İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2022/53 K.2025/1419

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353 ncü maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı sigortalı ... Yatırımları İşl. A.Ş. ile 10.04.2017-10.04.2018 vadeli ve ... numaralı Yangın Poliçesi ile sigorta poliçesi düzenlendiğini, 18.07.2017 tarihinde 00:00 sıralarında "Merkez Mah. Sahil Küme Evleri Clup Calimera Serra Palace ...

Manavgat/ ANTALYA" adresindeki sigortalı işyerinde tesis müşteri bloğu içerisinde bulunan ... nolu müşteri odasında başlayan yangının yan müşteri odasına sirayet ederek yayıldığını, odalarda bulunan tüm tefrişat, sabit mobilya grupları ile bu bölümlerde yeralan bina teminatı kapsamında değerlendirilmesi gereken kıymetlerde hasara sebep olduğunu, 12.09.2017 tarihli eksper raporunda yangına davalı bünyesindeki markaya ait klimanın sebebiyet verdiğinin tespit edildiğini, sigortalı yapılan ödeme nedeniyle haklarına halef olunduğunu, bu kapsamda başlatılan İstanbul Anadolu 6. İcra Dairesi'nin ...

E. sayılı icra takibine davalı tarafından haksız itiraz edildiğini beyanla, itirazın iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; ... marka klimalar müvekkili şirket tarafından değil ...-... Klima Sanayi A.Ş. tarafından üretildiğinden davanın bu şirkete ihbarı gerektiğini, davacının sigortalısına ait otelde başlayan yangının klimadaki üretim hatasından kaynaklı olarak başladığının kesin olarak ispatı gerektiğini, dava konusu olay müvekkili şirkete bildirilmediğinden,

klima üzerinde taraflarınca teknik inceleme yapılmasının mümkün olamadığını, yangına sebebiyet verdiği iddia edilen klimanın atılmış olması halinde, dava konusu olayın ispat imkanının bizzat davacı tarafından ortadan kaldırılmış olacağını ve bu sebeple ispatlanamayan davanın reddi gerekeceğini, fotoğraflar üzerinden yapılan incelemede yangına sebebiyet verdiği ileri sürülen ... marka klimanın kontrol kutusunda ve iç ünitesinde herhangi bir hasar bulunmadığının tespit edildiğini, bilirkişi tarafından yapılacak incelemede,

başta elektrik tesisatındaki arızalar olmak üzere yangına sebebiyet verebilecek diğer ihtimallerin de araştırılması gerektiğini, nitekim itfaiye raporunda da yangının elektrik panosundan başladığının belirtildiğini, yangına sebebiyet verdiği ileri sürülen ürünün montaj tarihinden bu yana sorunsuz şekilde kullanılması,

üründe üretimden kaynaklı bir ayıp bulunmadığını gösterdiğini, dava dilekçesinde talep edilen tazminat talepleri fahiş olmakla birlikte soyut nitelikte olduğundan ödenen meblağın gerçek zarar ile uyumlu olup olmadığının araştırılması gerektiğini, davacı tarafından başlatılan icra takibine kötüniyetli olarak itiraz edilmediğinden icra inkar tazminatına hükmedilmesinin hukuka aykırılık teşkil edeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava hukuki niteliği itibariyle icra müdürlüğünce yapılan icra takibine İİK'nın 67. maddesi uyarınca itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkin olup, tarafların delilleri toplanarak dosya sigorta konusunda uzman bilirkişi ve yangın konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek düzenlenen denetime uygun olan ve mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınan rapor da dikkate alınarak,

yangının, Elektrik İç Tesisat Yönetmeliğine göre, dava konusu yangının asıl sebebi kısa devre ark değil izolasyon hataları ve kablolardaki deformasyondan kaynaklanan toprak kaçak akımından kaynaklandığı, yangın çıkan odadaki tali elektrik panosu Elektrik İç Tesisleri Yönetmelik madde 18’de belirlenen teknik donanımda olmayıp tesisatın korunması bakımından zorunlu olan 300 mA yangın koruma rölesinin bulunmadığı, ayrıca yine bodrum katta bulunan elektrik sayaç panosunda da toroid trafo ve kaçak akım rölelerinin olmadığı, dava konusu olayın meydana gelmesinden sonra dava dışı ...

Yatırımları İşl.

