KÜNYE
T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi
- Karar tarihi
- 27 Mart 2024
- Dosya no
- 2021/299
- Karar no
- 2024/422
- İncelenen kararın mahkemesi
- İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- Esas no
- 2018/388
- Karar no
- 2020/819
- Karar tarihi
- 08/12/2020
- Dava
- İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan
Karar Metni
3.008 kelime·15 dk okuma·2 bölüm
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait araçların ihlalli geçişleri nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarları ve yasadan kaynaklı para cezalarının tahsili amacıyla İstanbul Anadolu .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrine kısmi itirazda bulunulduğunu, yapılan itiraz haksız ve yersiz olduğunu, yapılacak yargılama neticesinde davalının İstanbul Anadolu .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptalini, takibin devamını ve aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, dava ve talep etmiştir.
CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddialarının gerçek dışı olduğunu, kaçak geçişlerin herhangi kanıtının olmadığını, otoyola ve köprüye ödeme yapılmadan giriş yapılmasının mümkün olmadığını, davalının hatalı sayılması için hesabında yeterli ücret olmaması gerekir ancak hesabında gerekli bakiyenin bulunduğunu, OGS dökümü incelendiğinde Osmangazi Köprüsü geçiş ücretinin tahsil edildiği, ancak tahsilatın iade edildiği görüleceğini, açıklanan nedenlerden dolayı davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece ''... Diğer taraftan; davalı, geçiş ücretini ödediğini iddia etmemektedir. Sadece HGS veya OGS kartlarının banka hesabında yeterli bakiye olduğunu iddia etmektedir. Ancak bu hesaplardan para çekildiği de iddia edilmemektedir. OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır.
Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. Mahkememizdeki yargılama devam ederken 7144 sayılı Yasa ile 6001 sayılı Kanun'un 30. maddesinde değişiklik yapılmış ve yeni maddeler eklenmiştir.
7144 sayılı Yasa'nın 18.maddesi ile 6001 sayılı Kanunun 30.maddesinde on katı olarak belirlenen ceza miktarı 4 katı olarak değiştirilmiş ve eklenen 9.fıkra ile maddenin 7. Fıkrasının 3996 sayılı Kanun ile işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar için de uygulanacağı hükme bağlanmış,
7144 sayılı Kanun'un 19.maddesi ile 6001 Sayılı Kanun'a eklenen geçici madde 3'de "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." düzenlemesine yer verilmiştir.7144 sayılı Kanun'un 19.maddesi ile 6001 sayılı Kanun'a eklenen geçici madde 3 dikkate alındığında takibe konu ceza
miktarının da henüz tahsil edilmemesi nedeniyle eldeki dava için de Kanun değişikliğinin uygulanması gerektiği, bu hali ile Yasal düzenlemedeki değişiklik nedeniyle ceza miktarının 10 kat iken 4 kata indirildiği, buna göre; talep edilen toplam 54.890,50 TL gecikme bedeli 21.956,20 TL'ye indirilerek bu miktar üzerinden karar verilmiştir.
İndirilen ceza kısmı bakımından davacının, takip tarihi ve dava tarihi itibariyle haklı olduğu anlaşılmakla yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumluluk bakımından.
Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 03/10/2012 tarihli 2012/3820-5658 Esas ve Karar sayılı ilamında yer alan "...dava tarihinde davacının dava açmakta haklı olup olmadığı hususları tartışılarak,..oluşacak uygun sonuç dairesinde vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin hangi tarafa yükleneceğinin belirlenmesi..." gerektiği ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 18/11/2009 tarih 2009/18-421 Esas - 2009/526 Karar sayılı ilamında yer alan "...dava tarihinde davasında haklı bulunan davacının, davadan sonra yürürlüğe giren yasa nedeniyle haksız duruma düşmesi söz konusu olamayacağından,
dava davadan sonra yürürlüğe giren yasal değişiklik nedeniyle konusuz kalmışsa davacı lehine vekalet ücreti hükmedilmesi.." gerektiğine ilişkin hükümleri dikkate alınarak ceza miktarının dört misli olarak uygulanmasına, dava tarihinde davacı dava açmakta haklı olduğundan dava değerine göre vekalet ücreti ve yargılama giderine karar verilmesine dair 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davalının İstanbul Anadolu ...
