İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2021/2276 K.2025/728

İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARA R

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait ... plakalı sayılı aracın 21.05.2016 tarihinde Bulgaristan ülkesi, Sofya Şehri, Samokov ilçesi sınırlarında sürücü ...'ün sevk ve idaresindeyken davalılardan...

Şti. şirketine ait ... plaka sayılı aracın diğer davalı sürücü ... sevk ve idaresinde iken yol koşullarına aykırı hızı sebebiyle sağa dönüş yaptığı esnada karşı şeride geçmesi neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkil şirkete ait ... plaka sayılı aracın hasarlandığını, ... plakalı davalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğunu, taraflarınca alınan ekspertiz raporu ile araçta değer kaybı bedelinin 22.500,00-TL olduğunun tespit edildiğini, 354,00-TL eksper ücreti ödendiğini, davalı ...

Ltd.Şti.ne ait ... plaka sayılı aracın ...

A.Ş. ye yeşil sigortalı olduğunu, aracın onarım sürecinin uzun sürdüğünü, bu dönem içinde müvekkili şirketin kazanç kaybı oluştuğunu, aracın kaza mahallinden çekici vasıtasıyla kurtarıldığını, çekici için .250,00-Euro ödeme yapıldığını ve tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 2.000,00-TL değer kaybı, 354,00-TL ekspertiz ücretinin kaza tarihi olan 21.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılar ....Şti. ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

kazanç kaybı için 2.000,00-TL'nın kaza tarihi olan 21.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkili şirket tarafından aracın çekici ile kurtarılma masraflarından olan ve aracın kasko sigortacısı tarafından karşılanmayan 1.750,00-Euroya karşılık gelen 6.891,00-TL'nın tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama aşamasında sunduğu 12.04.2021 tarihli dilekçesi ile;

maddi tazminat taleplerini değer kaybı yönünden 20.000,00-TL'ye, kazanç kaybı yönünden 7.300,00-TL'ye artırdıklarını bildirmiştir.Davaya cevap verene davalıların avukatları, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; "...davacıya ait ... plaka sayılı aracın 21/05/2016 tarihinde Bulgaristan ülkesi Sofya şehri Samokov ilçesi sınırlarında davalı...

Şirketi'ne ait olup davalı ... sevk ve idaresinde olan ... plaka sayılı araç ile çarpıştıkları, kaza sonucu davacıya ait ... plaka sayılı aracın hasarlandığı, ... plakalı aracın davalı ... Anonim Şirketi tarafından kesilen yeşil kart sigortasının bulunduğu, ...

Bürosu'nun Yeşil Kart Sisteminin Türkiye’deki işleyişini sağlamakla görevli olduğu, büro bu çerçevede, üyesi olan sigorta şirketleri tarafından düzenlenen yeşil kart sigorta belgelerinden karşılanacak zararlar için garantör sorumluluğu taşımakta olup diğer taraftan yeşil kartı bulunan yabancı plakalı araçların Türkiye’de üçüncü şahsa verdikleri zararları gidermek üzere, yeşil kart sigortacısı adına devreye girdiği, bu bağlamda yeşil kart sigortası bulunan ... plakalı aracın üçüncü kişilere verdiği zarardan Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu'nun da sorumlu olduğu,

davacı tarafça değer kaybı zararı, ekspertiz ücreti, kazanç kaybı ve araç kurtarma giderlerinin talip edildiği, yaptırılan bilirkişi incelemeleri sonucu alınan rapor ve ek rapor sonucu; davalı ... Şirketi'ne ait olan ... plaka sayılı araç sürücüsü davalı ...'ın kazanın meydana gelmesinde %100 oranında asli ve tamamen kusurlu bulunduğu, davacı tarafın talep edebileceği değer kaybı miktarının 20.000,00-TL olduğu ve sadece davalılar ...

Şirketi ile ...'dan talep edebileceği, davacı tarafın talep edebileceği kazanç kaybı miktarının 7.300,00-TL olduğu ve sadece davalılar ... Şirketi ile ...'dan talep edebileceği ve davacı tarafın talep edebileceği çekici ile kurtarma masrafının 6.891,00-TL olduğu ve sadece davalılar Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu, ... Şirketi ile ...'dan talep edebileceği, davalı ... Anonim Şirketi'nin ...

