İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2021/1623 K.2024/1893

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

29/05/2018 tarihinde, müvekkilinin maliki olduğu ... plakalı araca, davalıların sürücüsü, işleteni ve ZMM sigortacısı olduğu ... plakalı aracın asli ve tam kusurlu olarak çarpması sonucunda meydana gelen kazada müvekkilinin aracının hasara uğradığını, kazadan kaynaklı olarak meydana gelen hasarın davalı ... şirketince karşılandığını ancak müvekkiline ait araçta kaza öncesinde bu kazada zarar gören parçalar yönünden boya bulunmayan orjinal bir araç iken kaza nedeniyle ön kaput ön sol çamurluk ve tampon ile ve diğer aksamlarının zarar gördüğünden değer kaybı meydana geldiğini,

müvekkilinin aracı ticari yol taşımacığılında kullandığını aracın yaklaşık 500-TL günlük kazancı olduğunu, aracın kaza sonrası 40 gün serviste kalması nedeniyle müvekkilinin kazanç kaybı oluştuğunu, davalı ... tarafından bu zararlara yönelik 420-TL ödeme yapıldığını, ancak bu ödemenin zararlarını karşılamadığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak kazanç kaybı nedeniyle 500- TL nin ... ve ...

Mobilya şirketinden müştereken ve müteselsilen değer kaybı olarak 500-TL nin tüm davalılardan dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tashiline karar verilmesini talep ve dava etmiş. 03.07.2019 tarihli dilekçesi ile değer kaybı talebini 15.000-TL, kazanç kaybı talebini 1.787,00 TL olarak artırmıştır.Davalı ...

Yetkilisi cevap dilekçesinde özetle ; kaza tutanağında şahıslarının %100 kusurlu olduğu belirtilmiş olsa bile bu durumun gerçek dışı olduğunu, oluşan maddi zararın davalı ... şirketince karşılanması gerektiğini, müvekkili firmadan değer kaydı, kazanç kaybı, istenmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, belirterek davanın reddini istemiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;

kaza tarihi itibariyle maddi hasarda araç başına 36.000,00-TL kadar azami sorumluluk limitleri olduğunu, davacıya ait aracın tamirat süresinde kullanılmaması dolayısıyla oluşan kazanç kaybı yansıma zararı olup trafik poliçesi teminatı kapsamına dahil olmadığını, davacı vekilinin değer kaybına ilişkin maddi tazminat talebinde yasal isabet bulunmadığını, davacı tarafından kazanın ihbarı sonrasında müvekkili şirket nezdinde hasar dosyası açıldığını ve davacıya tespit edilen değer kaybı bedeli olarak 420,00-TL ödeme yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.Davalı ..., cevap dilekçesi sunmamıştır.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda;

''...Davacı vekili tarafından her ne kadar değer kaybına ilişkin olarak, bilirkişi heyeti raporu ile tespit edilen ve dava konusu aracın hasar öncesi rayiç değeri ile hasar onarıldıktan sonraki rayiç değeri arasındaki fark olan, 15.000,00 TL üzerinden talep arttırım dilekçesi sunulmuş ve dava değeri de bu şekilde arttırılmış ise de, gerek poliçe (06/11/2017), gerek kazanın meydana geldiği (29/05/2018),

gerek davanın açıldığı (05/09/2018) ve gerek se bilirkişi raporunun tanzim edildiği tarih (26/03/2019) ve hüküm tarihi (07/09/2020) itibariyle de uygulanması gereken ve 31269 sayılı 09/10/2020 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarihli, 2019/40 Esas ve 2020/40 Karar sayılı iptal kararı ile henüz iptaline karar verilmeyen, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Ek 1. deki formüle göre yapılacak hesaplama sonucu bulunan miktarın, davacı yanın değer kaybına ilişkin gerçek zararı olarak esas alınması gerektiği,

bu zararın da bilirkişi heyeti tarafından 421,15 TL olarak tespit edildiği ve davacı vekili ile davalı ... vekilinin dilekçelerinde de açıkça beyan ettikleri üzere davalı ... tarafından 03/09/2018 tarihinde, 420,00 TL değer kaybı zararına ilişkin ödeme yapıldığının anlaşıldığı, yapılan bu ödemenin zarar ve yararın denkleştirilmesi ilkesi gereğince ödeme tarihinden (03/09/2018) rapor tanzim tarihine (26/03/2019) kadar ki güncellenen değerinin ( Faiz İşletilen Süre: 6 ay 23 gün x Faiz İşletilen Tutar: 420,00 TL x Faiz Oranı: yasal faiz= toplam faiz tutarı: 21,13 TL) 441,13 TL olduğu,

bu haliyle de, davalı ... tarafından yapılan ödemenin güncellenmesi sonucu, davacının değer kaybına ilişkin herhangi bir zararın kalmadığı sonuç ve vicdani kanaatine ulaşıldığından, davacı yanın değer kaybı zararına ilişkin davasının reddine; dava konusu aracın kullanılamamasından kaynaklanan mahrumiyet (iş kaybı) zararına ilişkin olarak ise, mahkememizce mahrumiyet zararı yönünden hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılan ve hükme esas alınmasına karar verilen bilirkişi raporu ile tespit edilen zarar miktarı olan 1.787,20 TL'nin, davacı yanın iş kaybı zararına ilişkin gerçek zararı olduğu anlaşıldığından,

davacının bu zarar kalemine ilişkin davasının talep arttırım dilekçesi de gözünde bulundurularak kabulüne karar vermek gerektiği,'' gerekçesiyle, 1-Davacının aracın kullanılmamasından kaynaklanan mahrumiyet (iş kaybı) zararına ilişkin davasının KABULÜ ile, 1.787,00-TL lik dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılar ... ve ... İnş. San. Tic. Ltd.

