İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/2432 K.2024/1058

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkillerinin desteğinden yoksun kaldıkları ...’in 16/07/2017 tarihinde davalı ... yönetimindeki ...plakalı aracın çarpması sonucu öldüğünü, davalı ...’nun sürücü, davalı ...ın ruhsat sahibi ve işleten, davalı ...'nin ZMMS poliçesini düzenleyen sigortacı olduklarını belirterek,

davacı ... için 100,00TL destekten yoksun kalma tazminatı, 30.000,00TL manevi tazminat, davacı ... için 100,00TL destekten yoksun kalma tazminatı, 20.000,00TL manevi tazminat, davacı ... için 100,00TL destekten yoksun kalma tazminatı, 20.000,00TL manevi tazminat, davacı ... için 100,00TL destekten yoksun kalma tazminatı, 20.000,00TL manevi tazminat, davacılar ... ve ... için ayrı ayrı 20.000,00TL manevi tazminat olmak üzere toplam 130.400,00TL tazminattan, destekten yoksun kalma tazminatının tüm davalılardan,

manevi tazminatın ise davalılar ... ve ...’ndan olay tarihi olan 16/07/2017 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların müvekkili şirkete başvuruları dolayısı ile 22/12/2017 tarihinde müteveffanın annesi davacı ... için 17.417,09 TL'nin hesabına 22/12/2017 tarihinde gönderildiğini, böylece hak edilen tazminatın tamamının ödendiğini, ödeme tarihinden itibaren yasal faiz uygulanarak güncellendiğinde davacıların bakiye tazminat alacağının kalmayacağını, faizin dava tarihinden itibaren uygulanması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;

kaza dolayısı ile müvekkiline yüklenebilecek kusur olmadığını, müvekkilinin kendi şeridinde hız limitlerine uyarak seyrederken kazanın oluştuğunu, destekten yoksun kalanların, yoksun kaldıkları destek rakamını ispat etmeleri gerektiğini savunarak, kardeşler yönünden destekten yoksun kalma tazminatı talebinin reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya neden olan aracın ... şirketinden ... isimli şahsa kiralandığını, kiracının aracı sigorta ettirip bedelini ödemediğini, uzun süreli kira sözleşmesi olması nedeniyle müvekkiline husumet tevcihinin mümkün olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın maddi tazminat yönünden reddine, manevi tazminat yönünden kısmen kabulüne, davacı ... için 5.000,00TL,

davacı kardeşler için ayrı ayrı 1.000,00 TL olmak üzere toplam 10.000TL manevi tazminatın davalı asiller yönünden 16/07/2017 tarihinden itibaren davalı ... şirketi yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine" karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacılar vekili, davalı ... vekili ve davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Kusur oranlarını belirleyen ATK'nın %20 - %80 oranlarını nasıl belirlediğini açıklamadığını, meydana gelen kazada davalı sürücünün kusurunun raporda belirtildiğinin aksine çok daha fazla olması gerektiğini, müteveffaya atfedilen %80 gibi yüksek kusur oranını açıklayabilecek somut veri ve dayanak bulunmadığını, dosyanın itirazlar doğrultusunda genişletilmiş uzmanlar heyetine gönderilmemesinin hukuka aykırı olduğunu, meydana gelen kazada davalı sürücünün kusurunun, raporda belirtildiğinin aksine çok daha fazla olması gerektiğini, verdikleri tanık listesinin mahkemece dikkate alınmadığını, tanıkların dinlenmediğini,

hesap bilirkişilerinin düzenledikleri 3 hesap raporunun birbiriyle çeliştiğini, açıklayıcı ve denetime elverişli olmadığını, raporlar arasındaki çelişki giderilmeden karar verildiğini, itirazlarının değerlendirilmediğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle;

müteveffa ...'in KTK'nın 61/1-b-3 maddesinde yer alan yayalara ait kuralları ihlal etmesi sonucunda kazanın meydana geldiğini, müteveffanın kazada tam kusurlu olduğunu, bu durumun kaza tespit tutanağı ile belirlendiğini, müvekkilinin aracı ile sol şeritte ilerlerken kazalının yola çıkması sonucu kazanın meydana geldiğini, kaza sonrası arabanın sol tarafında hasar meydana gelmesinin bu durumu doğruladığını, ayrıca ölümlü trafik kazası olduğu için olay yeri inceleme ekipleri tarafından olaydan sonra çekilen fotoğrafların bu hususu doğruladığını, mahkemenin kusura yönelik kararının eksik inceleme ve değerlendirmeyi içerdiğini,

dikkat ve özen yükümlülüğünü ihlal ettiğinden bahisle müvekkiline %20 gibi yüksek oranda kusur izafe edilmesinin hatalı olduğunu, manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; manevi zararların trafik sigortası teminatının dışında kaldığını, davacıların müvekkili şirket yönünden manevi tazminat talebinde bulunmadıklarından manevi tazminat sorumluluğunun bulunmadığını, dolayısıyla müvekkili şirket aleyhine manevi tazminat yönünden vekalet ücretine hükmedilemeyeceğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.