İcra müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile, takibin 5.489,05 TL geçiş ücreti ile, 21.956,20 TL ceza tutarı toplamı 27.445,25 TL üzerinden devamına, Fazlaya ilişkin istemin reddine, Alacak likit olmakla kabul edilen 27.445,25 TL alacağın %20'si oranında belirlenen 5.489,05 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine," dair karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunda davalıya ait araçlarda OGS hesabında geçiş ücretini ödemek için yeterli paranın bulunduğunun tespit edildiği, davalının gerekli tüm önlemleri almasına rağmen sistemsel arıza nedeniyle tahsilat yapılamadığı, davanın uyuşmazlığa konu cezadan sorumlu tutulmasının hukuken mümkün olmadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nin 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde. Dava, otoyol geçiş ücreti ödenmeksizin geçiş yapıldığı iddiası ile geçiş ücreti ve ceza tutarının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ...
E. sayılı dosyasında; davacı alacaklı ... A.Ş. tarafından, 5.489,05 TL geçiş ücreti ve 54.890,50 TL ceza tutarı olmak üzere olmak üzere toplam 60.379,55 TL alacağın tahsili için 13/12/2016 tarihinde ilamsız genel haciz yoluyla takip başlatıldığı, yasal süre içerisinde davalı tarafça borca ve tüm ferilerine itiraz ettiği, davanın İİK 67. maddesi uyarınca yasal 1 yıllık sürede açıldığı tespit edilmiştir.Dava konusu ihtilaf,
davacı tarafından işletilen otoyol ve köprülerden davalıya ait araçların ücret ödemeksizin geçişinden kaynaklanan ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmemesi nedeniyle takibe konu edilen geçiş ücreti ve ceza bedelinden davalının sorumlu tutulup tutulamayacağı noktasında toplanmaktadır.Elektrik Elektronik Mühendisi Tarafından düzenlenen 20.08.2018 tarihli raporda özetle.
Davacı tarafça davalı aleyhinde başlatılan icra takibi konusu borcun dayanağının; dava konusu ... plaka no.lu araçların davacı tarafça işletilen otoyol ve köprüden normal geçiş ücretleri 5.489,05 TL geçiş ücreti ile birlikte ihlalli geçiş yaptıkları ve yasa gereğince ihlalli geçiş ücretlerinin 15 gün ödenmemiş olduğu tespitine istinaden 54.890,50 TL Ceza Tutarı olduğu, dava konusu araçlara ilişkin olarak dosya kapsamına sunulmuş olan İGB kayıtları, ihlalli geçiş formları, fotoğraflar ile OGS banka kayıtları birlikte incelendiğinde davacının bahse konu ihlalli geçişleri belgelendirmiş olduğu,
ihlalli geçişler nedeniyle davalı tarafça 15 gün içerisinde herhangi bir ödememenin yapılmamış olması nedeniyle de dava konusu tarihte yürürlükte bulunan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 5. fıkrasına göre davacı tarafça davalıdan normal geçiş ücreti (5.489,05 TL) ile birlikte geçiş ücretinin 10 katı (54.890,50 TL) ceza tutarı talep edilmiş olduğu görüşünde bulunulmuştur.
Bankacı bilirkişinin dahili ile oluşan bilirkişi heyeti tarafından ek rapor düzenlenmiş olup, ek raporda özetle; davalı şirketin temel itirazlarının tüm araçlarda OGS cihazlarının bulunduğu, bu cihazların bağlandığı hesaplarda yeterli bakiye bulunduğu, teknik sorunlar nedeniyle OGS cihazının okunamamasından kaynaklı cezalardan davalı şirketin sorumlu tutulamayacağı yönünde olduğu, davaya konu icra takibinde belirtilen ihlalli geçişlere ait ödemelerin gerçekleşmediği, kök raporda OGS cihazlarının çalışmasına ilişkin teknik bilgiler verildikten sonra,
geçiş esnasında cihazlara veya banka sistemi nedeniyle oluşan arıza ve sorunlar neticesinde gişelerdeki bariyerlerin açılmadığı, dava dilekçesinde de belirtildiği üzere araç sürücülerinden nakit veya kredi kartı ile ödeme talep edildiği tahsilat gerçekleşmemişse, araç sürücüsüne 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapabileceğini belirtir bilgilendirme amaçlı ihlalli geçiş bildirim formu düzenlendiği, somut olayda ihlalli geçişler neden olan arıza veya sorun açık olmamakla birlikte sunulmuş olan İGB kayıtlan, bilgilendirme amaçlı ihlalli geçiş formları ve fotoğraflardan ihlalli geçişlerin belgelendirilmiş olduğu, OGS (Otomatik Geçiş Sistemi) T.C.
Karayolları tarafından oluşturulan, sistemi kurulan ve takibi yapılan bir mekanizma olup davacı ...
