İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2021/338 K.2024/437

DAVANIN KONUSU Trafik Kazasından Kaynaklanan Ölüm Sebebiyle Tazminat

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 28/03/2024

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacılar vekili dava dilekçesi ile; müvekkillerinin annesi ...'un 26.10.2015 tarihinde, davalıların maliki, sürücüsü ve trafik sigortacısı oldukların araçların karıştığı kaza neticesinde hastaneye kaldırıldığını ve akabinde 12.11.2015 tarihinde vefat ettiğini, kazanın oluşumunda müvekkillerinin murisinin kusuru bulunmadığını, kazaya ilişkin görülen ceza yargılamasında alınan ATK raporuna göre davalı sürücülerden ... asli kusurlu, davalı ... ise kusursuz olduğunun belirtildiğini, ancak davalı ... alınan ifadesinde kaza anında 85-90 km hız ile seyrettiğini beyan ettiğini,

davalı ...'nin de 80 km olan hız sınırını aşması nedeniyle kusurlu olduğunu, hız sınırlarını aştığını, müvekkilleri ... ve ... dışındakilerin il dışından geldiklerini, kalacak yerleri olmaması nedeniyle maddi olarak sıkıntı çektiklerini, tedavi giderlerinin büyük bir kısmının davalı ...'nın akrabaları tarafından karşılanmış ise de müvekkilleri tarafından da yapılan masraflar olduğunu, cenazenin Van ili İpekyolu ilçesine götürüldüğünü, taziye çadırı kurulduğunu ve üç gün boyunca aşiret üyelerine, komşulara ve akrabalara yemek ikram edildiğini,

cenazenin Van iline götürülmesi için araba kiralamak zorunda kaldıklarını belirterek cenaze ve başsağlığı giderleri, hastane giderleri ve destekten yoksun kalma giderleri için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 10.000,00-TL maddi tazminatın tüm davalılardan, ayrıca müvekkillerinin manevi zararlarına karşılık her biri için 30.000,00-TL olmak üzere toplam 360.000,00-TL manevi tazminatın davalı sigorta şirketleri dışındaki davalılardan olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 26.09.2018 tarihinde sunduğu beyan dilekçesi ile.

Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2017/14 Esas sayılı dosya içeriğine göre davalı ...'in araç sahibi ile kira sözleşmesi imzaladığının tespit edildiğini, adı geçen davalının kira sözleşmesine binaen aracın işleteni olması nedeniyle davanın yöneltildiğini beyan etmiştir.Davalı ... A.Ş. (Eski Ünvanı ...

A.Ş.) vekili cevap dilekçesi ile; davacıların kaza tarihi itibariyle 18 ve 22 yaşını doldurmuş olmaları nedeniyle destekten yoksun kalma taleplerinin reddi gerektiğini, tedavi giderlerinden sorumluluğun SGK'ya ait olduğunu, cenaze giderlerinin tedavi giderleri kapsamında değerlendirildiği için bu talep yönünden de SGK'nın sorumluluğunun bulunduğunu, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, davacılar tarafından müvekkili şirkete usulüne uygun başvuru yapılmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ...

A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile; cenaze ve defin giderlerinin teminat kapsamında olmadığını, örf ve adete bağlı harcamaların haksız fiil sorumlularına yüklenemeyeceğini, tedavi giderlerinden sorumluluğun SGK'ya ait olduğunu, müteveffanın emniyet kemeri takıp takmadığının tespiti ile müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... cevap dilekçesi ile;

kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... davaya karşı cevap dilekçesi sunmamıştır.Davalı ... davaya karşı cevap dilekçesi sunmamış, duruşmada alınan beyanında davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... davaya karşı cevap dilekçesi sunmamış, yargılama aşamasında kendisini vekil ile temsil ettirmiş, davalı vekili duruşmada alınan beyanında davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince; kaza tespit tutanağı ve kazaya ilişkin Bakırköy 15. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2017/14 Esas sayılı dosyasında alınan rapora göre kazanın meydana gelmesinde davalı ... tam ve asli kusurlu olduğu, davalı ... kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmadığı, bu hali ile ... sevk ve idaresindeki araç maliki ... ile trafik sigortacısı ...

