İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 53. Hukuk Dairesi E.2025/635 K.2025/535

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Dava, gemi bakım onarım işini konu alan eser sözleşmesi ilişkisine dayalı bakiye bedelin tahsili amacıyla girişilen icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkin olup; davacı yüklenici şirket, geminin bakım onarım işini yaparak tamamlayıp davalıya teslim ettiği halde bakiye iş bedelinin ödenmediğini ileri sürerek davaya konu takiple kalan bedelin tahsilini istemiş;

davalı iş sahibi şirket ise cevabında, kendisinin geminin maliki olmadığını, yapılan işe aracılık eden acente olduğunu, bu nedenle kendisine husumet yönetilmeyeceğini, işin eksik ve ayıplı yapıldığını, süresinde teslim edilmediğini, davacı tarafından kesilen faturalara itiraz edilerek iade edildiğini, ödemelerin yapıldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiş; mahkemece yapılan yargılama sonucunda, equasis veri tabanında söz konusu geminin dava dışı star ship ltd.

İsimli şirket adına kayıtlı olduğunu, davalının malik olduğunun ispat edilemediğini, davalının geminin acentesi olduğunu, gemi üzerinde bakım onarım ücretinden malikin sorumlu olduğunu, bir an için davalının acente sıfatıyla sorumlu olduğu kabul edilse bile takibin/davanın star ship ltd. isimli şirkete asaleten davalı adına açılması gerektiğini belirterek davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmiş, hüküm davalı şirket vekilince süresinde ve usulünce istinaf edilmiştir.Karara karşı istinaf başvurusunda bulunan davalı şirket vekili istinaf talep dilekçesinde özetle,

davalının bu iş nedeniyle tüm iletişimlerinde geminin maliki olduğunu beyan ettiğini, bu gemideki tüm işlemleri malik sıfatıyla yaptığını, acente sıfatıyla hareket ettiğine dair herhangi bir ibareye yer verilmediğini, davalının acente olduğuna dair bir sözleşme sunmadığını, bir an için davalının acente olarak hizmet verdiği kabul edilse dahi, TTK'nın 108/1'e göre sorumlu olduğunu, yapılan tüm işlerin davalının çalışanı ... tarafından teslim alındığını, adı geçen bu tanık dinlenmeden eksik inceleme sonucu karar verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.Davadaki ihtilaf davalının acente olup olmadığı,

işin eksik ve ayıplı yapılıp yapılmadığı, iş bedelinin ödenip ödenmediği noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece davacı tarafından bakım ve onarımı yapılan geminin davalı adına kayıtlı olmadığı ve davalının acente sıfatıyla hareket ettiği gerekçesiyle davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.Taraflar arasında yazılı bir sözleşme yok ise de ... isimli gemiye bakım ve onarım işinin yapılması konusunda sözlü bir eser sözleşmesi ilişkisi bulunduğu, işin yapıldığı, davacı tarafça davalı adına fatura kesildiği, yapılan işlerin davalı çalışanı olduğu iddia edilen ... isimli şahsa teslim edildiği, bir kısım ödemelerin yapıldığı anlaşılmaktadır.

Davalı acente olduğunu, işin eksik ve ayıplı yapıldığını ve kesilen faturalara da itiraz ettiklerini savunmuştur.Uyuşmazlık davalı şirketin acente olarak hareket edip etmediği noktasındadır.Davalı şirket vekili, karşı tarafla müvekkili arasında geçen yazışmaları delil göstererek müvekkilinin yalnızca geminin sahibi (armatör) ad ve hesabına hareket eden bir aracı acente konumunda olduğunu bu durumun en başından beri davacı tarafından bildiğini savunmuştur.Deniz hukuku çerçevesinde eguasis veri tabanına göre davaya konu geminin işin yapıldığı tarih itibariyle dava dışı star ship Ltd.

İsimli bir şirket adına kayıtlı olması hususu tek başına davalı şirketin acente olarak hareket ettiğinin delili olamaz. Davalı, acente olduğuna dair yazılı bir belge sunmamıştır. Davalı tarafça alıntılanan yazışma içerikleri de davalı şirketin bu işte acente sıfatıyla hareket ettiğini kanıtlar yeterlilikte değildir.

Eser sözleşmesinin taraflarından olan iş sahibinin üzerinde kararlaştılan işlerin yapıldığı şeyin ( gemi, bina, araç vs.,,) maliki olması zorunlu değildir.Somut olayda, geminin bakım ve onarım işiyle ilgili davalı şirketin dava dışı geminin maliki gözüken star ship ltd. İsimli şirketin acentesi sıfatıyla hareket edip etmediğinin ispat yükü bunu ileri süren davalı şirkete aittir.

Bu durumda, mahkemece davalının bu savunmasıyla ilgili tüm delilleri sorulup toplanarak sonucuna uygun karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile ispat yükünün davcıda olduğu kabul edilerek davalının bakım ve onarımı yapılan geminin maliki olduğu ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle verilen ret karar hatalı olup, kararın kaldırılması gerekmiştir.Açıklanan nedenlerle,

davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.