İşletme A.Ş. diğer özel veya kamu-özel nitelikli otoyol, tünel ve köprü işletmecileri gibi bu sistemi kullanan bir konumda olduğu, Karayollarının, kendi işlettiği otoyol ve köprülerde hatalı veya kaçak geçiş yapılması durumunda (bu otoyol ve köprülerde bariyer uygulaması bulunmamaktadır) araç plakasının fotoğrafını çektikten sonra, OGS ile ilgili tüm bilgiler kendi sisteminde kayıtlı olduğundan belirli bir süre (15 gün) plaka-plakaya kayıtlı OGS sorgulamasını yapmakta ve bu süre içerisinde OGS hesabında gerekli geçiş miktarını bulabilmesi durumunda otomatik olarak tahsil ederek,
araç sahibini cezalı geçişten koruma şeklinde bir uygulaması bulunduğu ancak davacı şirket ile Karayolları arasında bu konuda bir anlaşmanın var olup olmadığı, varsa da bu yönde bir düzenleme içerip içermediği bilinmediği, Somut olayda dava konusu ihlalli geçişlerde OGS cihazları okunamamış, buna bağlı olarak Karayolları sorumluluğundaki köprü ve otoyollardan farklı olarak, köprü ve otoyollardaki bariyerler açılmamış» araç kullanıcısına gerekli bilgilendirmeler yapılarak 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapabileceğine ilişkin bilgi formları verildiği, bu noktadan sonra,
ihlalli geçiş yapan araç sürücüsünün ihlalli geçiş yaptığını bilmemesinin mümkün olamayacağı, kendisine verilen bilgi formunda belirtilen süre içerisinde ceza tahakkuk ettirilmeksizin ödeme yapabileceği açık olup, OGS cihazının okunamaması nedeniyle, davalı şirket hesaplarından tahsilat yapılamaması hususunda da davacı şirkete atfedilebilecek bir kusur bulunmadığı belirtilmiştir.
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiş olup, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
Sunulan istinaf sebeplerinin incelenmesi: 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "(1) Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin dört katı tutarında idarî para cezası verilir.
(Ek cümleler: 1/7/2022-7417/53 md.) Bu maddenin yedinci fıkrasına tabi olmak üzere, ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beş gün içinde, idari para cezasının tebliğ edilip edilmediğine bakılmaksızın, geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin bir katının idari para cezası olarak ödenmesi halinde idari para cezası bir kat verilmiş sayılır ve bu ceza için ayrıca tebligat yapılmaz.
Bu takdirde idari para cezasından 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 17 nci maddesinin altıncı fıkrasında yer alan indirim hükmü uygulanmaz." (25/05/2018 tarihli 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş,
yine 05/07/2022 tarihli 31887 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7417 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 53. maddesi ile yukarıdaki cümle eklenmiştir)3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir.
Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir.
Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.",5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.
(Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) (…) (Ek cümleler: 1/7/2022-7417/53 md.) Bununla birlikte, bu maddenin yedinci fıkrasına tabi olmak üzere ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlerden, ödemekle yükümlü oldukları geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin bir katı ceza tahsil edilir.
Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda, en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e-devlet bildirimi vb. yöntemlerinden en az biriyle bilgi verilir.
Bu tutar genel hükümlere göre tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, "Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir.
İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." şeklindeki ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır.
Yine 05/07/2022 tarihli 31887 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7417 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 53. maddesi ile yukarıdaki cümle eklenmiştir)6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir."7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan,
ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. (Ek cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) Otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen yabancı plakalı araçlara uygulanan idari para cezaları için bu fıkrada belirlenen on beş günlük süre beklenmez.
(Ek cümle:23/7/2020-7252/9 md.) Ancak, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde idari para cezası tahsil edilmez." 25/05/2018 tarihli 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için;
beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır.25/05/2018 tarihli 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 19. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş
ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." 05/07/2022 tarihli 31887 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7417 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 54. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 6. maddesinde.
"Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce Kanunun geçiş ücretlerini ödemeden yapılan geçişlere ilişkin olarak verilen veya verilmesi gereken veya bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla ödenmemiş olan para cezaları ve idari para cezaları hakkında Kanunun 30 uncu maddesinin birinci ve beşinci fıkralarının bu maddeyi ihdas eden Kanunla değişik hükümleri uygulanır.
Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce tahsil edilmiş olan tutarlar red ve iade edilmez." düzenlemesi yer almaktadır.Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır.
Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.
Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir.