Poliçesinin düzenlenmesine aracılık ettiği ve bu sebeple ona husumet yöneltilemeyeceğinden davalı ... Anonim Şirketi yönünden tüm taleplerin reddine karar verilmesi gerektiği.." şeklindeki gerekçeyle;a-Davanın KISMEN KABULÜ ile, b-20.000,00-TL değer kaybının kaza tarihi olan 21.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ...

Şirketi ve ...'dan alınarak davacı tarafa verilmesine,c-7.300,00-TL kazanç kaybının Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu yönünden temerrüt tarihi olan 06/01/2017 tarihinden, davalılar ... Şirketi ve ... yönünden kaza tarihi olan 21.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacı tarafa verilmesine, d-6.891,00-TL çekici ile kurtarılma masrafının davalılar Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu, ...

Şirketi ve ...'dan ıslah tarihi olan 15/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacı tarafa verilmesine karar verilmiştir.Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.İstinaf nedenleri; davalılardan ... şirketi yönünden verilen husumet yokluğu nedeniyle davanın reddi kararının hatalı olduğu, Türkiye Motorlu Taşıtlar Bürosu'nun yeşil kart poliçesi düzenleyen sigorta şirketleri bakımından araçların yurt dışında karıştıkları kazalardan sorumlu oldukları, eldeki davada davacının yeşil kart sigortacısının ... olduğu,

bu nedenle oluşan zararlardan sigorta şirketi ile Motorlu Taşıt Bürosunun müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları; taraflarınca sunulan ıslah dilekçesinin mahkemece dikkate alınmayarak çekici bedeline hükmedilen tazminat bakımından faiz başlangıç tarihinin hatalı belirlendiği, bu nedenlerle mahkemece verilen kararın kaldırılması gerektiği hususlarına yöneliktir.Dava; trafik kazası neticesinde meydana gelen değer kaybı ve kazanç kaybı tazminatı, expertiz ücreti ile çekici bedelinin davalılardan tahsili istemine ilişkindir.(1)Dosya kapsamından.

21/05/2016 tarihinde, davalı ...

AŞ'nin yeşil kart sigortacısı olduğu ... plakalı aracın Bulgaristan'da karıştığı trafik kazası neticesinde, davacı tarafa ait ... plakalı aracın hasar aldığı, davacının bu hasar nedeniyle oluşan değer kaybı, kazanç kaybı, çekici masrafı ile expertiz ücretinin ödenmesini talep ettiği ve mahkemece yapılan yargılama neticesinde, yukarıda belirtildiği şekilde karar verildiği anlaşılmıştır.Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunun Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 5.maddesinde “Büro, 4477 sayılı Kanun ile onaylanması uygun bulunan Motorlu Taşıtlar Zorunlu Malî Sorumluluk Sigortasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi başta olmak üzere,

motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında geçerli sigorta belgelerinin basım, denetim ve düzenlenmesi ile bu sigorta belgeleri kapsamında motorlu araçların sebep olduğu hasarların ödenmesini ve motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında düzenlenen ve ilgili mevzuat uyarınca ülkemizde geçerli bulunan sigorta sözleşmeleri kapsamında bu araçların sebep olduğu hasarların tedvir ve tasfiyesini temin eder.” hükmüne yer verilmiştir.Ülkemizin de üyesi bulunduğu Avrupa Konseyi mensuplarının 20 Nisan 1959 tarihinde imzaladıkları Beynelmilel

Mecburi Mesuliyet Sigortasına Dair Avrupa Sözleşmesi gereğince ülkemizde de tüzel kişiliğe haiz ... Bürosu kurulmuş olup yeşil kart sistemi uygulanmaya başlamıştır. ... poliçesi o ülkede düzenlenmiş zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi gibi kabul edilecektir.

Buna göre yeşil kart sigortası anlaşmaya dahil birbirlerine seyahat edilecek yabancı ülkelerin zorunlu mali sorumluluk sigortalarını bir araya getiren beynelmilel bir sigorta poliçesi olarak tanımlanmaktadır. (-bkz..Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 29/03/2022 tarih, 2021/9665 Esas - 2022/6163 Karar sayılı ilamı-) Kazanın meydana geldiği Bulgaristan hukukunda konuya ilişkin düzenleme, Sigorta Kanunu'nun 258. maddesinde yer almaktadır.

