İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2024/383 K.2024/634

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı takip alacaklısı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.nin müvekkili ...'ye, dava dışı takip borçlusu ... San. ve Tic. Ltd.

Şti’nin doğduğu iddia edilen 37.119,19 TL sözde alacağı için 89/1 haciz ihbarnamesi gönderdiğini, süresinde itiraz edilmemesi üzerine ikinci ihbarnamenin tebliğ edildiğini, icra müdürlüğünün dosyasından gönderilen 89/1, 89/2 ve 89/3 ihbarnamelerinin tümünün usulsüz tebligat ile tebliğ edildiğini, davacının bu durumu kardeşinden 12.09.2022 tarihinde haricen öğrendiğini, takip borçlusunun müvekkilinden herhangi bir alacağı bulunmadığını belirterek, müvekkilinin dava dışı takip borçlusu ...

San. ve Tic. Ltd. Şti’ne borcu olmadığının tespit edilmesine, davalının haksız ve kötü niyetli icra takibi yapmış olması nedeni ile dava değerinin %20sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.İstanbul Anadolu 27.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/561 esasına kaydedilen davada mahkemece verilen görevsizlik kararı sonrası davanın İstanbul Anadolu 10.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/300 esasını aldığı anlaşılmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın 15 günlük hak düşürücü sürede açılmadığını belirterek, davanın hak düşürücü süreden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; davanın hak düşürücü süre yönünden reddine, tazminat talebinin ise koşulları oluşmadığından reddine karar verilmiş, verilen karara karşı davacı vekili tarafından davanın kabulü yerine reddine karar verilmesinin hatalı olduğu iddiasıyla istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava, İİK'nın 89. maddesi kapsamında menfi tespit davasıdır.

Kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle, kararı veren mahkemenin davaya bakma hususunda görevli olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Dava dilekçesi içeriğine göre icra takibinde, davacıya İİK'nın 89. maddesine dayalı ihbarnameler gönderilmiş, 3.haciz ihbarnamesini müteakip davacı tarafından; borcunun bulunmadığı iddiasıyla eldeki dava açılmış olup, davacı ile takip alacaklısı davalı arasında doğrudan bir ticari ilişki bulunmamaktadır.

Bu anlamda uyuşmazlık ticari bir uyuşmazlık değil takip hukukundan kaynaklanmakta olup, İİK'nın 89.maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesidir.

Ayrıca temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmasının veya borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının görevin belirlenmesinde, bir etkisi bulunmamaktadır (-bkz..Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 12.04.2016 gün 2016/3568 E., 2016/6425 K. sayılı 26/02/2016 tarih ve 2015/15365 E., 2016/3253 K. Sayılı kararı-) Hal böyle olunca da, mahkemece davaya bakma hususunda görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gözetilerek görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, yargılamaya devamla istinaf başvurusuna konu kararın verilmesi hatalı olmuştur.

Bu nedenle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, kararın HMK'nın 353/1-a/3 maddesi gereğince kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.