Şti.' den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 2- Davacının değer kaybı tazminatına ilişkin davasının REDDİNE, karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili ve davalı ...Ltd Şti vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. İstinaf nedenleri: davacı vekili, değer kaybına ilişkin taleplerinin reddinin hatalı olduğunu, belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Davalı ...Ltd Şti vekili, davacının değer kaybına ilişkin talep reddedildiğinden müvekkili lehine 3.400-TL maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken hükmedilmediğini, belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir. Dava, trafik kazasından kaynaklanan araç değer kaybı ve ikame araç bedeli( kazanç kaybı) istemine ilişkindir.

Dosya kapsamında alınan 26.03.2019 tarihli bilirkişi raporunda değer kaybının Yargıtay tarafından benimsenen metodolojiye göre 15.000-TL, ZMM Genel Şartları ekinde yer alan metodolojiye göre ise 421,51-TL olduğu tespit edilmiş, davacı vekilince değer kaybı tazminatı talebi 15.000-TL olarak artırılmış, yerel mahkemece davacının değer kaybının, henüz iptaline karar verilmemiş olan ZMM Genel Şartları ekinde yer alan metodolojiye göre belirlenmesi gerektiği,

davalı ... şirketince değer kaybına ilişkin davacıya 420-TL ödeme yapılığı nazara alındığında davacının karşılanmamış değer kaybı zararının bulunmadığı gerekçesiyle bu talebin reddine karar verilmiş ise de, Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ıncı maddesindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir.

Söz konusu iptal kararı sonrası, ZMSS Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve araç değer kaybı tazminatının hesaplanmasında uygulama alanı bulan formülün (T1,T2, T3..) uygulanması artık mümkün değildir. Değer kaybı hesaplanmasının Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları gereğince, aracın kazadan önceki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonraki 2. el piyasa değeri arasındaki farka ilişkin formüle göre belirlenmesi gerekmektedir.

Bu halde, yerel mahkemece, iptaline karar verilen ZMSS Genel Şartları ekindeki cetvellerle getirilen metodololiye ( formüle) göre belirlenen değer kaybı hesabı hükme esas alınarak yapılan değerlendirme sonucunda yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Ancak, bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, kararın kaldırılıp, bilirkişi raporundaki Yargıtay formülü kullanılarak yapılan hesaplamaya göre ve davalı ... şirketinin kısmi ödemesi de nazara alınarak (15.000-TL-420-TL=14.580-TL) değer kaybı tazminatına hükmedilmek suretiyle, yeniden hüküm kurulması gerektiği, Davalı ...Ltd Şti vekilinin istinaf itirazlarının incelenmesinde ise, kabule göre,

yerel mahkemece davacının değer kaybı tazminatı talebinin reddine karar verildiğinden kendisini vekil ile temsil ettiren davalı ...Ltd Şti lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken hükmedilmemesi doğru değil ise de, yukarıda bahsi geçen açıklamalar doğrultusunda, dairemizce davacının değer kaybı tazminatı talebinin kısmen kabulüne ilişkin yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiş olmakla, yeni duruma göre vekalet ücreti belirleneceğinden davalı ...Ltd Şti vekilinin istinaf itirazlarının da kabulüne karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1/İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/09/2020 tarih ve 2018/807 Esas 2020/350 Karar sayılı kararına karşı davacı vekili ve davalı ...Ltd Şti vekilinin istinaf başvurusunun ayrı ayrı HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince KABULÜNE, a/İstinaf yasa yoluna başvuran davacı ve davalı ...Ltd Şti tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde kendilerine ayrı ayrı iadesine, b/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,

d/İstinaf yasa yoluna başvuranlar tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin takdiren kendi üzerilerinde bırakılmasına, 2/İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/09/2020 tarih ve 2018/807 Esas- 2020/350 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, a-)Davacının aracın kullanılmamasından kaynaklanan mahrumiyet (iş kaybı) zararına ilişkin talebinin kabulü ile, 1.787,00-TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılar ... ve ... İnş.

San. Tic. Ltd. Şti.' den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE b-)Davacının değer kaybı tazminatı talebinin kısmen kabulü ile 14.580-TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılar ... Sigorta AŞ, ... ve ... İnş. San. Tic. Ltd.

Şti.' den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, c-)Alınması gerekli 1.118,02-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 35,90-TL ile ıslahla alınan 263,00 TL olmak üzere toplam 298,90 TL mahsubu ile bakiye 819,12-TL nin davalılardan (davalı ... 720,82-TL 'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak hazineye irad kaydına, d-)Davacı tarafından yatırılan 127,07-TL harcın ( davalı ... 111-82-TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) davalılar ... Sigorta AŞ, ... ve ... San. Tic. Ltd.

Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, e-)Davacı tarafça yargılama sırasında sarf edilen toplam 1.682,30-TL yargılama giderinden davanın kabul- ret oranına göre hesaplanan 1.631,83-TL yargılama giderinin ( davalı ... 1.406,01-TL'sinden sorumlu olmak kayıdyla) davalılar ... Sigorta AŞ ... ve ... İnş. San. Tic. Ltd.

Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına, f-)Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 16.367-TL vekalet ücretinin (davalı ... 14.580-TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) ... Sigorta AŞ, ... ve ... İnş. San. Tic. Ltd.

Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, g-)Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 1.787,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp iş bu davalıya verilmesine, h-)Davalı ...Ltd Şti kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 420-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak iş bu davalıya verilmesine,