İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/2127 K.2023/2374

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketine kasko sigortasıyla sigortalanmış ...'a ait ... plakalı araç 28/09/2018 tarihinde Adana ili Yüreğir ilçesinde müvekkiline ait ... plakalı araca çarpmak suretiyle maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, mevcut kazada müvekkiline ait aracın %25 kusurlu bulunduğunu, bu kaza sonucu müvekkilinin aracında hasar meydana geldiğini, Sigorta Tahkim Komisyonu 2018/100381 Esas ve 2019/5852 Sayılı Kararı ile poliçe limiti dahilinde 36.000,00 TL tahsil edildiğini, söz konusu hasar bedelinin bağımsız sigorta eksperi ... tarafından 167.500,44 TL olarak tespit edildiğini,

bu hasar onarım bedelinin tespitinin sağlanabilmesi için ... Hiz. Ltd. Şti tarafından eksperlik hizmeti alındığını, bu hizmet için 822,83 TL ödendiğini, bakiye 131.000,00 TL hasar bedelinin davalıya ait kasko poliçesinde belirtilen 100.000,00 TL İhtiyari Mali Mesuliyet Klozu kapsamında poliçe limiti dahilinde ödenmesini talep ettiklerini,

kaza sebebiyle müvekkilinin aracında meydana gelen hasar bedelinin davalı sigorta şirketi tarafından Kasko Poliçesi İhtiyari Mali Mesuliyet Klozu kapsamında tazmin edilmesi gerektiğini belirterek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak şartıyla kaza sebebiyle oluşan hasar alacağının şimdilik 2.750,00 TL’sinin ticari işlerde uygulanan en yüksek temerrüt faiz oranı üzerinden ve kazı tarihinden, kabul görülmez ise ihtar tarihinden itibaren işletilecek en yüksek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tazminini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; aracın 28.09.2018 tarihli kazaya karışması sonucu aracın pert total işleminin yapılmasının kabul edildiği, araç değerinin 70.000,00 TL, aracın sovtaj değerinin ise 18.289,00 TL olduğu hususunda mutabık kalındığını, davacı tarafından imzalanan protokolün geçerli olduğunu, müvekkili sigorta şirketi nezdinde ... plakalı araca ait ZMMS Poliçesinden teminat limitiyle sınırlı olarak 36.000,00 TL 25.12.2018 tarihinde ödendiğini,

bakiye 2.783,25 TL hasar bedeli davaya konu Genişletilmiş Kasko Poliçesinin İhtiyari Mali Sorumluluk teminatından 09.09.2019 tarihinde ödenmiş olduğundan müvekkili sigorta şirketinin başkaca sorumluluğu kalmadığını, davacının aracında meydana gelen hasar karşılandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davacının davasının reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Bağımsız eksper tarafından tanzim edilen ekspertiz raporunda, hasar bedeli miktarının 167.500,44 TL olarak belirlenmiş olup, müvekkilin hasar bedelinden kaynaklı zararının kasko poliçesi teminat limiti olan 36.000,00 TL ile karşılanmadığının açık olduğunu, müvekkilinin karşılanmayan hasar bedeli alacağı her ne kadar 131.000,00 TL ise de huzurdaki dava fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla ve şimdilik 2.750,00 TL olarak ikame edildiğini ancak davalı tarafın, işbu davanın ikame tarihinden sonra 09.09.2019 tarihinde 2.783,25 TL'yi Genişletilmiş Kasko Poliçesinin İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası teminatından ödemiş olduğunu, mahkemenin,

işbu ödemenin davanın ikame edilmesinden sonra yapıldığını ve davanın konusuz kaldığını gözden kaçırarak davanın reddine karar vererek davalı yararına vekalet ücretine hükmetmiş, yargılama giderleri ile harç giderlerini kendilerine yüklediğini, oysa davanın ikame tarihinde sonra yapıldığından dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına ve davalı taraf davanın ikamesinden önce ödeme yapmayarak davanın açılmasına sebebiyet verdiğinden yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesi gerektiğini, davalı lehine avukatlık ücretine,

davacı müvekkil aleyhinde harç ve yargılama giderlerine hükmedilmesinin haksız, usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.

Somut olayda 28/09/2018 tarihinde meydana gelen kazada davacı araç sürücüsü aracın ağır hasarlı olması nedeniyle davalıdan bakiye maddi zararını talep ettiği, davanın 20/06/2019 tarihinde açıldığı, yargılama sırasında davalı tarafından 2.783,25 TL hasar bedeli davaya konu Genişletilmiş Kasko Poliçesinin İhtiyari Mali Sorumluluk teminatından 09.09.2019 tarihinde ödendiği, mahkemece aldırılan bilirkişi raporu ile yapılan ödeme nedeni ile davacının bakiye alacağının bulunmadığı nedenle davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı taraf dava dilekçesi ile maddi tazminat talep edilmiş, yargılama devam ederken davalı tarafından yapılan ödeme ile davacının tazminat talebi karşılanmıştır. Bu durumda davalı sigorta şirketi tarafından yargılama aşamasında ödeme yapılması ile davanın konusuz kaldığının gözetilmemiş olması doğru olmamıştır.

HMK'nun 331. maddesine göre davanın konusuz kalması halinde hakim davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder. İİK'nın 281/3 son cümlesinde de benzer düzenleme yapılmıştır. Dava şartları, mahkemenin esası hakkında inceleme yapabilmesi için gerekli şartlar olup, (HMKnun 114) bu şartların var olup olmadığı davanın her aşamasında öncelikle ve resen incelenir.

(HMK’nun 115).Dava şartlarından biri veya bir kaçının olmadığının saptanması halinde yargılama gideri davacı aleyhine, vekalet ücreti davalılar lehine AAÜT'nin 7. maddesi gereğince maktu olarak hükmedilir. Davanın konusuz kalmasında ise, başlangıç aşamasında dava koşulları var olan bir davanın konusunun, daha sonradan ortadan kalkması anlamını taşımaktadır.

Davanın konusuz kalması halinde yargılama giderleri HMK’nun 331.maddesine göre tarafların haklılık durumuna göre belirlenir ve vekalet ücreti AAÜT'nin 6.maddesi gereğince, ön inceleme oturumundan önce davanın konusuz kalması halinde nisbi vekalet ücretinin yarısına ön inceleme oturumundan sonra davanın konusuz kalması halinde ise nispi vekalet ücretinin tümüne hükmedilir.

Dairemiz tarafından HMK'nun 331. maddesi gereğince yapılan değerlendirmeye göre de davada ki haklılık durumu nazara alınarak davalı tarafından dava tarihinden 3 ay sonra ödeme yapılmış olması davacıların dava açmakta haklı olduğunu göstereceğinden yargılama gideri ve harcın davalılara yükletilmesine karar verilmiştir.

Bu nedenle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince, İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.