İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2024/440 K.2024/349

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi ara kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle. 02/05/2023 tarihinde müvekkillerinin murisi ...; yolcu olarak bulunduğu davalı ... maliki olduğu ... sevk ve yönetimindeki ...plakalı araçla davalı sigorta şirketi nezdinde kasko sigortalı olan davalı ... maliki olduğu davalı ... sevk ve yönetimindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazası sonucu vefat ettiğini, annesi ve kardeşi olan davacıların büyük üzüntü duyduklarını belirterek,

anne ... için 450.000,00-TL, kardeşi ... için 150.000,00-TL olmak üzere toplam 600.000,00-TL manevi tazminatın, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, sigorta şirketi hariç olmak üzere diğer davalılar adına kayıtlı araç ve gayrimenkuller ile 3.kişilerdeki hak ve alacakları üzerini ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.

İlk derece mahkemesince 09/01/2024 tarihli ara karar ile; "ihtiyati haciz talep eden vekilinin dava dilekçesine eklediği belgelerin alacağın varlığı hususunda kanaat uyandırıcı nitelikte olmadığı, para alacağı bulunması, alacağın muaccel olması ve ödemeden kaçınılmış olması yönünde yaklaşık ispatın yargılamanın bu aşamasında gerçekleşmediği" gerekçesi ile; ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiş, verilen ara karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

Davacılar vekilinin istinaf başvuru sebepleri. Manevi tazminat davalarında ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için; kaza tespit tutanağında davalılara kusur verilmesi ve kaza neticesinde davacıların murisinin ölümünün meydana gelmesi halinin alacağın varlığına kanaat getirmek için yeterli sayıldığı, yaklaşık ispat koşulu sağlandığından, ihtiyati haciz talebinin kabulü yerine reddine karar verilmesinin, hatalı olduğuna ilişkindir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir. İİK'nın 257.maddesinde "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarının ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" denmektedir.Dava konusu zarar haksız eylemden kaynaklandığından, tazminat haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. (6098 sayılı TBK. m.117).

Buradaki "muacceliyet" kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır. Somut olayda; davacılar vekili tarafından ihtiyati haciz isteminde bulunulmuş olup; bu aşamada, kusur oranının ve zarar miktarının tam olarak belirlenmesini beklemek hakkaniyet ile bağdaşmaz.

Bununla birlikte, dava dilekçesine ek olarak sunulan kaza tespit tutanağına göre kazanın meydana gelmesinde davalı ... kusurlu olduğunun belirtilmiş olması, ceza mahkemesince alınan ATK kusur raporuna göre ise her iki sürücü ile ilgili kusur konusunda asli ve tali kusurlu oldukları yönünde belirlemede bulunulmuş olması göz önüne alındığında yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiği, alacağın trafik kazasından kaynaklanması nedeniyle haksız fiil tarihinde, yani kaza tarihinde muaccel olduğu ve talep edilen alacak kalemlerinin rehin ile temin edilmemiş olduğu,

davacıların miras bırakanının davaya konu trafik kazası neticesinde ölmüş olduğu birlikte değerlendirildiğinde, ihtiyati haciz istemine ilişkin koşulların gerçekleştiği hususunda tereddüt bulunmamaktadır.Bu nedenle, dava konusu alacağın miktarına (harçlandırılmış dava değerine) göre davacı tarafın; davalının taşınır, taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarına dava değeri ile sınırlı olmak üzere ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesi isteminin, amaca uygunluk ve ölçülülük ilkesi ile uyumlu olmadığı göz önünde bulundurularak,

bu yöndeki istemin reddine karar verilmesinde isabetsizlik yok ise de, davacı tarafın ihtiyati haciz isteminin; davalı ... adına kayıtlı ... plakalı araç üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesi suretiyle kısmen kabulü yerine istemin tümden reddine karar verilmesi hatalıdır.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf isteminin kısmen kabulü ile, HMK'nın 353/1-b/2.maddesi gereğince ilk derece mahkemesinin 09/01/2024 tarihli ara kararının kaldırılmasına, Dairece tespit edilen yanılgı yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, davacının ihtiyati haciz isteminin kısmen kabulü ile, kazaya karışan ... plaka sayılı araca, dava değerinin (600.000,00-TL) takdiren %10'u oranında (60.000,00-TL) teminat yatırılması koşulu ile dava değeri ile sınırlı olarak ihtiyati haciz konulmasına, davacılar vekilinin aşan isteminin reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Gerekçe uyarınca, 1/Bakırköy 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/988 Esas sayılı dosyası üzerinden verilen 09/01/2024 tarihli ara karara yönelik olarak davacılar vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE, a/İstinaf karar ve ilam harcının talep halinde davacı tarafa iadesine, b/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,c/İstinaf yasa yoluna başvuran davacılar tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince nihai hükümle değerlendirilmesine,

2/Bakırköy 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/988 Esas sayılı dosyası üzerinden verilen 09/01/2024 tarihli ara kararın HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, a/Davacılar vekilinin ihtiyati haciz isteminin dava değeri olan 600.000,00-TL'nin takdiren %10'na isabet eden 60.000,00-TL nakdi teminatın mahkeme veznesine yatırılması veya aynı miktarda süresiz ve kesin banka teminat mektubunun sunulması koşuluyla KISMEN KABULÜ ile,

davaya konu kazaya karışan davalı ... adına kayıtlı ... plaka sayılı aracın üzerine dava değeri olan 600.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere İHTİYATİ HACİZ KONULMASINA, b/Davacılar vekilinin ... plaka sayılı araç dışındaki davalıların tüm mal varlıklarına ihtiyati haciz konulmasına yönelik isteminin reddine, c/Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu hükümleri uyarınca alınması gereken 704,50-TL maktu ihtiyati haciz harcının aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen davalı taraftan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,d/Kararın tebliği ve infaz işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,