A.Ş.‘nin sigortalı olduğu ... poliçe numaralı 10.04.2017-10.04.2018 başlangış ve bitiş tarihli Ziraat Konaklama Yerleri Paket Sigorta poliçesinden açılan hasar dosyası kapsamında yapılan değerlendirmede dava dışı sigortalıya tazminat bedelini ödendiği, meydana gelen rizikonun Yangın Sigortalı Genel Şartları ve poliçe özel şartları çerçevesinde kapsam içerisinde olduğu, sigorta şirketinin TTK'nın 1472. maddesince ödediği tazminat miktarınca meydana gelen hasarda sorumluluğu bulunanlara dava açma ve hasar tazminat bedelini sorumlulardan tahsil etme hakkına sahip olduğu,

teknik değerlendirme doğrultusunda meydana gelen rizikonun klimadan kaynaklı olduğu, bu doğrultuda davacı/sigortacının olayın meydana gelmesinden sorumlu olanlara sigortalısına ödediği tazminatı rücu edebileceği, davacının icra inkar tazminatı talebinin haksız fiile ilişkin olduğundan ve başlangıçta likit olmadığından şartları oluşmadığından reddi gerektiği gerekçesiyle Davanın KABULÜ ile, Davalının İst.Anad. 6.İcra Müdürlüğünün ... Es.

Sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin takip şartlarındaki hali ile aynen devamına, Davacının icra inkar tazminatı talebinin haksız fiile ilişkin olduğundan ve şartları oluşmadığından REDDİNE karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; bilirkişi raporunun başlangıç kısmında yangının otelin elektrik tesisatındaki hatalardan kaynaklandığı belirtilmesine rağmen son kısmında hiçbir açıklama yapılmadan yangının klimadan kaynaklandığı söylendiğini, yangının çıkış sebebine ilişkin olarak hazırlanan bilirkişi raporunun eksik inceleme sonucu hazırlandığını, hiçbir teknik veri içermemesi ve kendi içerisinde çelişkili olması sebebiyle hükme esas alınmak için elverişli ve yeterli olmadığını,

hükme esas alınan bilirkişi raporunda yangın sonucu oluşan hasar için ödenen tutarın meydana gelen zarar ile uyumlu olup olmadığına ilişkin bir değerlendirme yapılmayarak yalnızca ödemenin poliçe kapsamında olduğu söylendiğini, davacının yangının çıkış sebebinin tespiti için hiçbir teknik araştırma yaptırmadığını, bu araştırma yapılmadan önce olay yerini tahrip ederek yangının çıkış nedeninin kesin olarak tespitini imkansız hale getirdiğini belirterek, kararın kaldırılmasını ve davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

Dava, ziraat konaklama yerleri paket sigorta poliçesi kapsamında yapılan ödemenin rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.Davaya konu İstanbul Anadolu 6. İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyası incelendiğinde; takip alacaklısının iş bu dava davacısı, borçlunun ise davalısı olduğu, 97.414,72 TL asıl alacak ve 9.732,13 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 107.146,85 TL üzerinden 28.08.2018 tarihinde başlatılan icra takibinde "...

Sigorta A.Ş. 18.07.2017 hasar ve 16.10.2017 ödeme tarihli 275126 nolu hasar dosyası rücu alacağı" borcun sebebine dayanıldığı, ödeme emrinin takip borçlusuna 03.09.2018 tarihinde tebliğ edildiği, 10.09.2018 tarihinde borca itiraz edildiği, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 67 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içinde itirazın iptali davasının açıldığı tespit edilmiştir. Davacı sigorta şirketi tarafından, dava dışı sigortalı ...

Yatırımları İşl.

A.Ş.'ye ait işyeri için ... nolu 10.04.2017-10.04.2018 başlangıç ve bitiş tarihli ziraat konaklama yerleri paket sigorta poliçesinin düzenlendiğini, teminat limitinin bina yangın yıldırım infilak için 82.896.000,00 TL, demirbaş yangın yıldırım infilak için 12.650.000,00 TL, makine yangın yıldırım infilak için 7.150.000,00 TL ve emtea yangın yıldırım infilak için 2.750.000,00 TL olduğu, dava konusu yangının 18.07.2017 tarihinde meydana geldiği, sigortalıya 16.10.2017 tarihinde 37.216,93 TL, 6.000,00 TL ve 91.414,72 TL tutarlarında ödemeler yapıldığı,

davada davacı sigorta şirketinin haklarına halef olduğu sigortalı ile davalının ticari işletmesinde kaynaklı nispi ticari dava olması nedeniyle Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğu, davacının TTK'nın 1472. maddesindeki halefiyet ilkesi gereği aktif husumetin bulunduğu anlaşılmıştır.TBK'nın 49. maddesine göre; kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

