poliçesi ile sigortalandığını, 07.08.2014 tarihinde, sigortalı işyerinde, elektrik kesintisi sonucu mağazada bulunan yürüyen merdivenin voltaj dalgalanmasından dolayı arızalandığını, yapılan eksper incelemesi ve alınan beyanlar neticesinde mağazada elektrik gidip gelmeleri sonucunda yürüyen merdivenin çalışamaz duruma geldiğini, oluşan hasarın poliçe kapsamında eksper tarafından 25.09.2014 tarihinde raporlanmış olup,

hasar nedeni ile müvekkil şirket tarafından sigortalı şirkete poliçe kapsamında 02.10.2014 tarihinde 5.346,00 TL ödeme yapıldığını, eksper ve teknik servis raporlarında sabit olduğu üzere elektrik dalgalanmalan neticesi meydana gelen hasarda davalı şirketin açıkça sorumlu ve kusurlu olduğunu, bu nedenle davalı şirket aleyhine İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğü ...

E- sayılı dosyası ile takibe başlandığını ancak takibin borçlu itirazı üzerine durduğunu, bu nedenle davalının İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, davalı şirketin alacağı %20' sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; hasarın meydana geldiği iddia edilen tarihlerde elektrik dalgalanması ve kesintisine sebep olabilecek bir çalışmanın söz konusu olmadığının öğrenildiğini ve bunun üzerine 02.06.2015 tarihinde icra takibine itiraz edildiğini, dava konusu olay ve oluşan zararlardan müvekkilin sorumlu tutulamayacağını, tek taraflı olarak yapılan hasar tespitine göre, müvekkil şirketten ödeme talep edilmesi ve icra takibine konu edilmesinin hakkaniyetle bağdaşmayacağını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, "... Hasar tarihi olan 07/08/2014 tarihini de kapsayacak şekilde davacı ile dava dışı şirket arasında Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesi bulunduğu, bilirkişi heyeti tarafından yapılan tespitler sonucunda dava dışı sigortalıya ait mağazanın birinci kat ile zemin kat arasında çalışan yürüyen merdivenin çalışamaz hale geldiğinin belirlendiği,

gerek yapılan incelemeler gerekse de ilgili firmalarla yapılan görüşmeler sonucunda bilirkişi heyeti tarafından "yürüyen merdivenin hasarının elektrik kesintisine bağlı olarak meydana gelen voltaj dalgalanmasından kaynaklanmış olabileceği", hasara neden olabilecek başkaca bir bulgunun elde edilemediği anlaşıldığından, meydana gelen voltaj dalgalanmasının davalı elektrik şirketinin sorumluluğunda olduğu" gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde; dosyaya sunulan birinci ve ikinci rapor arasında çelişkiler bulunduğunu, mahkemenin raporlar arasında farklılık bulunmasına rağmen bu çelişkiyi giderme yoluna gitmeden, gerekçesini göstermeden Sayın Bilirkişilerce bilimsel verilere dayanmayan tamamen varsayımlara dayanarak hazırlanan rapora dayanarak yazılı şekilde karar vermesi usul ve yasaya aykırı olduğunu,

ilk raporda ifade edildiği gibi ... firmasının kaşesi ile isimsiz 12.08.2014 tarihli yazısında yürüyen merdivende meydana gelen arızanın elektrik dalgalanmalarından ve yineleyen elektrik kesintisi sebebiyle arızalandığına ilişkin tespitin neye dayanılarak yapıldığı belli olmadığını, ayrıca yürüyen merdivenin aylık periyotlarda bakımının yapılıp yapılmadığı konusunda dosyada bir bilgi mevcut olmadığını oysaki bu tip asansörlerin mutlaka aylık periyodik bakımlarının yapılması gerektiğini,

hasarın meydana geldiği tarihlerde davaya konu yürüyen merdivenin bulunduğu adreste herhangi bir elektrik dalgalanması ve kesintisi olmadığı gibi bunlara sebep olabilecek herhangi bir çalışma söz konusu olmadığını, mahkemeye bu hususa ilişkin sunduğumuz belgeleri dikkate almadığı gibi EPDK'ya müzekkere yazdırarak dava dışı sigortalıya ait taşınmazda olay tarihi itibariyle oluştuğu iddia olunan elektrik kesintisine ilişkin elektrik dalgalanmaları hususundaki bilgi ve begeleri istemediğini, ayrıca dava dışı sigortalı tarafından da gerekli önlemlerin alınmadığını,

