İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/754 K.2022/2398

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

09.01.2016 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı otobüs ile biletli yolcu taşımacılığı yaparken seyir halindeyken direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucunda araçta müvekkilinin de yaralanmasına neden olan, tek taraflı, ölümlü,yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada yaralanan müvekkilinin hastaneye kaldırıldığını, söz konusu hastanede yapılan muayenede müvekkilinin malul kalacak derecede yaralandığının tespit edildiğini, kaza tespit tutanağına göre araç sürücüsünün kazanın oluşumunda kusurlu olduğunun tespit edildiğini,

davalı yana müvekkilinin maluliyeti ile ilgili yapılan başvuruya kazanın bir insan kaçakçılığı faaliyeti sırasında olduğu belirtilerek reddedildiğini, kazanın taşıma esnasında meydana gelmiş olup, insan kaçakçılığını gösteren herhangi bir kaydın dosyada bulunmadığını, açıklanan nedenlerle; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile;

sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı olarak şimdilik 1.500,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı cevap dilekçesinde özetle, usule ilişkin olarak davacının yabancı olduğundan teminat yatırılması gerektiğini, dava konusu kazaya sebebiyet veren aracın poliçesinin mevcut olduğunu, yabancı uyruklu kişilerin taşımacılık veya koltuk sigortasına tabiyeti olmadığını, taşımanın yasa kapsamında bir taşıma olmadığını, istihabın aşılmış olduğunu, müterafık kusurun söz konusu olduğunu,

kazadaki kusur durumu ve kusurlu hareket ile meydana geldiği iddia edilen zarar arasındaki illiyet bağının tespit edilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla maluliyet oranının ispatlanması gerektiğini ve zararın sorumlu aktüer bilirkişi tarafından hesaplanması gerektiğini, davacıya bu kaza sonucu sosyal güvenlik kurumu tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla geçici iş göremezlik zararlarının teminat kapsamında olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Kazanın şehirler arası taşımacılık sırasında gerçekleştiğinden öncelikli sorumluluk aracın zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısında olduğunu, dolayısıyla, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın, kaza tarihini kapsar Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası bulunmadığından işbu davayı ...na açmak zorunluluğunun hasıl olduğunu, İlk derece mahkemesinin usul ve yasaya aykırı işbu kararının kaldırılmasını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava,yaralamalı trafik kazasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.

Mahkemece verilen bu kararın istinaf edilmesi üzerine dairemizin 2018/4098 Esas ve 2020/3961 Karar sayılı kararı ile "...O halde Mahkemece yapılması gereken; öncelikle davaya konu kazanın 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları kapsamında bir taşıma ilişkisinin bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi, taşımanın 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında bulunmadığının saptanması halinde davanın husumetten reddine karar verilmesi,

taşıma ilişkisinin 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında bir taşıma olduğunun saptanması halinde Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında sayılan teminat dışı haller kapsamında kalıp kalmadığının değerlendirilmesi için Edremit Cumhuriyet Başsavcılığının 2016/191 Esas sayılı soruşturma dosyasının sonucunun beklenmesi ve sonucuna göre değerlendirme yapılarak karar verilmesi olmalıdır." gerekçesiyle kaldırılmasına karar verilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta dava dilekçesinde açıkça kazaya karışan ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası bulunmadığından davanın ... aleyhine açıldığı açıklanmıştır. Dairemizin yukarıya aktarılan kararında da öncelikle davaya konu kazanın 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları kapsamında bir taşıma ilişkisinin bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi,

taşımanın 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında bulunmadığının saptanması halinde davanın husumetten reddine karar verilmesi gerektiği vurgulandığı halde ilk derece mahkemesince 06/09/2021 tarihli ara karar ile aracın Zorunlu Mali Mesuliyet sigortasının bulunup bulunmadığının araştırılmasına karar verilmiş bu yönde ...Sigortaya yazı yazılmış ve gelen yazı cevabı ekinde ... plakalı aracın kaza tarihini kapsar ZMSS poliçesi gönderilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince aracın ZMSS poliçesi bulunduğu ve ...na husumet yöneltilemeyeceği gerekçesi ile davanın husumet yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

Bu durumda dava dilekçesinde davalı ... bakımından ZMSS poliçesine dayanılmadığı açıkça "Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası bulunmadığından davanın ... aleyhine açıldığı" yazılı olduğu ve Daire kararımızda da bu husus vurgulandığı halde aracın "Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası" bulunup bulunmadığı yönünde araştırma yapılması gerekirken ZMSS poliçesi için araştırma yapılması ve talep dışına çıkarak aracın ZMSS poliçesi bulunduğu gerekçesiyle Daire kararımız yerine getirilmeksizin davanın usulden reddine karar verilmesi dosya kapsamına uygun olmadığı gibi eksik incelemeye dayalı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.