Kusur sorumluluğu, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışla sözleşme dışında diğer bir kimseye vermiş olduğu zararın giderilmesini düzenleyen sorumluluk türüdür. (Prof. Dr. Fikret Eren, Dr. Ünsal Dönmez, Eren Borçlar Hukuku Şerhi, Cilt II, s.1059). Kusur sorumluluğunda bir zararı başkasına tazmin ettirmek, ancak zarar onun kusurlu bir fiilinden doğmuş ise mümkündür (Tandoğan Haluk, Türk Mesuliyet Hukuku, Ankara, 1967, s. 89).

TBK'nın 49. maddesinde ifadesini bulan haksız fiilden söz edilebilmesi için öncelikle ortada hukuka aykırı bir fiil bulunması, fiili işleyenin kusurlu olması, kusurlu şekilde işlenen ve hukuka aykırı olan bu fiil nedeniyle bir zarar doğması, doğan zarar ile hukuka aykırı fiil arasında uygun nedensellik bağı bulunması gerekmekte olup sayılan dört unsurun birlikte bulunması zorunludur.

Bu unsurların tümünün bir arada bulunmadığı, bir veya birkaç unsurun eksik olduğu durumlarda, haksız fiilin varlığından söz edilemez.18.07.2017 tarihli yangın raporunun yangının çıkış nedeni kısmı:"Otelin ... nolu family odasında bulunan elektrik panosunda meydana gelen ark sonucu yangının çıktığı tahmin edilmekte ise de olayın kesin tespitinin bilirkişilerce yapılması uygundur." şeklindedir.12.09.2017 tarihli ekspertiz raporu:"......Clup Serra Palace Hotel Teknik Servis Müdürü ...'ın yazılı beyanına göre, tesiste 18.07.2017 tarihinde saat 17:30 sralarında 638 nolu müşteri odasında,

müşterinin odada bulunmadığı sırada ... marka klima kaynaklı olduğunu düşündüğümüz yangın hadisesinin meydana geldiği, yangın sonucu herhangi bir yaralanma meydana gelmediği, odaların boşaltılarak acil olarak temizlik çalışmalarına başlandığı, yangın hadisesi sonrasında 10 müşteri odasında iptal yaşandığı, yangının kendin imkanları ve itfaiye ekibinin müdahalesi ile söndürüldüğü, yangın sonucu odada konaklayan müşterilerin tüm eşyalarının yanarak zarar gördüğü belirtilmiştir.

Tarafımızdan yapılan tetkik sonucu, tesis yetkilileri tarafından yangına sebep olduğu değerlendirilen ... marka oda klima sisteminin bulunduğu bölgeden demonte edilerek teknik depo alanına alınmış olduğu belirlenmiştir. Bu nedenle hasarının meydana geliş şekline ilişkin, yangının meydana geldiği alanda net olarak bir değerlendirme yapmak mümkün olmamıştır.

İlgili odadan demonte edildiği belirtilen ... marka split klima sistemi iç ünitesi üzerinde yapılan incelemede, klima iç ünite kart ve fan grubu bölgesinde yoğun şekilde ısıya bağlı yanma deformasyon mevcut olduğu belirlenmiş olup, dolayısı ile yangın hadisesinin klima iç ünite kaynaklı olabileceği tarafımızdan değerlendirilmiştir..." şeklindedir.İlk Derece Mahkemesince sigorta uzmanı ve Kimya Mühendisi LNG,

