İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2019/3230 K.2021/2125

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 18/11/2015 harç tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Sinop'a gitmek üzere seyahat etmekte olduğu ... plakalı aracın Çorum İli, Kargı ilçesinden Saray Düzü ilçesi istikametine seyir halinde iken şoför ...'nin buzlu, dik eğitimli ve keskin virajlı yola hızlı ve kontolsüz olarak girmesiyle aracın direksiyon hakimiyetini kaybettiğini, gidiş istikametine göre yolun sol tarafında 45 dakika önce aynı noktada kaza yapan ve yol dışında sol yanına yatmış vaziyette bekleyen ... plakalı araca çarparak kaza yaptığını,

davalı sürücü ...nin kaza mahaline varmadan 2300 metre geride kaygan yol ve 2400 metre geride gizli buzlanma tehlikeli uyarı levhalarına uymaksızın sebebiyet verdiği kazada %100 kusurlu olduğunu, kaza yapan otobüste yolcu olarak bulunan müvekkilinin kaza sonrasında Boyabat 75.Yıl Devlet Hastanesine kaldırıldığını ve tedavi gördüğünü, müvekkilinin zararından davalıların müteselsilen sorumlu olduklarını belirterek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00-TL geçici iş göremezlik ve 1.000,00-TL sürekli iş göremezlik tazminatının ve müteselsil sorumlu davalı ... ve davalı ...'den 50.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinde itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından 06/01/2015-2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, davacı yan tarafından dosyaya sunulan deliller arasında yolcu biletinin bulunmadığını, sigortanın biletli yolcuları kapsadığını, bu sebeple poliçe teminatının ön koşulu gerçekleşmediğini, ayrıca bu husus açıkça genel şartlarda teminat kapsam dışı olarak nitelendiğini, kusur durumlarının ve kaza ile illiyet bağı bulunan maluliyet durumunun tespit edilmesi gerektiğini belirterek,

haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı konu ... plaka sayılı aracın müvekkili ... nezdinde sigorta ZMMS ile sigortalandığını, dava konusu kazanın şehirlerarası yolcu taşımacılığı yapıldığı sırada meydana geldiğini, bu durumda öncelikle Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesinden karışlanması gerektiğini, davacının kalıcı sakatlığı olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatından Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumlu olduğunu, müvekkili sigorta şirketi temerrüde düşürülmediğinden faizden sorumlu olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalılar davaya yazılı beyanda bulunmamıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda.

1-Davanın Kısmen kabulü ile; a-)23.265,74-TL maddi tazminatın sigorta şirketleri yönünden dava tarihinden, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,b-)2.000,00-TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...'den kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş, verilen karar davalı ...vekili tarafından süresinde istinaf edilmiştir.

Davalı ...vekilinin istinaf sebepleri; ... plakalı otobüs kaza tarihinde diğer davalı ...

Sigorta Şirketi nezdinde Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile de sigortalı olduğu, davaya konu kazada meydana gelen zararların öncelikle Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası'ndan karşılanması, ancak bu poliçe kapsamında karşılanamayan (teminat limitini aşan) zararlar için Zorunlu Trafik Sigortası'na başvurulabileceği, buradaki sorumluluğun müşterek ve müteselsil değil, sıralı bir sorumluluk hali olduğu, kaza tarihinde ...

Sigorta nezdinde sigortalı olup oluştuğu iddia edilen zarar da teminat limitleri kapsamında olacağından öncelikle taşımacılık sigortası yönünden hüküm kurulması gerekirken, ZMMS sigortacısı olan müvekkil şirket açısından müşterek ve müteselsil sorumluluk yoluna gidilmesinin usul ve yasaya açıkça aykırı olduğu, oluştuğu iddia edilen zararlardan müvekkili şirket sorumlu olmayıp bu nedenle mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekmekte iken kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğu hususlarına ilişkindir.

İstinaf edenin sıfatı ve istinaf sebepleri ile kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan incelemede. Dava, trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Davacının, Sinop'a gitmek üzere sürücüsü ..., maliki ..., ZMM sigortacısı ... Sigorta A.Ş ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortacısı ...

Sigorta olan ... plakalı otobüs ile seyahat etmekte iken sürücü ...'nin buzlu, dik eğitimli ve keskin virajlı yola hızlı ve kontolsüz olarak girmesiyle aracın direksiyon hakimiyetini kaybettiği, gidiş istikametine göre yolun sol tarafında 45 dakika önce aynı noktada kaza yapan ve yol dışında sol yanına yatmış vaziyette bekleyen ... plakalı araca çarparak kaza yaptığı, kazada sürücü ...nin tam kusurlu olduğu, kaza sırasında araçta yolcu olan davacının ATK 3.İhtisas Kurulunun raporunda tespit edildiği üzere %6,2 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacak ve iyileşme süresi 9 aya kadar uzayabilecek şekilde yaralandığı,

geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı ile manevi tazminat istemiyle bu davayı açtığı, anlaşılmıştır.

Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A.1. maddesine göre, “Bu sigorta ile sigortacı, poliçede belirtilen motorlu taşıtta seyahat eden yolcuların, duraklamalar da dahil olmak üzere, kalkış noktasından varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelebilecek bir kaza sonucu bedeni zarara uğraması halinde, sigortalının 10.07.2003 tarih ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu’ndan doğan sorumluluğunu, poliçede yazılı sigorta tutarlarına karar temin eder.“ 4925 Sayılı Karayolu Taşıma Kanunu’nun 18. maddesi uyarınca taşımacılar,

yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Kanunun 17. maddesinde düzenlenen sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadır. Anılan Kanunun 19/son ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.8. maddeleri hükümlerine göre, meydana gelen zarar öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanır.

Ancak bu sigortanın hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için, sırasıyla zorunlu mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu yolcuların uğradığı bedeni zararlar bakımından taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortacısı, trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.

Başka bir anlatımla, yolcunun uğradığı bedeni zararlar, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise bu aracın trafik veya ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak limit aşımında sırasıyla zorunlu ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu söz konusu olacaktır.

Yukarıda açıklanan düzenlemeler çerçevesinde değerlendirme yapıldığında somut olayda ticari taşıma olup, ... plaka sayılı aracın sigortacısı olan ... Sigorta Şirketinin Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinden kaynaklanan sorumluluğu ile davalı ...nin ZMMS sigorta poliçesi kapsamındaki sıralı sorumlulukları uyarınca Taşıma ve Ticaret Kanunu hükümlerine göre tazminat taleplerinin Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortacısı olan ...

Sigorta Şirketinden poliçe limiti kapsamında bulunduğundan tahsili gerekirken davalı ...nin de müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulması doğru görülmemiştir. Bu nedenle davalı ...vekilinin istinaf sebeplerinin kabulü ile kararın HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince kaldırılmasına, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, yeniden hüküm kurulmasına karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.