İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2024/560 K.2024/716

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacı vekili dava dilekçesinde özetlle. 08/04/2007 tarihinde müvekkili şirket nezdinde ZMMS kapsamında sigortalı olan ... plakalı aracın karıştığı kazada araçta yolcu olarak bulunan dava dışı ...'in sakat kaldığını, ... tarafından müvekkili aleyhine açılan davada yapılan yargılama sonunda Sakarya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/294 Esas ve 2014/ 594 Karar sayılı karar ile davanın kısmen kabulüne karar verdildiğini, kararın Sakarya ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasında ilamlı takibe konulduğunu, bunun üzerine icra dosyasına 126.457,54-TL ödeme yapıldığını, sigortalı araç sürücüsü ...'in alkollü olması nedeniyle müvekkili şirketin sigortalısıan rücu hakkı doğduğunu ileri sürerek 126.457,54-TL nin ödeme tarihi olan 03.02.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya bakmaya ticaret mahkmesinin görevli olduğunu, davacının talebinin zaman aşımına uğradığını, davacının rücu davasına dayanak olarak gösterdiği akarya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/294 Esas ve 2014/ 594 Karar sayılı kararının müvekkili şirket tarafından temyz edildiğini ve halen Yargıtay'da olduğunu, temyiz sonucunun beklenmesi gerektiğini, sürücünün alkollü olmasının tek başına rücu nedeni olmadığını, davacı tarafça kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana geldiğinin kanıtlanması gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesinin; davanın kabulüne, dair kararına karşı, davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusu neticesinde, Dairemizin 12/11/2020 tarih, 2018/ 2354 Esas, 2020/ 3716 Karar sayılı ilamı ile; '' davalı tarafın tüzel kişi tacir olması ve dava konusu olayın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olması sebebiyle davaya Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla bakılması gerekirken, Tüketici Mahkemesi sıfatıyla karar verilmesinin isabetli olmadığı'' gerekçesiyle, kararın HMK 353/1.a.3 madde hükümleri gereğince, kaldırılmasına karar verilmiş.

Kaldırma kararı sonrasında Geyve Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ( Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) 2020/ 590 Esas, 2021/585 Karar sayılı kararı ile, '' Sakarya İl'inde müstakil Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulduğu, Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı alanının il mülki sınırlarını kapsayacak şekilde belirlendiği'' gerekçesiyle, mahkemenin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine karar verildiği, dosyanın gönderildiği Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/ 844 Esas, 2022/ 48 Karar sayılı kararı ile, karşı görevsizlik kararı verilmesi üzerine dosyanın görev uyuşmazlığının giderilmesi için Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderildiği,

İBAM 37. HD'nin 2022/ 3146 Esas, 2023/ 1585 Karar sayılı ilamı ile Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli merci olarak belirlenmesine karar verildiği, bunun üzerine dosyanın Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/ 370 Esas sırasına kayıt edildiği.

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılama sonunda, ''... davacı şirkete sigortalı, davalı şirketin malik olduğu ... plakalı araç sürücüsü ...'in 1.03 promil alkollü halde iken yaptığı kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana geldiği ve zararın poliçe teminatı dışında olduğu, davacının Sakarya 3 Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/294 esas ve 2014/694 karar sayılı kararına istinaden Sakarya ...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında poliçe limiti ile sınırlı olarak yapmış olduğu 03/02/2015 tarihli 126.457,54 TL ödeme sebebiyle davalı sigortalısına rücu edebileceği, aracın kamyon olması davalının da tacir olmasına nazaran ödeme tarihinden itibaren ticari faiz talep edilebileceği '' gerekçesiyle.

Davanın kabulüne, 126.457.54-TL nin ödeme tarihi olan 03.02.2015 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verildiği görülmüştür.Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İstinaf nedenleri: Davalı vekili; kusuru kabul etmediklerini, kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin doğrudan bir kusuru bulunmadığını, müvekkili şirketin işçisini ve aracın teknik aksamının yola ve yüke elverişliliğini denetlemek suretiyle üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiğini, kusursuz sorumluluk ilkesinin uygulanmasının söz konusu olmayacağını, davacının müvekkiline rücu imkanı bulunmadığını, mahkemece Sakarya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/ 294 Esas,

2014/ 694 Karar sayılı dosyasında davacıya yaptığı ödemlerin hangi kalemlere ilişkin olduğu araştırılmadan ödenen tüm rakamın müvekkilinden tahsiline karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.Dava, zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinden kaynaklanan rücuan tazminat istemine ilişkindir.1-Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle;

dosya kapsamında alınan 07.12.2015 tarihli 1 nöroloji dr bilirkişi ve 1 trafik bilirkişi tarafından düzenlenen rapora göre kazanın meydana gelmesinde davalının işleteni olduğu aracın dava dışı sürücüsü ...'in %100 kusurlu olduğunun ve 1,03 promil alkollü olması nedeniyle kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana geldiğinin anlaşılmasına; rapor, kazanın meydana geliş biçimine uygun, taraf ve yargı denetimine açık olmakla hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmamasına;