A.Ş. yönünden maddi ve manevi tazminat istemlerinin reddi gerektiği, davacıların cenaze ve defin giderine yönelik talepleri bakımından, cevabi yazı içeriklerine göre cenaze ve defin işlemleri için ücret alınmadığı, Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında belirtildiği gibi haksız fiil sorumlularının, davacının meydana gelen gerçek defin gideri zararlarından sorumlu olduğu, yöresel değerlere göre yapılan özel giderlerinden sorumlu olmadığı,

kabul gören uygulamaya göre erkek çocuklar için 18, kız çocuklar için 22 yaşında destekliğin sona ereceği, davacı Hayrettin dışındakilerin destek yaşının üzerinde oldukları, davacı Hayrettin yönünden de kaza tarihinde 22 yaşında olmakla birlikte öğrenim gördüğüne dair herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı bu nedenle davacıların maddi tazminat taleplerinin diğer davalılar yönünden de reddi gerektiği, manevi tazminat istemi yönünden kazanın meydana geliş şekli, kusur durumu, davacıların ölene yakınlık derecesi göz önünde bulundurularak her bir davacı için 4.000,00-TL manevi tazminatın davalılar ... tahsili gerektiği kanaati ile.

"A-Davalı ...

A.Ş yönünden davanın REDDİNE, B-Davacıların maddi tazminat taleplerinin REDDİNE, C-Davacıların manevi tazminat taleplerinin KISMEN KABULÜ ile her bir davacı için ayrı ayrı 4.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 26/10/2015 tarihinden itibaren yasal faiz ile birlikte davalılar ... müştereken ve müteselsilen alınarak ayrı ayrı davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine" karar verilmiş, karara karşı davacılar vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve mahkemece davacılar vekilinin istinaf başvurusu değerlendirilerek verilen 12.11.2020 günlü ek kararla.

Davacılar vekilinin verilen kesin süre içerisinde istinaf avans ve harçlarını yatırmadığı gerekçesi ile, HMK.344.maddesi uyarınca istinaf kanun yoluna başvuru isteminin reddine, kararın istinaf edilmemiş sayılmasına karar verilmiş, ek karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurularak;Mahkeme tarafından muhtıra çıkarılmadan evvel, mahkeme kaleminin arayarak istinaf harçlarının yatırılmamış olduğunu bildirmesi üzerine stajyeri aracılığı ile 12.10.2020 tarihinde istinaf avansı yatırıldığını, bu yatırılan miktar göz önüne alınmaksızın taraflarına muhtıra tebliğ edildiğini,

ancak muhtırada tamamlanması gereken miktarın yanlış hesaplandığını, kendisinin kanser rahatsızlığı nedeniyle kemoterapi tedavisi sonrasında corona sürecinde doktor tavsiyesi üzerine 21 gün boyunca karantinada kaldığı için harç ve masrafları süresinde yatıramadığını beyanla ek kararın kaldırılarak istinaf talepleri doğrultusunda inceleme yapılmasını talep etmiştir.6100 sayılı HMK.nun 344. maddesi gereğince; "istinaf dilekçesi verilirken, istinaf kanun yoluna başvuru için gerekli harçlar ve tebliğ giderleri de dahil olmak üzere tüm giderler ödenir.

Bunların hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren mahkeme tarafından verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi halde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususu başvurana yazılı olarak bildirilir. Verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme başvurunun yapılmamış sayılmasına karar verir.

Bu karara karşı istinaf yoluna başvurulması halinde, 346. maddenin ikinci fıkrası hükmü kıyas yoluyla uygulanır." HMK.nun 346/2 maddesi gereğince. "Bu ret kararına karşı tebliği tarihinden itibaren bir hafta içinde istinaf yoluna başvurulabilir. İstinaf yoluna başvurulduğu ve gerekli giderler de yatırıldığı takdirde dosya, kararı veren mahkemece yetkili bölge adliye mahkemesine gönderilir.

Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesi istinaf dilekçesinin reddine ilişkin kararı yerinde görmezse, ilk istinaf dilekçesine göre gerekli incelemeyi yapar." denilmektedir.

Yukarıda belirtilen yasal hükümler gözetildiğinde istinaf dilekçesi verilirken başvuru için gerekli harçlar ve tebliğ giderleri de dahil olmak üzere tüm giderlerin peşin olarak hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren mahkeme tarafından verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi halde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususu başvurana yazılı olarak bildirilir.

Ayrıca bu bildirimde yatırılması veya tamamlanması istenen istinaf harç ve giderleri kalem kalem ve miktar olarak belirtilmeli, istinaf harç ve giderlerinin nereye yatırılacağı açıkça yazılmalıdır.Somut olayda, ek karara dayanak kılınan 12/10/2020 günlü muhtırada tamamlanması gereken harç ve giderlerin ne olduğu ve ne miktar bulunduğu belirtilmiş ise de, yatırılması gereken meblağların "mahkeme veznesine" değil, yer belirtilmeksizin "dosyamıza yatırılmasına" denilmiştir.

Hal böyle olunca, HMK.nun 344. maddesi gereğince davacı vekiline yapılan bildirim usulüne uygun bulunmadığından, 12/11/2020 tarihli ek karar isabetsiz olup, davacılar vekilinin bu ek karara yönelik istinaf talebinin kabulü ile, 12/11/2020 tarihli ek kararının kaldırılması gerektiği sonucuna varılarak, davacılar vekilinin asıl karara yönelik istinaf başvurularının incelenmesine geçilmiştir.Davacılar vekilinin asıl karara yönelik istinaf nedenleri; olayda haksız fiil ve kusurlu eylem bulunduğu,

müvekkillerinin annesi ...'un haksız eylem neticesinde bir süre hastanede kaldığı ve ağır acılar çektikten sonra vefat ettiği, müvekkillerinin annesinin hastanede bulunduğu dönem içerisinde tedavi masrafları ve ölümünden sonra da cenaze ve taziye masrafları olmasına rağmen maddi tazminat istemlerinin tamamen reddedilmesinin, manevi tazminat miktarının ise çok cüzi belirlenmesinin hatalı olduğu hususlarına yöneliktir.Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeni ile tazminat istemine ilişkindir.Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere,

mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; davalı sürücü ... kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmamasına, davalı ... davacıların annesinin vefat ettiği kazaya karışan araçlardan birinin işleteni olduğuna yönelik iddianın herhangi bir delil, bilgi veya belge ile ispatlanamamış olmasına göre davalılar ... A.Ş. (Eski Ünvanı ...

A.Ş.) aleyhine açılan davanın tümden reddedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından aşağıda açıklanacak hususlar hariç olmak üzere diğer istinaf başvuru sebepleri yerinde bulunmamıştır.

Diğer davalılar yönünden davacıların, kaza tarihi itibariyle desteklik yaşını aşmış olmaları nedeniyle lehlerine destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmemesinde isabetsizlik yok ise de, davacıların annesinin kazanın akabinde hastaneye kaldırıldığı ve vefat ettiği tarihe kadar da hastanede kaldığı göz önünde bulundurulduğunda, davacı tarafça tedavi gideri harcaması yapılmasının, vefattan sonra da cenaze ve defin için bir takım giderlerin yapılmasının hayatın olağan akışına uygun olduğu,

yapılan tüm tedavi giderleri ile cenaze ve defin giderlerinin tamamının belgelendirilmesinin beklenemeyeceği göz önünde bulundurularak tedavi, cenaze ve defin giderleri için somut olayın özelliğine göre uygun olduğu kanaatine varılan 1.000,00-TL maddi tazminata hükmedilmesi gerekirken, maddi tazminat talebinin tümden reddine karar verilmesi hatalı olduğu gibi, kazanın oluş şekli, davacıların murisinin kazaya karışan araçta yolcu olması nedeniyle kusursuz oluşu, davacıların, müteveffa ile olan yakınlıkları, kaza tarihi, paranın alım gücü, tarafların sosyo ekonomik durumları,

