İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2021/1060 K.2025/359

İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARA R

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'in 15/08/2017 tarihinde sevk ve idaresindeki ... plaka numaralı aracı ile seyir halindeyken, davalı ... adına kayıtlı ve diğer davalı ...'nin kullandığı ... plakalı aracın müvekkilinin aracına çarptığını, bu çarpma sebebiyle müvekkilinin aracının hasarlandığını, yurt dışında yaşayan müvekkilinin aracındaki hasar bedelinin 6.250,00 EURO olarak hesap edildiğini, davacının;

aracının onarımını Türkiye'de yapma hususunda zorlanamayacağını, zararın tazmini için davalı sigorta şirketine 21/02/2018 tarihinde başvuru yapıldığını, sigorta şirketi tarafından 1.198,83 Euro karşılığı olan 9.178,98-TL'nin 31/07/2018 tarihinde davacıya ödendiğini belirterek, davanın kabulü ile şimdilik 5.051,17 Euro maddi tazminatın fiili ödeme tarihindeki kur değeri üzerinden TL karşılığının davalı sigorta şirketi için temerrüt tarihi olan 21/02/2018 tarihinden itibaren davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davaya cevap veren davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde;"...bilirkişi incelemesi yaptırılarak rapor alındığı, alınan bilirkişi heyeti raporu sonucu, ... plakalı aracın sürücüsü...'nin meydana gelen trafik kazasında %75 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı aracın sürücüsü ...'in ise meydana gelen kazada %25 oranında kusurlu olduğu, meydana gelen kaza neticesinde araçta oluşan gerçek hasar bedelinin ise; aracın rayiç bedeli-hurda satış bedeli: 7.400,00 Euro - 1.150,00 Euro= 6.250,00 Euro olarak hesaplandığı, araçta meydana gelen hasarın kazanın oluş şekli ile uyumlu olduğu,

kusur oranları dikkate alındığında ... plaka sayılı aracın ZMMS poliçesini düzenleyen ... A.Ş.' nin 6.250,00 Euro x 0,75 = 4.687,50 Euro hasar bedelinden poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğu, ayrıca kusur oranları ve ... plaka sayılı aracın ZMMS poliçesini düzenleyen ... A.Ş. nin 31/07/2018 tarihinde yapmış olduğu 1.592,30 EURO hasar ödemesi dikkate alındığında, 31/07/2018 tarihi itibariyle.

4..687,50 EURO-1.592,30 EURO=3.095,20 Euro, TL bazında ise 17.842,59 TL bakiye hasar bedelinden, az yukarıda sorumluluğa ilişkin izah edilen gerekçelerle, davalı ...

A.Ş.'nin poliçe limitleri dahilinde ve diğer davalılar ... ve ...'un da ... plakalı aracın sürücüsü ve işleteni sıfatlarıyla sorumlu olduğu, bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen kusur ve hesap raporunun incelenmesinde de, raporun hukuki yönleri ayrık olmak üzere, yapılan tespitler bakımından ayrıntılı ve gerekçeli olduğu ve davacının gerçek zararının hesaplandığı anlaşıldığından,

davacı yanın dava dilekçesindeki talebi de gözününde bulundurularak ve yabancı para borcunun alacaklısı olan davacı tarafın, fiili ödeme günündeki kur üzerinden talepte bulunma hakkına sahip olduğu da gözetilerek ve davacının bu yöndeki talebiyle de bağlı kalınarak,

3.095,20 Euro'nun davalı sigorta şirketi yönünden kalan poliçe limiti (23.821,02 TL) ile sınırlı ve 03/03/2018 tarihinden, diğer davalılar yönünden ise kaza tarihi olan 15/08/2017 tarihinden itibaren, 3095 sayılı yasının 4a maddesi gereği uygulanacak faizi ile birlikte, tahsil tarihindeki kur üzerinden karşılığı olan Türk Lirasının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine ve fazlaya ilişkin istemin de reddine..." gerekçesiyle;Davanın KISMEN KABULÜ İle.

3.095,20 Euro'nun, davalı sigorta şirketi yönünden kalan poliçe limiti (23.821,02 TL) ile sınırlı ve 03/03/2018 tarihinden diğer davalılar yönünden ise kaza tarihi olan 15/08/2017 tarihinden itibaren, 3095 sayılı yasının 4a maddesi gereği uygulanacak faizi ile birlikte tahsil tarihindeki kur üzerinden karşılığı olan Türk Lirasının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, karar verilmiştir.Karara karşı davalı ...

A.Ş tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İstinaf nedenleri; haksız fiilden doğan borçların haksız fiilin işlendiği ülke hukukuna tabi olduğu, davacının muhtemel zararının Türkiye piyasası şartlarına göre belirlenmesi gerektiği, ayrıca aracın Türkiye dışında yapılması sonucu TL-EURO kuru nedeniyle oluşan zarar farkından müvekkili şirketin sorumlu tutulamayacağı, davacının taleplerinin kısmen kabulüne karar verilecek ise bakiye poliçe limiti dikkate alınarak ve gerçek hasar bedelinin Türk Lirası karşılığının tazminine karar verilmesi gerektiği; davacının talebini kanıtlar nitelikte hiçbir belge ibraz etmediği, ispat yükünün davacı taraf üzerinde olduğu,

yine davacı tarafından dosyaya sunulan fatura olmadığından KDV dahil ödeme yapılmasının hakkaniyete uygun olmadığı; mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunu düzenleyen bilirkişiden aracın kaza tarihinde kayıtlı olduğu yabancı ülkedeki 2.el piyasa rayiç fiyatının tespiti ile tespit edilecek bedelle Türkiye'deki 2.el piyasa rayiç fiyatının hangisinin ekonomik olduğu hususlarına ilişkin ek bilirkişi raporu alınarak aracın gümrüğe terk edilmiş olduğu da göz önüne alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, mahkemece eksik inceleme ile verilen kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi gerektiği,

hususlarına yöneliktir.Dava; trafik kazası neticesinde meydana gelen araç hasarından kaynaklı maddi tazminat isteğine ilişkindir.Dosya kapsamından, davacının yabancı ülkede ikamet ettiği anlaşılmaktadır.Yabancı plakalı araçlarda onarım, aracın kayıtlı olduğu ülkede yapılmışsa zarar bu ülkede katlanılan giderlere göre belirlenmelidir. Hasar gören yabancı plakalı aracın ülkemizde tamir ettirilmesi zorunluluğu yoktur.

