Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin Büyükşehir Belediyesi sınırlarında kalmakla birlikte, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden yeryüzüne çıkan suyu, izin belgesi olmaksızın 2022 yılı sonu itibariyle ticari amaçla kullandığının ve sattığının tespit edildiğini,
bu nedenle 09.05.2017 tarih ve 30061 sayılı gereği Yeraltı suyu işletme sahası ilan edilen tarihten 2022 yılı sonu itibariyle idareleri ile sözleşmesi olan firmalara uygulanan kaynak suyu birim fiyatı tarifesine göre hesaplanan 2.250.612,32-TL izinsiz işletme bedelinin tahsili için davalı şirkete ihtarname gönderilmesine rağmen gerekli ödemenin yapılmaması üzerine, İstanbul 37. İcra Müdürlüğü'nün ...
Esas sayılı dosyası kapsamında asıl alacak ve gecikme zammı bedeli olan toplam 2.370.119,83-TL üzerinden icra takibi başlatıldığını, bu takibin davalı şirketin itirazı üzerine durduğunu, eldeki dava açılmadan başvurulan arabuluculuk görüşmelerinden de sonuç alınamadığını beyanla; davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.
İstanbul İli, Eyüpsultan İlçesi'nde, Sağlık Bakanlığı'ndan ruhsatlı yer altı suyu işletme tesisi sahibi olan vekil edeni şirketin Orman Genel Müdürlüğü'nden ve Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nden gerekli izinleri aldıktan sonra, bulduğu yer altı suyunu, sanayi proses suyu olarak işleyerek nihai tüketiciye ulaştıran bir firma olduğunu, davalı firma ile davacı idare arasında düzenlenmiş kiralama veya başka özel hukuk ilişkisi bulunmadığını; davacı kurum tarafından gönderilen ihtarname başlıklı yazı ile "Yer Altı Suyu İzinsiz İşletme Bedeli" adı altında 2.250.612,32-TL talep edilmesi üzerine,
taraflarınca İstanbul 13. İdare Mahkemesi'nin 2023/846 Esas sayılı dosyası ile idari işlemin iptali talebiyle dava açtıklarını, bu davanın temyiz aşamasında bulunduğunu, sonucunun beklenilmesi gerektiğini ve eldeki davayı görme görevinin adli yargıya ait olmadığından davanın bu yönüyle reddi gerektiğini; bundan ayrı davacı İSKİ Genel Müdürlüğü'nün yer altı sularını kiraya verme yetkisine haiz olmadığı, bu yetkisinin İl Özel İdaresinde bulunduğu hususunun Danıştay 8. Daire Başkanlığı'na ait 2012/2450 Esas-2016/48 Karar sayılı ilamıyla da belirlendiği gibi.
"İstanbul Valiliği Devir, Tasvir ve Paylaştırma Komisyonu" tarafından verilen 19/07/2023 tarih 2023/1 sayılı kararda da yer altı ve kaynak sularını kiraya verme yetkisinin Yatırım Ve Koordinasyon Başkanlığı'na ait olduğunun bildirildiğini, bu durumda kiralama yetkisi olmayan bir kurumun hangi ad altında olursa olsun herhangi bir bedel talep edemeyeceğini, kaldı ki istenen miktarın da çok fazla bulunduğunu ileri sürerek; davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
İddia, savunma, toplanan deliller, cevabi yazılar, İstanbul 37. İcra Müdürlüğü'nün ...
Esas sayılı takip dosyası, İstanbul 2. İdare Mahkemesi'nin 2023/1875 Esas-2024/300 Karar sayılı dosyası ve bu dosya ile ilgili olarak istinaf incelemesi yapan İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 6. Dava Dairesi'nce verilen 2024/1845 Esas-2024/2306 sayılı ilam ve Danıştay 8. Dairesi'nin 2018/5321 Esas-2023/3294 Karar sayılı içtihadının değerlendirme sonucunda ilk derece mahkemesince;"...dava konusu kaynak suyunun işletilmesi kiraya verilmesi hususlarında davacı İski'nin yetkisinin olmadığı,
bu konuda yetkinin İstanbul Valiliği Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu 19.07.2023 tarih ve 2023/1 sayılı kararı ile Yeraltı ve Kaynak Sularının kiraya verme yetkisinin Yatırım ve Koordinasyon Başkanlığında olduğu, bu karar evvelinde de Danıştay 8. Dairesinin 2018/5321 esas 2023/3294 karar sayılı kararında da belirlendiği üzere yetkinin İl Özel İdarelerinde olduğu anlaşılmakla, davacı idarenin dava konusu edilen bedeli talep etme yetkisinin olmadığı..." şeklindeki gerekçeyle;
-Davanın HMK 114/1- d, 115/2 maddeleri uyarınca aktif husumet ehliyeti dava şartı yokluğundan usulden reddine, karar verilmiştir.
Karara karşı davacı İstanbul Su Ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
İstinaf nedenleri; 167, 6360, 5216 ve 2560 sayılı Kanunlar uyarınca Büyükşehir Belediyesi'ne bağlı davacı su idaresinin sahip olduğu yetkisi kapsamında işlem yaparak, davalı şirketten kira bedeli talep etmesinde hukuksal bir engel olmadığı halde, yazılı biçimde davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, kararın kaldırılması gerektiğine yöneliktir.
Dava; "Yer Altı Suyu İzinsiz İşletme Bedeli" olarak tahakkuk ettirilen alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali isteğine ilişkindir.
Toplanan delillerin ilk derece mahkemesinin kararı ve gerekçesi ile birlikte istinaf başvuru nedenleri de gözetilerek incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda;
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde ve özellikle ilk derece mahkemesi kararında atıfta bulunulan, davacı idarenin taraf sıfatını aldığı anlaşılan idari yargı kararlarındaki İstanbul İlinde yer alan Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki bulunan yerlerdeki yeraltı ve kaynak sularının kiraya verme yetkisi dahil tüm iş ve işlemlerinin İstanbul Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı'nca yürütülmesine ilişkin 19/07/2023 tarih ve 2023/1 sayılı İstanbul Valiliği Devir,
Tasfiye ve Komisyonu Kararında hukuka aykırılık bulunmadığı yolundaki kabulün davacı idareyi bağlar nitelik taşıması yanında Danıştay 8. Dairesi'nin 21/06/2023 gün 2018/5321esas-2023/3294 karar sayılı içtihadındaki benzer bir konuya ilişkin olarak yapılan belirleme ve değerlendirmelerin de görülmekte olan davanın 01/07/2024 tarihinde açıldığı gözetildiğinde varılan sonucu dolaylı yoldan desteklemesi karşısında usul ve yasaya aykırı bir yön tespit edilemediğinden, davacı vekilinin yerinde olmadığı sonucuna varılan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ / Gerekçe uyarınca,
1/Usul ve yasaya uygun olan ve yukarıdaki başlıkta yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına yönelik olarak davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1 madde hükmü gereğince ESASTAN REDDİNE,
2/İstinaf yasa yoluna başvuran davacıdan alınması gereken 615,40-TL harcın peşin olarak yatırıldığı anlaşıldığından, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
3/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,
4/İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerin üzerinde bırakılmasına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 361. madde hükmü uyarınca; gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süresi içinde Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.09/10/2025