İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2023/457 K.2023/364

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme neticesinde;

KARAR Görülmekte olan dava; trafik kazasına bağlı ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma maddi tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde;a-HMK'nın 114/(1)-c ile 115/(2) maddesi uyarınca mahkememizin yetkisizliği sebebiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine,b-HMK'nın 20.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın yetkili Tatvan Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiş, verilen karar karşı davacılarının avukatı tarafından;

müvekkillerinin yerleşim yerinin İstanbul olması nedeniyle yetkili mahkemede açtıkları davada verilen yetkisizlik kararının hatalı olduğu belirtilerek, istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun genel yetkiyi düzenleyen 6. maddesinin 1. fıkrasında "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir" düzenlemesine, aynı kanunun 7. maddesinde ise "Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir.

Ancak, dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır. Birden fazla davalının bulunduğu hallerde, davanın, davalılardan birini sırf kendi yerleşim yeri mahkemesinden başka bir mahkemeye getirmek amacıyla açıldığı, deliller veya belirtilerle anlaşılırsa, mahkeme, ilgili davalının itirazı üzerine, onun hakkındaki davayı ayırarak, yetkisizlik kararı verir" düzenlemesine yer verilmiştir.

Aynı kanunun 16. maddesinde ise, "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir" hükmü yer almaktadır. Bir davada birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak ya da icra takibi yapmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir.

Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.

Somut olayda; davacı taraf, kaza yapan aracın sürücüsü, işleteni, adam çalıştıranın sorumluluğu kapsamında işveren ve ZMM sigortacısı sıfatlarına dayanarak davalılara husumet yöneltmiş olup; dava açılan mahkeme, davalılardan birinin yerleşim yeri mahkemesi olmadığı gibi davacıların (zarar görenlerin) yerleşim yeri mahkemesi de değildir.

Bu durumda; görülmekte olan davanın, trafik kazasının meydana geldiği yer mahkemesinde de açılmadığının ve bu suretle davacının davasını genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmayıp yetkisiz bir mahkemede açması nedeniyle, seçme hakkının davalılara geçtiği gözetilerek, davalıların yetkili olduğunu bildirdiği trafik kazasının meydana geldiği yer mahkemesinin davaya bakma hususunda yetkili olduğuna karar verilmesi yönündeki ilk derece mahkemesinin kararında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Bu itibarla, davacıların avukatının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1.maddesi hükmü gereğince reddine karar verilmesi gerekmiştir.