CNG ve Yangın Eğitmeni'nden oluşan bilirkişi heyetinden aldırılan 23.03.2021 tarihli raporda:"...Dosyada mevcut yangın tarihinde çekilen resimler incelendiğinde bu yangın sadece aşağıda resmi görülen klimadan kaynaklandığı anlaşılmaktadır...Yangın çıkan odadaki tali elektrik panosu Elektrik İç Tesisleri Yönetmelik madde 18'de belirlenen teknik donanımda olmayıp tesisatın korunması bakımından zorunlu olan 300 mA yangın koruma rölesinin bulunmadığı,

ayrıca yine bodrum katta bulunan elektrik sayaç panosunda da toroid trafo ve kaçak akım rölelerinin olmadığı anlaşılmaktadır...Teknik değerlendirme doğrultusunda meydana gelen rizikonun klimadan kaynaklı olduğu, bu doğrultuda davacı/Sigortacının olayın meydana gelmesinden sorumlu olanlara sigortalısına ödediği tazminatı rücu edebileceği değerlendirilmiştir..." şeklinde kanaat bildirilmiştir.Öncelikle davaya dayanak icra takip dosyasında takip çıkış miktarı toplam 107.146,85 TL olup takip borçlusu tarafından takibin tamamına itiraz edilmiş,

takip alacaklısı olan davacı tarafça da dava dilekçesinde itirazın tamamının iptali istenilmesine rağmen dava değeri takipteki asıl alacak tutarı olan 97.414,72 TL üzerinden gösterilerek bu miktara ilişkin harç yatırılmıştır. İlk Derece Mahkemesince dava değerinin 107.146,85 TL olduğu dikkate alınmadan eksik peşin nispi harç üzerinden yargılamaya devam edilerek hüküm tesis edilmesi hukuka aykırıdır.

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30. maddesi uyarınca 9.732,13 TL noksan değere ilişkin peşin nispi harç miktarı davacı vekiline bildirilerek yatırması hususunda ara karar oluşturularak, kesin süre içerisinde yatırılmaması halinde 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 32. maddesi işlem yapılması gerekmekte olup harç hususu kamu düzeninden olduğundan resen dikkate alınmıştır.Somut olayda, dava konusu yangına davalının üreticisi olduğu iddia edilen dava dışı sigortadaki klimanın yangına sebebiyet verdiği dava dilekçesinde belirtilmiş, davalı taraf üretim kaynaklı hata bulunduğu iddiasını kabul etmemiş olup,

yapılan yargılamada yukarıda yer verilen bilirkişi heyeti raporu esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir. Yangın raporunda yangının çıkış nedeni net olarak tespit edilememiştir. Ekspertiz raporu ve bilirkişi heyeti raporunda ise yangının çıkış sebebinin klimadaki üretim kaynaklı ayıp nedeniyle olduğunda dair kesin nitelikte diğer olgularla desteklenmiş herhangi bir veri veya tespit de bulunmamaktadır. Klimadaki hangi ayıbın yangına sebebiyet verdiği açıklanmamıştır.

Yangının, klimanın bulunduğu bölgeden başlamış olması tek başına klimadaki üretim hatasından dolayı yangının çıkmış olduğu şeklinde kabul edilemez. Yangının başlangıç noktası yangın sebebine ilişkin kesin kanıt olmayıp illiyet bağını da göstermez. Yani yangının çıkış nedeni ile davalının ürettiği klima arasında illiyet bağı olup olmadığına dair bilirkişi raporunda bir tespitte bulunmamaktadır.

Bilirkişi heyetinde bu yönde tespiti yapabilecek elektrik mühendisi de yer almamaktadır. Davalının yangının çıkış sebebinin klima olmadığına ve hesaplama miktarına yönelik itirazları ile ilgili de bir bilirkişi heyetinden ek rapor veya yeni bir bilirkişi raporu da alınmamıştır. Bu nedenlerle hükme esas alınan bilirkişi raporu itibar edilebilir nitelikte değildir. Eksik inceleme ile hüküm tesis edilemeyeceğinden davalı vekilinin istinaf sebebine itibar edilemiştir.

İlk Derece Mahkemesince yapılması gereken iş, yukarıda ayrıntılı olarak yer verildiği şekli ile davacı tarafça eksik harcın tamamlanması halinde elektrik mühendisi, yangın uzmanı ve inşaat mühendisinden oluşan yeni bilirkişi heyetinden dava konusu yangının çıkış nedeni, illiyet bağı olup olmadığı ve tarafların sorumlulukları, meydana gelen hasarın miktarına ilişkin ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli kesin kanaat bildirir heyet raporu alınarak karar verilmesi gerektiğinden, yazılı şekilde hüküm tesis edilmesi isabetli değildir.Açıklanan sebeplerle;

mahkemece uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı Kanunun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (6) numaralı alt bendi uyarınca kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.