İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/1255 K.2024/1150

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

09/12/2015 günü müvekkillerinin çocukları 23/01/2001 doğumlu ...'ın arkadaşı olan ...'nin sevk ve idaresinde bulunan tescilsiz motorsiklette yolcu olarak bulunduğu sırada motorsikletin, ... plakalı araçla çarpışması sonucunda yaralandığını, kusurunun da mevcut olmadığını, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması suretiyle ...'da oluşan cismani zarar nedeniyle oluşacak maddi tazminat nedeni ile sürekli ve geçici iş göremezlik tazminat tutarının, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması üzerine, şimdilik 1.000,00-TL'nin davalı yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili güvence hesabı yönetmeliğinin 16.maddesi gereğince kazaya karışan tescilsiz aracın sürücüsü olan ...'ye ihbarını talep ettiğini, somut olayda davacının yararlanmasına Karayolları Trafik Kanunu uyarınca tescil belgesi almamış olan bir araç sebep olduğundan müvekkil kurumun tazminat ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın kabulü ile, geçiçi işgöremezlikten kaynaklı 10.410,22-TL, sürekli işgöremezlikten kaynaklı 108.510,22-TL olmak üzere toplam 118.920,44-TL maddi tazminatın 04/03/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A.6.k maddesi gereğince geçici iş görmezlik talepleri teminat kapsamı dışında olduğunu, ZMSS Genel Şartları A.2. maddesinin ( d ) bendinde tanımlanan zarar kavramı içerisinde geçici iş göremezlik tazminatı düzenlenmediğini ayrıca a.5. maddesinde kapsama giren teminat türleri arasında geçici iş göremezlik tazminatının yer almadığını, A.6. (o) bendi ile de teminat dışında kalen taleplere işaret edildiğini, buna göre geçici işgöremezlik dönemi zararlarından SGK'nın sorumlu olduğunu, bu sebeple bu yöndeki taleplerin reddi gerekirken kabulünün hatalı olduğunu, yeniden incelemeyi gerektirdiğini,

davacının, araç sürücüsünün sürücü belgesi olmadığını bilerek bu araçta seyahat etmesi, ortaya çıkabilecek zararı öngördüğü ve buna rağmen ehil olmayan kişinin kontrolündeki araçta seyahat etmesi anlamına gelmekle, hesaplanacak tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hükmün söz konusu indirim yapılmadan kurulmuş olmasının hatalı olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dairemizin 08/11/2021 tarih, 2021/1464 E. ve 2021/1874 K. sayılı kararı ile "...

Davacının kaza tarihindeki yaşı itibariyle, kazanç getiren herhangi bir işte çalışması sözkonusu olamayacağı (bu konuda davacı tarafın bir iddiası ile sunduğu somut neden ve delil bulunmadığından) ve bu yönden mahrum kalınan bir kazançtan bahsedilemeyeceğine göre; davacı çocuk için hesaplanan geçici işgöremezlik tazminatına hükmedilmemesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış ise de bu konuda açık istinaf sebebi bulunmadığından geçici işgöremezlik tazminatı yönünden de davanın kabulüne karar verilmiş olması davacı yararına oluşan usuli kazanılmış hak gözetilerek eleştiri konusu yapılmakla yetinilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta davacı ile yolcu olarak bulunduğu motosiklet sürücüsünün arkadaş olduğu, her ikisinin de 18 yaşından küçük olduğu anlaşıldığına göre davacının sürücü olan arkadaşının ehliyetsiz olduğunu bilerek aracına binmesi nedeni ile belirlenen tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerekirken yapılmamış olması doğru olmamıştır.

Sonuç olarak ....davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek bilirkişi raporunda hesaplanan geçici ve sürekli iş göremezlik tazminat tutarından %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılarak 95.136,34 TL üzerinden davanın kabulüne" karar verilmiştir.

Bu kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 29/05/2023 tarih, 2022/1266 Esas ve 2023/ 7143 Karar sayılı ilamıyla "...davacı küçük kaza tarihi itibariyle 14 yaşında olup, çalıştığına ilişkin dosya kapsamında bir bilgi ve belgede bulunmamaktadır dolayısıyla geçici iş göremezlik süresince mahrum kaldığı herhangi bir kazancı bulunmadığı anlaşılmakla geçici iş göremezlik zararı da doğmamıştır.

İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise kaza tarihinde 18 yaşından küçük olan ve gelir getirici bir işte çalıştığı tespit edilemeyen davacı hakkında geçici iş göremezlik tazminatı hesaplandığı anlaşılmaktadır. Bu bakımdan geçici iş göremezlik talebinin reddi yerine kabulü isabetli olmadığı" gerekçesiyle Dairemiz kararının bozulmasına karar verilmiştir. Dairemiz tarafından bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.

Dava, yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.

Dosya kapsamı ve uyulmasına karar verilen Yargıtay 4. Hukuk Dairesi Başkanlığının bozma ilamında da açıklandığı üzere; davacı küçük kaza tarihi itibariyle 14 yaşında olup, gelir getiren bir işte çalıştığının iddia ve ispat edilemediği, dolayısıyla tedavi müddeti boyunca mahrum kaldığı herhangi bir kazancı olmadığı ve geçici iş göremezlik zararı bulunmadığı anlaşıldığından geçici iş göremezlik tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

İlk kararı maddi tazminat miktarı ve hesaplama yöntemi bakımından temyiz etmeyen davacı lehine olacak biçimde, asgari ücrette gerçekleşen artışın kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle uygulanmasıyla yeniden hesap yaptırılıp, tazminatın ilk hükümdeki miktarı dahi aşacak biçimde belirlenmesinin, davalı yararına oluşan usuli kazanılmış hakları ihlal edeceği (Yargıtay HGK'nun 18.02.2020 tarih, 2016/21-817 Esas ve 2020/167 Karar sayılı ilamı da bu yönde) hususu dikkate alındığında davacı vekilinin güncel asgari ücret üzerinden tazminat belirlenmesi için rapor alınması talebi yerinde görülmemiştir.

(Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2022/14923 E.- 2022/17158 K. sayılı kararı) Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2021/2-96 Esas ve 2021/205 Karar sayılı kararında açıklandığı üzere temyiz incelemesi sonucunda verilen Yargıtay bozma ilamına yönelik karar vermek üzere alt derece hüküm mahkemesi olarak hukuki dinlenilme hakkı kapsamında aynen ilk derece mahkemesi gibi duruşma açmak zorunda olunduğu, açılan bu duruşmada istinaf kanun yolu incelemesi yapılmadığı nedeniyle taraflar yararına ayrıca vekâlet ücretine hükmedilemeyeceği gözetilerek taraf vekilleri yararına ayrıca istinaf incelemesi bakımından vekalet ücretine hükmedilmemiş.

Yine müterafik kusur indirimi nedeniyle tazminattan indirilen miktar, yasal düzenlemelerden kaynaklanan hakkaniyet indirimi mahiyetinde olduğundan davalı lehine sürekli işgöremezlik tazminatından yapılan müterafik kusur indirimi nedeniyle reddedilen kısım üzerinden vekalet ücretine ve yargılama giderine hükmedilmemiş ve aşağıdaki aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden hüküm kurulmuştur.