İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 46. Hukuk Dairesi E.2023/2117 K.2026/635

İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİnin 30/06/2022 tarihli ve 2022/291 Esas 2022/459 Karar sayılı dosyasında verilen karar; davacı/davalı tarafça vaki istinaf talebi üzerine istinaf incelemesi için dairemize tevzi edilmekle Dairemiz yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapıldı.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı; davalı ... ... A.Ş ile dava dışı ... A.Ş arasında imzalanan "Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve İnşaat Yapım Sözleşmesi" kapsamında ... A.Ş bağına düşen ve kendisine temlik edilen bağımsız bölümün sözleşmede vadedilen sürede teslim edilememesi sebebiyle 650.000 USD sözleşme bedeli ve 70.310,10 TL gecikme cezasının temel sözleşmenin müşterek ve müteselsilen kefili ve borçlusu ...

A.Ş ile ... ...A.Ş den tahsili ve borçluların alacaklılardan mal kaçırmalarını önlemek amacıyla dava değeri kadar ihtiyati haciz aksi halde davalı taşınmazların devreni önleyici şekilde ihtiyati tedbir verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalılar ; davanın reddini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince, dosyaya kazandırılan bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamalar uyarınca. "Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile,

a) Davacı tarafın davalılardan olan 656.000,00-$(USD) alacağının dava tarihi olan 10/11/2020 tarihinden itibaren işleyecek 3095 Sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca Kamu Bankalarınca 1 yıl vadeli Dolar (USD) döviz cinsinden açılmış mevduat hesabına ödenen en yüksek faizi ile birlikte,

b) Davacı tarafın davalılardan olan 70.370,10-TL alacağının dava tarihi olan 10/11/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalılardan (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine " karar verilmiştir.Davalı... A.Ş istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hatalı olduğu beyanıyla; ilk derece mahkeme kararının ortadan kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İstinaf Sebeplerinin Değerlendirilmesi Ve Gerekçe:Dava; taşınmaz satış vaadi ve inşaat yapım sözleşmesi çerçevesinde bağımsız bölümün halen teslim edilmemesi nedeniyle sözleşme gereği 650.000 USD ve 70.370,10 TL gecikme cezasının ve bağımsız bölümü kullanmama nedeniyle oluşan zarar ve harcama ile satış vaadi, inşaat yapım sözleşmeleri ile yasal düzenlemelerden kaynaklanan geç teslim ve eksiklikler nedeniyle doğan/ doğacak, doğrudan ve dolaylı menfi ve müspet zararın tazminine ilişkindir.Somut olayda; dosya kapsamı ve UYAP kayıtlarından, davalı ... ...

Şirketi hakkında İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 30/06/2022 tarih, 2018/702 Esas 2022/663 Karar sayılı kararı ile ''Davanın KABULÜ İLE, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı ... ...

ŞİRKETİ'nin İİK 158. maddesi uyarınca İFLASINA, iflasın 30/06/2022 günü saat 16:00'da açılmasına, Kararın derhal Ticaret Sicil Müdürlüğüne ve İflas Müdürlüğüne gönderilmesine, İflas avansının İflas Müdürlüğüne gönderilmesine, " karar verildiği, karara karşı istinaf yoluna başvurulduğu, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 29.12.2022 tarih, 2022/1729 E., 2022/1629 K. Sayılı kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verildiği, istinaf kararına karşı temyiz yoluna başvurulması üzerine Yargıtay 6. HD'nin 21/03/2023 tarih, 2023/870 Esas, 2023/1156 Karar sayılı kararı ile hükmün onandığı anlaşılmaktadır.İİK 191.

Maddesi. "Borçlunun iflas açıldıktan sonra masaya ait mallar üzerinde her türlü tasarrufu alacaklılara karşı hükümsüzdür. İflas açılmadan evvel borçlu tarafından imza edilmiş emre muharrer bir senet veya üzerine keşide olunmuş bir poliçe iflasın ilanından evvel vadesinde müflis tarafından ödenmiş olursa iflastan haberdar olmıyan ve ödemenin reddi halinde üçüncü bir şahsa rücu hakkını kullanabilecek vaziyette bulunan hamilden ödenen meblağ geri alınamaz." şeklindedir.İİK 226.

Maddesi. "Masanın kanuni mümessili iflas idaresidir. İdare masanın menfaatlerini gözetmek ve tasfiyeyi yapmakla mükelleftir.(Değişik: 6/6/1985-3222/27 md.) İdare, ikimilyar liraya kadar olan alacaklardan doğrudan doğruya, daha ziyade alacaklardan alacaklılar toplanmasının vereceği yetkiyle sulh olabilir ve tahkim yapabilir." şeklindedir.İİK 194. Maddesi.