Hasarlı hali ile yurt dışına çıkıp orada tamir ettirilmesi durumunda o ülkedeki onarım giderlerinin esas alınması gerekir. Yabancı para cinsinden yapılan harcamalar, yabancı para alacağı olarak dava edilebilir ve ödeme günündeki kura göre işlem görür. Yani yabancı plakalı bir araçta meydana gelen hasar bedeline ilişkin zararın, aracın kayıtlı olduğu ülke şartlarına göre belirlenmesi gerekir.

Ne var ki davalı taraf, davacının aracında meydana gelen gerçek zarardan sorumlu olup, davacı uğradığı gerçek zararı kanıtlamakla yükümlüdür.Bu açıklamalardan sonra somut olaya dönüldüğünde; davacı ...'in, Almanya'da çalışmakta ve yaşamakta olduğu, Türkiye'de geçici olarak bulunduğu sırada meydana gelen kazada kendisine ait Alman plakalı aracın hasarlandığı, aracın kayıtlı olduğu ülkede yaptırılan ekspertiz incelemesi ile, araçtaki hasarın KDV dahil 6.250,00-Euro karşılığında onarılabileceğinin tespit edildiği,

ayrıca aracın hasarsız rayiç değerinin 7.400,00-Euro, hurda değerinin1.150,00-Euro, 855,00-Euro ve 770.00-Euro olduğuna ilişkin teklifler olduğunun belirtildiği ve aracın tamir edilmemiş olduğunun bildirildiği, rizikonun davalı sigorta şirketine ihbarı üzerine davalı sigorta şirketi tarafından davacıya eldeki dava açılmadan önce 1.198,83-Euro tazminat ödemesi yapıldığı anlaşılmıştır.Yargılama sırasında temin edilen 12/02/2020 günlü bilirkişi raporunda.

Almanya'da yaptırılan ekspertiz incelemesine ilişkin rapor ile dosya içerisinde mevcut hasarlı araç fotoğrafları karşılaştırılarak davacı tarafından hasar bedeli talep edilen yabancı plakalı aracın, 2008 model ...marka ... tipinde, 227.680 km yol yapmış bir otomobil olduğu, dosya içerisindeki hasarlı aracın fotoğrafları incelendiğinde aracın onarımı için gerekli harcamanın ekspertiz raporunda belirtildiği gibi olacağı, kaza neticesinde oluşan gerçek hasar bedelinin 6.250,00 Euro olacağı, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme düşüldüğünde 3.095,20-Euro, TL bazında 17.842,59 TL Bakiye hasar bedelinden ...

AŞ'nin sorumlu olduğu yönünde görüş açıklandığı, mahkemece bu raporun hükme esas alındığı görülmüştür.Dosyanın incelenmesi sonucunda; dosyadaki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesiyle çıkarılan sonuç ve oluşturulan hükümde istinaf edenlerin sıfatına ve istinaf nedenlerine göre usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, kazanın oluşumunda kazaya karışan araç sürücülerinin kusurlarının tespitine ilişkin bilirkişi raporunun oluşa ve dosya kapsamına uygun olması nedeniyle, söz konusu raporun hükme esas alınarak,

kazanın oluşumunda davalı sürücünün tam kusurlu kabul edilmesinde bir hata olmamasına, kazaya bağlı olarak davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedeline ilişkin bilirkişi raporunun açıklayıcı ve denetime elverişli olması nedeniyle hükme esas kabul edilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmamasına, döviz cinsinden talepte bulunulmuş olması hususu gözetilerek hüküm tesis edilmiş olmasında bir isabetsizlik olmamasına, ayrıca kararda; davalı sigorta şirketinin azami sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı bulunduğu ve sigortacının yaptığı kısmi ödeme düşüldükten sonra sorumluluğunun 23.821,02 TL ile sınırlı olduğu açıkça belirtildiğinden,

poliçe limitiyle sınırlı olmak kaydıyla sorumluluğuna gidilen sigortacının fiili ödeme tarihindeki TL karşılığına göre bakiye limitin ne olduğu ve kendisinden ne miktarda tahsilat sağlanabileceği hususu kararın infazı aşamasında dikkate alınabilecek niteliğe sahip olmasına ve bu suretle kararın infazında tereddüt oluşturacak bir durum mevcut olmamasına göre, davalı sigorta şirketinin yerinde olmadığı sonucuna varılan istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/Gerekçe uyarınca,1-Karar başlığında bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesinin kararına yönelik olarak davalı ...

A.Ş vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1 madde hükmü gereğince ESASTAN REDDİNE,2-İstinaf eden davalı sigorta şirketinden alınması gereken 1.627,21-TL harçtan davalı tarafından peşin yatırılan 305,30-TL harcın düşümü ile bakiye 1.321,91-TL istinaf ilam harcının istinaf eden davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,