İlgili hükümde "taraflar aracın bağlı bulunduğu ülke vatandaşı ise; o ülke hukuku uygulanır" düzenlemesi yer aldığından, bu atıf nedeniyle Türk hukuku somut olaya uygulanmalıdır. Açıklamalar göz önüne alındığında davacı vekilinin ... AŞ yönünden verilen husumetten red kararın hatalı olduğu yönündeki istinaf başvurusu yerinde değildir. Ne var ki; kararın gerekçe bölümünde ...

AŞ'ye husumet yöneltilemeyeceğinden bahisle taleplerin reddine karar verildiği belirtilmiş ise de, davalı ...

AŞ bakımından hüküm kurulmaması doğru görülmemiştir.(2)Davacı vekilince 1.750,00 Euro çekici ücreti bakımından dava tarihindeki kur karşılığı 6.891,00 TL'nin tahsili talep edilmiş olmakla davalıların çekici ücreti için dava tarihinde (12/06/2017) temerrüde düştüğü gözetilerek 6.891,00-TL çekici masrafının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesi gerekirken ıslah tarihinden itibaren faiz işletilmesine karar verilmesi hatalıdır.

Davacı vekilinin bu yönü amaçlayan istinaf itirazının kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

Ancak, (1) ve (2) nolu bentlerde belirtilen hatalı uygulamaların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, ilk derece mahkemesince verilen kararın HMK.m.353/1-b/2 hükmü uyarınca kaldırılmasına ve istinaf yasa yoluna başvuru konusu yapılmayan hususlar ile reddedilen istinaf itirazları nedeniyle taraflar yararına oluşan usulü kazanılmış haklar ile istinaf edenin aleyhine hüküm tesis edilemeyeceğine ilişkin ilke gözetilerek,

hükmün diğer bölümlerine dokunulmaksızın sadece yanılgılı olduğu sonucuna varılan hususun istinaf eden davacı yararına düzeltilmesi suretiyle, yeniden esas hakkında hüküm tesis edilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/Gerekçe uyarınca, 1/İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/07/2021 tarih ve 2017/540 Esas - 2021/554 Karar sayılı kararına karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE, a/İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde davacıya iadesine,b/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,c/İstinaf aşamasındaki diğer yargılama giderlerinin takdiren istinaf eden üzerinde bırakılmasına,

2/İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/07/2021 tarih ve 2017/540 Esas - 2021/554 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b/2.maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3/Davanın KISMEN KABULÜ ile, a/20.000,00-TL değer kaybının kaza tarihi olan 21.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ... Şirketi ve ...'dan alınarak davacı tarafa verilmesine,b/7.300,00-TL kazanç kaybının ... yönünden temerrüt tarihi olan 06/01/2017 tarihinden, davalılar ...

Şirketi ve ... yönünden kaza tarihi olan 21.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacı tarafa verilmesine, c/6.891,00-TL çekici ile kurtarılma masrafının davalılar ..., ... Şirketi ve ...'dan dava tarihi olan 12/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacı tarafa verilmesine, d/Davacı tarafın fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE,e/Davanın davalı ...

AŞ bakımından pasif husumet yokluğundan REDDİNE,4/Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 2.335,59-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 192,04-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 2.143,55-TL harcın davalılar ... (sadece 470,72-TL'sinden sorumlu),... Şirketi ve ...'dan tahsili ile Hazineye irat kaydına,5/Davacı tarafça yatırılan 192,04-TL peşin harcın davalılar ...

Şirketi ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine, 6/Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.128,65-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... (sadece 1.033,65-TL'sinden sorumlu), ... Şirketi ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine,7/Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.080,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekil ile temsil eden davalı ...

Anonim Şirketi'ne verilmesine, 8/Davacı tarafından yapılan 31,40-TL başvurma harcı, 3.000,00-TL bilirkişi ücreti, 354,00-TL ekspertiz ücreti ve 521,40-TL posta giderleri olmak üzere toplam 3.906,80-TL yargılama giderinin davalılar ..., ...