Somut olayda, 16/07/2017 tarihinde davalı sürücü ...'nun sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otomobil ile seyir halinde iken kaza mahalline geldiği esnada, orta refüj üzerinden kaplamaya girerek karşıdan karşıya geçmeye çalışan yaya ...'e aracın sol ön kısımları ile çarpması sonucu vefat ettiği, olay nedeniyle destekten yoksun kalan davacıların kazaya neden olan aracın sürücüsü, işleteni ve ZMMS poliçesini düzenleyen sigorta şirketinden maddi ve manevi tazminat talep ettikleri anlaşılmıştır.

Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı'nca soruşturma aşamasında alınan 22/02/2018 tarihli bilirkişi raporunda; davalı sürücü ...'nun tali, müteveffa yaya ...'in ise asli kusurlu olduğu kanaati belirtilmiştir.

Büyükçekmece 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 2018/149 Esas sayılı dosyasında yapılan keşif sonucu hazırlanan 30/07/2018 tarihli kusur raporunda; sürücü ...'nun tali kusurlu, müteveffa yaya ...'in asli kusurlu olduğunun belirlendiği, ceza yargılaması sonucunda sürücü ...'nun üzerine atılı taksirle bir kişinin ölümüne neden olmak suçundan eylemine uyan 5237 sayılı TCK’nun 85/1 maddesi uyarınca takdiren 2 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına, sonuç olarak hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği ve kararın kesinleştiği görülmüştür.

ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 16/05/2019 tarihli kusur raporunda. Davalı sürücü ...'nun %20 oranında kusurlu, müteveffa yaya ...'in %80 oranında kusurlu oldukları bildirilmiştir.

Bu halde Mahkemece alınan kusur raporu ile ceza yargılaması sırasında alınan kusur raporlarının birbiriyle örtüştüğü, kaza tespit tutanağı ve olayın oluşuna uygun düştüğü nazara alındığında davacılar vekili ve davalı ... vekilinin kusura yönelik istinaf itirazları yerinde görülmemiştir. Davacı anneye davalı ... şirketi tarafından 22.12.2017 tarihinde toplam 17.417,09 TL ödeme

yapıldığı tarafların kabulündedir.Davalı vekili cevap dilekçesinde ödemeden bahsetmiş ise de ibraname düzenlendiğini belirtmemiş, dosyada ibranameye rastlanmamıştır. Bilirkişi raporunda ödeme tarihindeki verilere göre yapılan incelemede; davacı ...’ e yapılan ödeme ile ödeme tarihindeki maddi zararının fazlasıyla karşılandığı ve talep edebileceği maddi zararının kalmadığı tespit edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince davacı ...'in maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir. Oysa KTK'nın 111. maddesi gereğince karar verilmesi için davacının imzasını taşıyan ibraname bulunması gerekir.

Bu durumda mahkemece; öncelikle davacı ... tarafından düzenlenmiş ibraname bulunup bulunmadığının araştırılması, varsa dosyaya kazandırılması ve KTK'nın 111. maddesinde düzenlenen hak düşürücü sürenin geçip geçmediği ve ibranamenin iptali şartlarının somut olayda gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti, açılan davanın hak düşürücü süre içerisinde olduğunun anlaşılması halinde ilk olarak (yazılı gerekçede olduğu gibi) ödeme tarihi itibariyle yapılan ödemenin yetersiz olup olmadığının belirlenmesi amacı ile ödeme tarihi verileri dikkate alınarak yapılacak hesaplama sonucu bulunacak tutar ile ödeme miktarının karşılaştırılarak,

ödemenin yeterli bulunması halinde ibra nedeni ile davanın reddine karar verilmesi; ibraname yok ise davalının davadan önce ödediği bedelin, ödemenin yapıldığı tarih ile zarar hesabının yapıldığı tarih arasında işleyen yasal faizi hesaplanarak güncellenmesi ve güncellenmiş miktarın, tazminat miktarından mahsup edilmesi suretiyle karar vermek gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması doğru olmamıştır.

Somut uyuşmazlıkta TBK’nın 56/1. maddesi ve 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında benimsenen manevi tazminatın belirlenmesine ilişkin ilkeler nazara alınarak tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte kaza tarihi, olayın meydana geliş şekli, davacıların uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği,

kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde ve meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarda olayda davacılar için bir miktar manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken İlk Derece Mahkemesince hükmedilen manevi tazminat miktarları bir miktar düşük olmuştur.Kabule göre de.

Dava dilekçesinde manevi tazminatı davalılar ... ve ...’ndan talep ettiğini açıkça belirtmiş olmasına rağmen davalı ... aleyhine manevi tazminata ve vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır. Davalı ... vekilinin bu hususa ilişkin istinaf itirazı yerindedir.

Bu nedenle; davalı ... vekilinin istinaf talebinin reddine, davacılar vekili ve davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.