İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2021/309 K.2024/406

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin maliki olduğu davalıya kasko poliçesi ile sigortalı çekicinin 22.03.2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde hasarlandığını, davalı ... şirketine ihbarda bulunulmasına rağmen çekici sürücüsünün alkollü olduğu gerekçesi ile herhangi bir ödeme yapılmadığını, aracın pert sayılması gerekip gerekmediği,

rayiç değeri ile ikinci el değerine ilişkin bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini belirterek müvekkilinin alacağının miktarının tespiti ile tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama aşamasında 01.07.2019 tarihinde sunduğu dilekçe ile; aracın sovtajının müvekkiline bırakılmasını ve 51.593,00-TL tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiş, 24.07.2019 tarihinde sunduğu ıslah dilekçesi ile;

aracın hasarlı hali ile müvekkiline bırakılmasına ilişkin taleplerinden vazgeçtiklerini, aracın hasarlı hali ile davalı sigortacıya bırakılmasını ve 203.400,00-TL tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile; sigortalı çekici sürücüsünün kaza anında alkollü olduğunu, hasarın teminat kapsamı dışında olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince; davacının maliki olduğu çekicinin 27.03.2018 tarihinde meydana gelen kazada hasara uğradığı, davalı tarafa yapılan başvurunun sigortalı araç sürücüsünün alkollü olduğu gerekçesi ile reddedildiği, nörolog bilirkişiden alınan rapora göre, kasko sigortalı araç sürücüsünün kaza anındaki alkol oranının yasal sınırların altında olduğu ve kazanın münhasıran alkolün etkisi ile meydana gelmediği, aracın rayiç değerinin 203.400,00-TL, onarım sonrası ikinci el rayiç değerinin 151.807,00-TL, onarım bedelinin ise 112.033,79-TL olduğu, onarım bedeli dikkate alındığında araca pert-total işlemi yapılmasının daha ekonomik olduğu,

davacının davasında haklı olduğu ve davalı sigortacıdan aracın rayiç değeri 203.400,00-TL alacağı bulunduğu, hasarlı aracın sigorta şirketine teslimedildiğine dair herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığından tazminat bedeline yönelik olarak ödeme şeklinin ikiye ayrılması gerektiği kanaati ile.

"1-Davanın kabulü ile davacının uğramış olduğu zarar miktarının 51.593,00 TL lik kısmının hasarlı aracın davalı tarafa iade edilme şartı olmaksızın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bu miktara 12.04.2018 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına ,geri kalan 151.807,00 TL nin hasarlı aracın davalı ... şirketine teslim edildikten sonra davalıdan alınarak davacıya verilmesine bu miktar alacağa teslim tarihinden sonra avans faizi işletilmesine,

2-Alınması gereken 13.894,25-TL karar harcına karşılık peşin alınan 35,90-TL peşin harç ile 3.456,48-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 10.401,87-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına" karar verilmiş, karara karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Davalı vekilinin istinaf nedenleri; sigortalı aracın tam rayicine hükmedilebilmesi için trafikten çekme belgesi ile birlikte sovtajının müvekkili şirkete bırakılması gerektiği, mahkemece kurulan hükümle poliçe genel şartlarının ihlal edildiği, aracın rayiç değerine ilişkin bilirkişi raporunun hüküm vermeye elverişli olmadığı hususlarına yöneliktir. Dava, kasko sigorta poliçesinden kaynaklı tazminat istemine ilişkindir.

(1) Kasko Sigortası Genel Şartları'nın (KSGŞ) B.3.3.2.2. maddesi. "Onarım masraflarının zarar gören aracın rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşması ve aynı zamanda eksper raporu ile aracın onarım kabul etmez bir hale geldiğinin tespit edilmesi durumunda, araç tam hasara uğramış sayılır. Bu durumda, aracın ilgili mevzuat doğrultusunda hurdaya ayrıldığına dair hurda tescil belgesi sigortacıya ibraz edilmeden araç sahibine sigorta tazminatı ödenmez.

Onarım masrafları sigortalı aracın rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşsın veya aşmasın, ağır hasarlı aracın onarımının mümkün olduğunun eksper raporu doğrultusunda tespit edilmiş olması durumunda, aracın ilgili mevzuat doğrultusunda trafikten çekildiğine dair "trafikten çekilmiştir" kaşeli tescil belgesi sigorta şirketine ibraz edilmeden araç sahibine sigorta tazminatı ödenmez" şeklindedir.

Buna göre davalı ... şirketi, meydana gelen hasar bedelini tamamen poliçe limitleri içerisinde ödeme yükümlülüğü altında olup sigorta ettiren, sigortalı araç hurdasının kendisine verilmesini istemedikçe sigortacı tarafından, araç hurdası sigorta ettirenin uhdesinde bırakılıp hurda bedelinin tazminattan indirilmesi olanaklı değildir. Mal sigortalarından olan kasko sigortasında amaç zarar bedelinin tamamen karşılanmasıdır.

Hasarlı aracın kimin uhdesinde kalacağı hususunda sigortalıya seçimlik hak tanınmıştır. Sovtajın sigortalı tarafından talep edilmemesi halinde, sigortacıda kalacağı anlaşılmaktadır. (Bknz. Yargıtay 4. HD'nin 09.11.2022 tarihli 2022/10623 E.- 2022/14321 K., Yargtıy 4. HD'nin 30.03.2023 tarihli 2021/25666 E.- 2023/4702 K. sayılı vb. ilamları) Somut olayda; davacı tarafça, 01.07.2019 tarihinde sunulan dilekçe ile aracın sovtajının davacıya bırakılmasının talep edildiği,

24.07.2019 tarihinde sunulan dilekçesi ile ise, aracın davalı sigortacıya bırakılmasına ve rayiç değerinin ödenmesine hükmedilmesinin talep edildiği anlaşılmakla sovtajın kimde kalacağı konusunda davacının, her türle tereddütten uzak açık beyanı alınarak karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile infazda tereddüt oluşturacak şekilde karar verilmesi hatalıdır.

(2) Kabule göre de; yukarıda belirtilen düzenleme gereğince aracın rayiç değerine hükmedilmesi halinde davacıya ait araç hurdasının davalı sigortacıya bırakılmasına ve bu hususu teminen araca ait trafikten çekme belgeli hurda tescil belgesinin tüm takyidatlardan ari olarak davacı tarafça davalıya teslimine karar verilmesi gerekirken sadece aracın teslimi yönünde hüküm kurulması da isabetli değildir.

Açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin, istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a/6 madde hükmü gereğince kaldırılmasına karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle KABULÜ ile, İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/11/2020 tarih ve 2018/601 Esas-2020/612 K. sayılı kararının HMK'nın 353/1-a/6 madde hükmü uyarınca KALDIRILMASINA,2-Dosyanın belirtilen şekilde işlem, araştırma ve yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,3-İstinaf yasa yoluna başvuran davalı tarafından peşin olarak yatırıldığı anlaşılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde kendisine İADESİNE,4-İstinaf incelemesinin dosya üzerinden yapılması nedeniyle,