öte yandan mahkeme tarafından alacak likit ve itiraz haksız olduğundan alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatına hükmedilmesi de usul ve yasaya aykırı olduğunu, Bir alacağın likit alacak olabilmesi için mahkemenin tayin edeceği bilirkişi eliyle bir değerlendirme yapılmasına ihtiyaç bulunmaması gerektiğini belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde. Dava, sigortalanan iş yerinde meydana gelen hasar nedeniyle sigortalıya ödenen bedelin, 6102 Sayılı TTK'nın 1472 maddesi uyarınca rücuen tazmini amacıyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Dosya kapsamından, davacı ... ile dava dışı sigortalı ...

A.Ş. arasında başlangıç tarihi 30/06/2014, bitiş tarihi 30/06/2015 olan Elektronik Cihaz Sigorta Poliçesi düzenlendiği, 07/08/2014 günü iş yerindeki yürüyen merdivenin arızalanması nedeniyle ana kart değişimi yapıldığı, arıza bedeli olarak davacı tarafça dava dışı sigortalıya 5.346,00 TL ödeme yapıldığı, arızanın elektrik dalgalanmaları neticesinde meydana geldiğinden bahisle sigortalıya yapılan ödemenin rücuen tazmini amacıyla davalı aleyhine İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile 5.346,00 TL asıl alacak, 364,00 TL işlemiş faiz olmak üzere toplamda 5.710,00 TL alacak üzerinden icra takibi başlatıldığı, davalının bu takibe itiraz üzerine takibin iptali amacıyla işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır. ... firması tarafından düzenlenen 12/08/2014 tarihli servis raporunda; meydana gelen arızanın elektrik dalgalanmaları ve yineleyen elektrik kesintilerinden kaynaklandığı ve ana kartın değişimi yapılması gerektiği belirtilmiştir.

Olayın teknik boyutu bulunması nedeniyle mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup makine mühendisi, elekrrik mühendisi ve sigorta uzmanı bilirkişilerinden oluşan üçlü bilirkişi heyetinden alınan 12/05/2017 tarihli raporda.

"Elektriklerin kesilip kısa sürede tekrar gelmesi şebekede, akım ve gerilim dalgalanmalarına sebep olması ihtimal dahilinde olduğu, ancak mağazanın ana panosunda ve yürüyen merdivenin kumanda panosunda da kaçak akım rölesi ve termik manyetik şalterlerinin bulunması ve bu şalterlerinde akım ve gerillim dalgalanmasında devreyi kesmesi gerektiği, ayrıca binada ve mağazada topraklama tesisatının olup olmadığı ve var ise de çalışıp çalışmadığı bilinmediği, bu gibi tesislerde devreye kaçak akım rölesi koyma mecburiyeti olduğu,

ekspertiz raporundaki bulgularda yukarıda bahsedilen konulara değinilmemiş olup, sadece ... firmasının kaşesi ile isimsiz 12.08.2014 tarihli yazısında "yürüyen merdivende meydana gelen arızanın elektrik dalgalanmalarından ve yineleyen elektrik kesintisi sebebiyle arızalanmıştır" dendiği, bu bulgunun neye dayanılarak yapıldığı belli olmadığı, ayrıca yürüyen merdivenin aylık periyotlarda bakımının yapılıp yapılmadığı konusunda dosyada bir bilgi mevcut olmadığı,

bu tip asansörlerin mutlaka aylık periyodik bakımlarının yapılması gerektiği, sonuç olarak yürüyen merdıvende mevdana gelen ana kart arızasının kumanda panosundaki Kaçak Akım rölesi ile Termik Manyetik şalterlerin çalışmaması neticesinde meydana geldiği" yönünde görüş ve kanaatine varılmıştır.