"Acele haller müstesna olmak üzere müflisin davacı ve davalı olduğu hukuk davaları durur ve ancak alacaklıların ikinci toplanmasından on gün sonra devam olunabilir.Bu hüküm şeref ve haysiyete tecavüzden, vücut üzerinde ika olunan zararlardan doğan tazminat davaları ile evlenme, ahvali şahsiye veya nafaka işlerine müteallik ihtilaflara, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takiplerle ilgili olarak açılmış olan hukuk davalarına tatbik olunmaz.

Dava durduğu müddetçe zamanaşımı ve hakkı düşüren müddetler işlemez." şeklindedir.İflasın açılması ile birlikte iflasına karar verilen tüzel kişiliğin dava ehliyeti devam etmekle birlikte İİK 191. Maddesi gereğince mal varlığına ilişkin olarak tasarrufta bulunma yetkisi ortadan kalkmakta bu yetki İİK 226. Maddesi gereğince iflas idaresine geçmektedir.İflas kararından önce, iflas edenin davalı olarak yer aldığı hukuk davaları iflas kararının açılmasıyla birlikte İİK 194.

Maddesi gereğince ikinci alacaklar toplantısından 10 gün sonrasına kadar durur, duran yargılamalar ikinci alacaklar toplantısından 10 gün sonra devam edilebilir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 06.04.2009 tarih 2007/15139 Esas 2009/4126 Karar sayılı ilamında, ilk derece mahkemesi tarafından karar verildikten sonra mahkeme kararı ile davalının iflasına karar verilmiş olması nedeniyle "Davacı vekilinin asıl ve birleşen davada iki maddi tazminat istemine ilişkin temyiz itirazlarına gelince, dosya arasında bulunan ekli belgelerden davalılardan ......'nın karar tarihinden sonra iflas ettiği anlaşılmaktadır.

İ.İ.K.nun 194 ncü maddesine göre, iflasın açılması, iflas masasına giren mal ve haklarla ilgili bilumum hukuk davalarını acele olanlar istisna olmak üzere ikinci alacaklılar toplantısından 10 gün sonraya kadar durdurur. Somut olayda, maddede sayılan istisnai hallerden biri bulunmamaktadır. Öte yandan, anılan bu hüküm, somut olayda olduğu gibi, temyiz aşamasında gerçekleşen iflas halinde de uygulanır.

Bu durumda, mahkemece, bir ara kararı ile davanın ikinci alacaklılar toplantısından on gün sonraki bir tarihe kadar durmasına karar verilmek, o tarihten sonra davaya devam edilmek üzere hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin asıl ve birleşen davada maddi tazminat istemine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir." şeklinde karar vermiştir.Yukarıda anılan İcra İflas Kanunu'nun iflasın açılmasına ilişkin maddeleri ile Yargıtay kararı birlikte değerlendirildiğinde ilk derece mahkemesi tarafından ikinci alacaklılar toplantısına kadar davanın durdurulması,

bu arada davalı şirkete ilişkin mal varlığının temsil yetkisi iflas idaresine geçmiş olduğundan usulüne uygun olarak taraf teşkilinin sağlanması gerekmektedir.Devamında da Yargıtay 3. HD. 2020/5983 E. 2021/803 K. Sayılı kararında da izah edildiği üzere, İİK'nın 194. madde hükmünde sayılan istisnalardan olmayan bir davaya bakan mahkemenin dava konusu alacağın, ikinci alacaklılar toplantısında iflas masasına kaydedilip, alacağın masaca kesin olarak kabul edilip edilmediğinin araştırması ve şayet kesin suretle kayıt ve kabul edilmiş ise, konusu kalmayan davada hüküm tesisine yer olmadığına karar vermesi;

masaya kayıt edilmesi istenip de alacak kısmen veya tamamen reddedilmiş ise ve kayıt-kabul davası ayrıca açılmamışsa, davaya alacağın iflas masasına kayıt ve kabulü davası olarak devam edilerek, varılacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken aksi kanaatle eksik inceleme ve araştırmaya dayalı hüküm usul ve yasaya aykırıdır.Bu itibarla, davalı ...

A.Ş'nin sair istinaf istemleri incelenmeksizin, HMK 353-1-a-6 maddesi gereği ilk derece mahkemesi kararının kaldırarak yukarıda ayrıntı ile yazılan eksikliklerin giderilmesine müteakip esas hakkında hüküm kurulması için ilk derece mahkemesine iadesine oy birliğiyle karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;

1.Davalı ... Anonim Şirketi'nin istinaf başvurusunun KABULÜNE, HMK m. 353/1-a-6 uyarınca İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesinin 30/06/2022 tarihli ve 2022/291 Esas 2022/459 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

2.Yukarıda belirtilen kapsamda deliller toplanarak esas yönden yargılama yapılması hususunda dosyanın kararı veren İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine,

3.Harçlar yasası uyarınca yatırılan 93.771,00 TL istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davalı ... Anonim Şirketi'ye iadesine,

4.İstinaf incelemesinin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle AAÜT 2/2 hükmü uyarınca ücreti vekalet taktirine yer olmadığına,