manevi tazminatın bir sebepsiz zenginleşme aracı olmaması ancak tatmin duygusuna ulaşılacak kadar olması gereği hep birlikte değerlendirildiğinde; mahkemece takdir edilen manevi tazminat bir miktar az olup, davacılar vekilinin bu hususlara isabet eden istinaf talepleri yerindedir.Ne var ki, Dairece tespit edilen hukuka aykırılık yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, davacılar vekilinin istinaf isteminin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulü ile davacı taraf lehine 1.000,00-TL maddi tazminat ile her bir davacı için 6.000,00'er TL manevi tazminata hükmedilmesi,

istinaf incelemesine konu kararda ki vekalet ücretine ilişkin uygulamaya karşı ise taraflardan her hangi birisinin istinaf başvurusunun bulunmaması sebebiyle ilk derece mahkemesinin kararındaki gibi taraflar yararına tek ancak karar tarihindeki tarifeye göre vekalet ücretine hükmedilmesi suretiyle HMK'nin 353/1-b/2 madde hükmü gereğince yeniden esas hakkında karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1-Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/09/2020 tarih ve 2017/149 Esas-2020/557 Karar sayılı kararına karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince KISMEN KABULÜNE,a-)İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde davacıya iadesine,b-)İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, c-)İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin takdiren kendi üzerinde bırakılmasına,

2-)Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/09/2020 tarih ve 2017/149 Esas-2020/557 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, a-)Davalı ... A.Ş. (Eski Ünvanı-... A.Ş.) yönünden davanın REDDİNE, b-)Davacıların maddi tazminat taleplerinin KISMEN KABULÜ İLE. 1.000,00-TL maddi tazminatın davalılar ... kaza tarihi olan 26/10/2015 tarihinden itibaren, davalı ... A.Ş yönünden temerrüt tarihi olan 13/05/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ...

A.Ş, ... müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, c-)Davacıların manevi tazminat taleplerinin KISMEN KABULÜ ile her bir davacı için ayrı ayrı 6.000,00-TL olmak üzere toplam (6.000,00x12) 72.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 26/10/2015 tarihinden itibaren yasal faiz ile birlikte davalılar ... müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine, ç-)Alınması gereken 4.986,63-TL karar harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.263,74-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 3.722,89-TL harcın, davacı tarafça peşin yatırılan harcın maddi tazminat talebi yönünden yeterli olduğu göz önünde bulundurularak davalılar ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına, d-)Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.263,70-TL peşin harç, 31,40-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 1.295,10-TL harç giderinin davalılar ...

A.Ş, ... ve ... (davalı ... A.Ş. yönünden 459,00-TL'si ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, e-)Davacılar tarafından yapılan 1.579,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre belirlenen 311,00-TL'sinin davalılar ... A.Ş, ... ve ... müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, arta kalan kısmın ve davalılar ...

A.Ş ile ... adına çıkartılan tebligatlara ait giderlerin davcı yan üzerinde bırakılmasına,f-)Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğniden, maddi tazminat yönünden davanın kabul edilen bölümü üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2. madde hükmü uyarınca belirlenen 1.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş, ... müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, g-)Davalılar ... A.Ş., ...

A.Ş. ve ... kendisini vekil ile temsil ettirdiklerinden reddedilen maddi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/3. madde hükmüne göre 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalılara ödenmesine, h-)Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden,

maddi tazminat yönünden davanın kabul edilen bölümü üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2. madde hükmü uyarınca belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalılar ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,ı-)Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen manevi tazminat istemi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 10/2. madde hükmüne göre 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalılara ödenmesine,i-)Kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve HMK'nın 362/1-a madde hükmü