Bilirkişi raporuna davacı tarafça itiraz edilmesi üzerine mahkemece ikinci bir heyetten rapor alınmış olup 13/12/2017 tarihli raporda " Bilirkişi raporunda adı geçen,KAR (kaçak akım rolesi), devrede kaçak varsa faz nötr devresi bozulup giriş akımı vet çıkış akımı arasında farklılık oluşursa, o zaman çalıştığını yüksek gerilimden koruma amaçlı olmadığı, termikmanyetik şalter, girişte olsa dahi termik ayar sistemin tamamına göre ayarlanacağı için yüksek olacağı, kartın akımının ise düşük olmasından dolayı, kartı koruması olanak dışı olduğu,

kart gerilim sınırı aşılınca anında zarar göreceği ancak devresine özel regulator konabileceği, regülatöründe + ve - değerlerini aşan yüksek voltaj veya düşük voltaj, regülatörü dahi yakabileceği, aşırı gerilimler için C tipi parafudur kullanılabileceği, yalnız bunlar özel koruyucular olduğu, bütün bu kısmi önlemlerin haricinde, idare bu düzeltmeleri yaparak şebeke voltajını düzgün şekilde vermekle mükellef olup Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına ilişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliğin 4. Maddesinde idarenin kaliteli enerji vermesinden sorumlu olduğu,

25.9.2014 Tarihli ekspertiz raporunda, olay yerinde yapılan incelemede fiziki bir problem olmadığı, ... firmasının 12.8.2014 tarihli yazısında, anakartın yandığı, vet gerilim değişikliği, elektrik kesintisinden kaynaklandığı tespiti yapıldığı, idarenin olay tarihine ait ölçüm ve kontrol bilgilerini detaylı olarak dosyaya sunmadığı görülmekte olup, yalnız o gün elektrik kesilmedi demekle yetindiği gözetildiğinde yürüyen merdivenin ana kart yanmasının elektrik kesintilerine bağlı voltaj dalgalanmaları sonucu meydana gelebileceği, belirlenen merdiven anakart hasar tazminat tutarı yerinde ve uygun olduğu" tespit ve görüşüne yer verilmiştir.

Somut olayda, sigortalı işyerinde bulunan yürüyen merdivenin ana karttaki arızası nedeniyle hasarın oluştuğu, hükme esas alınan ikinci heyet bilirkişi raporuna göre, ... firması tarafından düzenlenen servis raporu dikkate alınarak meydana gelen arızanın elektrik dalgalanmaları ve yineleyen elektrik kesintilerinden kaynaklandığı tespiti yapılmış ise de ilk raporda ifade edildiği gibi bu tespitin neye göre yapıldığı belli değildir.

Bu itibarla olay tarihine ait ölçüm ve kontrol bilgiler getirtilmeden faraziye dayalı değerlendirmelere dayalı denetimden uzak hüküm kurmaya elverişli olmayan bilirkişi raporu esas alınarak sonuca gidilmesi hatalı olmuştur.

O halde mahkemece, dava dışı sigortalıya ait taşınmazda olay tarihinde herhangi bir elektrik dalgalanması veya kesintisi olup olmadığı sorularak olay tarihine ait ölçüm ve kontrol bilgileri ilgili kurumdan getirtildikten ve yürüyen merdivenin belirli periyotlardaki bakım ve onarım belgeleri celp edildikten sonra arızanın elektrik dalgalanmaları ve yineleyen elektrik kesintilerinden kaynaklanıp kaynaklanmadığı, arızanın elektrik dalgalanmaları ve yineleyen elektrik kesintilerinden kaynaklandığı kabulü halinde yürüyen merdivenin kumanda panosunda kaçak akım rölesinin bulunmaması yada çalışmamasının arızaya etki edip etmediği,

bu durumun müterafik kusura etkisi araştırılarak bilirkişi heyetinden denetime açık, hükme esas teşkil edecek ek rapor alınarak gerekirse üçüncü bir heyetten rapor tanzim edilmesi istenerek oluşacak sonuç dairesinde karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nın 353-(1).a.6 maddesi gereğince dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.

1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2-İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, 2016/692 Esas, 2018/661 Karar ve 26/06/2018 tarihli kararının HMK'nun 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İADESİNE, 4-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, istinaf karar harcının talep halinde davalıya iadesine, 5-Davalının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,