münhasıran alkolün etkisi altında gerçekleştiği sabit olan kaza nedeniyle davacının, sürücüsü %100 oranında kusurlu olan aracın işletenine ( sigortalısına) rücu hakkı bulunmasına göre; davalı vekilinin bu hususlara ilişkin istinaf itirazları yerinde görülmeyerek esastan reddi gerekmiştir.2-Dosya kapsamından, istinaf eden davalının da taraf ( davalı) olduğu Sakarya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/ 294 Esas,2014/ 694 Karar sayılı dosyasında, davacı ( zarar gören 3. kişi) ...'in maddi tazminata ilişkin davasının kısmen kabulü ile 251.502,15-TL maddi tazminatın davalılar ..Tic.

Ltd Şti.ile ... yönünden kaza tarihinden, davalı ... AŞ yönünden dava tarihinden itibaren ( poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ) müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, Sakarya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin iş bu kararı o davada da davalı olan ... Tic.

Ltd Şti tarafından temyiz edilmesi üzerine, kararın Yargıtay 17.HD'nin 2015/ 6554 Esas ve 2018/ 524 Karar sayılı ilamı ile cismani zarar nedeniyle maddi tazminat ve kusur yönünden kesinleştiği, tedavi gideri ve manevi tazminat yönünden ise bozulduğu görülmüştür.

Sakarya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/ 294 Esas,2014/ 694 Karar sayılı dosyasında dava dışı araç sürücüsü ...'in ATK raporuna göre kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu ve 1.03 promil alkollü olduğunın tespit edildiği, 06.08.2014 tarihli hükme esas alınan aktüer ek raporunda davacı ...'in maluliyet oranı (%11,2 ) kabul edilerek yapılan hesaplamada maluliyet tazminatının 193.370,00-TL, geçici iş göremezlik tazminatının 37.175-TL ve tedavi giderinin 20.957,15-TL olmak üzere toplam maddi zararının 251.502,15-TL olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.

Hal böyle olunca, Sakarya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/ 294 Esas,2014/ 694 Karar sayılı dosyasında davalı konumunda olan ... Sigorta AŞ'nin poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumluluğuna karar verildiği, poliçe limitinin kaza tarihinde 60.000-TL olduğu ve kapak hesabında davacı ... AŞ'nin ödediği toplam 126.457,54-TL'nin.

60.000-TL asıl alacak ( poliçe limiti), 40.200-TL yasal faiz, 6.900-Tl vekalet ücreti, 1.305,97-TL mahkeme masrafları ve 4.014,15-TL mahkeme harçları toplamı 112.420,12-TL ile 300-TL icra dosyasında işlemiş faiz, 8.545,20-TL icra vekalet ücreti, 5.115,12-TL icra tahsil harcı ve 77,40-TL icra masrafından oluştuğu göz önüne alındığında, davacı ... şirketi ancak ödediği tazminatın icra masrafları dışında kalan bölümünün yani asıl alacak bölümü olan ( 60.000-TL poliçe limiti, 40.200-TL yasal faiz, 6.900-TL vekalet ücreti,

1.305,97-TL mahkeme masrafları ve 4.014,15-TL mahkeme harçları toplamı) 112.420,12-TL 'nin davalıdan rücuen tahsilini isteyebileceğinden, yerel mahkemece davanın kısmen kabulü ile 112.420,12-TL'nin ödeme tarihi olan 03.02.2015 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, şeklinde karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davalı aleyhine olacak şekilde fazla tazminatın davalıdan rücuen tahsiline karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf itirazlarının yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle HMK 353/.b-1 maddesi gereğince esastan reddine, yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle kabulüne, ancak bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, kararın HMK 353/1.b-2 maddesi gereğince kaldırılıp yeniden hüküm kurulması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1/Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi 11/10/2023 tarih ve 2023/370 Esas - 2023/553 Karar sayılı kararına karşı yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince KISMEN KABULÜNE, a/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde davalıya iadesine, b/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,

c/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin takdiren kendi üzerinde bırakılmasına, 2/Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi 11/10/2023 tarih ve 2023/370 Esas - 2023/553 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, a/Davanın kısmen kabulüne, 112.420,12-TL'nin ödeme tarihi olan 03.02.2015 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

fazlaya ilişkin istemin reddine, b/Alınması gereken 7.679,41-TL harçtan peşin alınan 216,00-TL harcın ve tamamlama olarak yatırılan 1.943,57-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.519,84-TL harcın davalı taraftan alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine, c/Davacı tarafça yatırılan toplam 2.159,57-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, d/Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen hesap ve takdir olunan 17.987,21-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

e/Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden hesap ve takdir olunan 14.037,42-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, f/Davacı tarafça yapılan 27,70-TL başvuru harcı ve 1.035,00-TL posta gideri olamak üzere toplam 1.062,70-TL yargılama giderinin davanın kabul -red oranına (0,88) göre hesap edilen 935,17-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,