Somut davada hükme esas alınan bilirkişi raporunda, dosya kapsamına sunulan İGB kayıtları, ihlali geçiş formları, fotoğraflar birlikte değerlendirildiğinde ihlale geçişinin gerçekleştiği tarihlerde OGS ödemelerin gerçekleşmediği köprü ve otoyollarda ki bariyerlerinin açılmadığı ve araç kullanıcısına gerekli bilgilendirme yapılarak 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapabileceğine ilişkin bilgi formları verildiği tespit edilmiştir.
Bilirkişi raporuna yönelik sunulan itiraz dilekçesinde ve istinaf yolu başvuru dilekçesinde, davalının dürüst bir tacir olarak devletin yetkilendirdiği banka ile anlaştığı ve OGS cihazı aldığı, hesabında geçiş için gerekli ücreti bulundurduğu ancak sistemsel arıza, bilinmeyen bir nedenle paranın tahsil edilemediği ve oluşan bu durumda davalının kusurunun olmadığı ileri sürülmüştür. Yukarıda da belirtilmiş olduğu üzere, 15.09.2020 tarihli ek bilirkişi raporunda davalının ...
Bankası A.Ş. ve ... Bankası A.Ş. hesap bakiyelerinde yaptığı incelemede 16.10.2016 tarihinde gerçekleştirilen 3 adet geçiş dışında kalan 35 adet geçişin tamamında davalı şirketin 10.000 TL tutarında kredili mevduat hesabının da bulunduğu dikkate alındığında araçlardaki OGS'lerin bağlandığı banka hesap bakiyelerinin söz konusu geçiş ücretlerini karşılama konusunda yeterli olduğu belirtilmiştir.
Bu kapsamda, geçiş anında tahsilat yapılmamış ise bu durumun bankadan mı yoksa davacının kullandığı OGS sisteminden mi kaynaklandığı, bakiyenin belli bir limit altına düşmesi halinde otomatik yükleme yapılıp yapılmadığı, geçiş anında bakiye yetersiz kalırsa sonradan yapılan yükleme ile geçişten itibaren 15 gün içerisinde tahsilat yapılıp yapılmadığı/tahsilatın mümkün olup olmadığı,
sonradan yükleme yapılmış ise geçiş bedellerinin tahsil edilememesinin sebebinin ne olduğunun, kredili mevduat hesabında ki bakiyenin OGS cihazı içerisindeki bakiye gibi değerlendirilip /değerlendirilmeyeceğinin ve hangi araçlarda OGS hesabında yeterli limit bulunduğunun belirlenmesi gerekmektedir.
İş bu nedenle alınan raporun hükme elverişli olmadığı açıktır.O halde mahkemece yapılacak iş konusunda uzman bankacı ve bilgisayar mühendisi bilirkişi heyetinden davacıya ait sistem ile davalı OGS kayıtları üzerinde inceleme yaptırılarak, ihlalli geçiş yaptığı iddia olunan araçların OGS sistemine kayıtlı olup olmadığı, her bir geçiş yönünden, geçiş anında yeterli bakiyelerinin olup olmadığı, bakiye yeterli olması durumunda geçiş ücretinin niçin sistemden tahsil edilemediği, bakiye yeterli değilse otomatik yükleme yapılıp yapılmadığı,
otomatik yükleme yapılmış ise geçişten itibaren 15 gün içerisinde davacı tarafça tahsilat yapılıp yapılmadığı/tahsilatın mümkün olup olmadığı hususlarında bilirkişi raporu alınarak karar verilmesinden ibarettir.Açıklanan nedenlerle; itiraza konu araçların OGS kayıtlarının getirtilmesi, konusunda uzman bankacı ve bilgisayar mühendisi bilirkişi heyetinden davacıya ait sistem ile davalı OGS kayıtları üzerinde inceleme yaptırılarak, her bir araç ve geçiş yönünden yukarıda açıklanan hususlarında bilirkişi raporu alınarak ayrıca yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler de dikkate alınarak karar verilmesi gerekmektedir.
Buna göre anılan eksikliklerin giderilmesi için davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile 6100 sayılı HMK'nin 353/1.a.6 bendi uyarınca kararın kaldırılması ve Dairemizin kararına uygun şekilde yargılama yapıldıktan sonra yeniden karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜ M
Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.
1-Davalı tarafın istinaf başvurusunun KABULÜNE,2-İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, 2018/388 Esas, 2020/819 Karar sayılı ve 08/12/2020 tarihli kararının HMK'nin 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine iadesine,4-Harçlar Kanunu gereğince davalı tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye GELİR KAYDINA, istinaf karar harcının talep halinde davalıya İADESİNE,
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi, E. 2021/299, K. 2024/422, 27 Mart 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama