İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/133 K.2024/1144

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

07.05.2016 tarihinde sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... sokak üzerinde seyir halinde iken no:... önüne geldiği esnada aracının sağ yan kısımlarına yine aynı sokak üzerinde seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sağ ön kısımlarıyla çarpması sonucu trafik kazasının meydana geldiğini, kaza tespit tutanağında iki araçta da kusurun tespit edildiğini, ... plakalı araçta yolcu olarak bulunan müvekkilinin kazadan dolayı yaralandığını ve Karabük Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne kaldırıldığını, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın davalı ...

Sigorta A.Ş.'ye, ... plakalı aracın diğer davalı ... Sigorta A. Ş.'ye trafik sigortası ile sigortalı bulunduğunu, davalı ... Sigorta A.Ş.'ye müvekkilinin 24.01.2017 tarihinde yazılı olarak başvurduğunu, sigorta şirketinin engelli sağlık kurulu raporu istediğini ancak gerekli bir yıllık sürenin daha dolmadığını, diğer davalı ...

Sigorta A.Ş.'ye 22.02.2017 tarihinde yazılı olarak başvurulduğunu, davalı şirketin 23.02.2017 tarihinde gönderdiği yazıda maluliyet raporu ve gelir belgesinin talep edildiğini ancak bunların süreci uzatmak için istendiğini belirterek fazlaya dair hakların saklı kalması kaydıyla şimdilik işgücü kaybından doğan toplam 3.300,00 TL, 1,600,00 TL daimi maluliyet ve 50,00 TL geçici iş göremezlik tazminatının davalılara başvuru tarihinden itibaren davalı ... Sigorta A.

Ş.’den, 1.600,00 TL daimi maluliyet ve 50,00 TL geçici iş göremezlik tazminatının başvuru tarihinden itibaren davalı ... Sigorta A.Ş.’den tahsilini talep ve dava etmiştir.Davacı vekili tarafından sunulan 02/03/2020 tarihli talep arttırım dilekçesinde; ... yönünden ... Sigorta A.Ş'ye karşı 1.650,00 TL olarak açtıkları davayı 121.982,23 TL artırarak 123.632,23 TL olarak, davalı ...

Sigorta A.Ş'ye karşı 1.650,00 TL olarak açtıkları davayı 14.834,03 TL artırarak 16.484,03TL olarak artırmıştır. Davalı ...

Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının teslim etmesi gereken evrakların hiçbirini getirmemesinden dolayı dava şartının yerine getirilmediğini bu yüzden davanın usulden reddini, ... plakalı aracın müvekkili şirkette 28.07.2015-2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ZMMS poliçe numarası ile sigortalı olduğunu, teminat limitinin kişi başına 310.000,00 TL olduğunu, kusur, maluliyet durumunun tespitinin yapılabilmesi için ATK'dan rapor alınması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatının teminat kapsamı dışında olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... (...) Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesi olmasından dolayı davanın yetki yönünden reddini, ...plakalı plakalı aracın müvekkili şirkette 28.07.2015-2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ZMMS poliçe numarası ile sigortalı olduğunu, teminat limitinin kişi başına 310.000,00 TL olduğunu, kusur, maluliyet durumunun tespitinin yapılabilmesi için ATK'dan rapor alınması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatının teminat kapsamı dışında olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davacıların davalı ...

Sigorta A.Ş.’ne açtığı davanın kısmen kabulü ile, 40.000-TL. maddi tazminatın, davalı ... Sigorta A.Ş.’den, 17/03/2017 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacı ...’a verilmesine, 18.367,62-TL maddi tazminatın, davalı ... Sigorta A.Ş.’den, 17/03/2017 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacı ...’e verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacıların davalı ...

Sigorta A.Ş.’ne açtığı maddi tazminat davasında, mahkememizce 30/09/2020 tarihinde verilen ilk karar kesinleşmiş olduğundan bu davalı hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacılar vekili ile davalı ...

Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; somut olayda yeniden yargılama yapılmış olduğundan davalı şirketin usulen kazanılmış hakkından bahsedilemeyeceğini, asgari ücret değişikliklerinin kamu düzeni düşüncesi ile ilgili olduğunda tereddüt bulunmadığını,

İstanbul 9.Ticaret Mahkemesi 2017/263E-2020/486 K sayılı ilamında haklı davalarının kabulüne ilişkin kararına dair daha önce istinaf kanun yoluna başvurmamaları sebebiyle karşı tarafa (davalı şirkete) usuli kazanılmış hak tanımak müvekkili açısından mahkemeye erişim hakkına yönelik ağır bir müdahale oluşturduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Sigortacılık Ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun 12.02.2021 tarihli genelgesinde "Sigorta Alacağının Devri" yasaklandığını, istinaf başvurularının sonucunda yeniden yargılama yapılmasına karar verilmesi halinde kendilerine sunulan teminat mektubunun iadesine karar verilmesini talep ettiklerini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Dava, yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul,

yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.İlk Derece Mahkemesi kararının davalı ...

Sigorta Şirketi tarafından istinaf edilmesi üzerine Dairemizce 13/04/2022 tarih 2020/2193 Esas 2022/725 Karar ile "...Somut olayda, tazminatın belirlenmesinde kaza tarihinde yürürlükte bulunmayan Sosyal Güvenlik Kurumu Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranları Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre düzenlenen maluliyet raporunun hükme esas alınmış olması usul ve yasaya aykırı olmuştur.

O halde İlk Derece Mahkemesince yapılması gereken, ATK'dan ek rapor ya da başka bir Üniversite Hastanesinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümünden oluşturulacak aralarında adli tıp uzmanı da bulunan uzman doktor heyetinden, kaza tarihi itibari ile yürürlükte bulunan " Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği" hükümlerine uygun olarak davacıda var olduğu ileri sürülen yaralanmaya bağlı geçici iş göremezlik oluşup oluşmadığı,

oluşmuş ise süresi, kalıcı işgöremezlik durum ve oranının ne olduğu ve tespit edilecek maluliyetin kaza ile illiyeti bulunup bulunmadığı konularında, dosya içerisinde bulunan tedavi evrakları ile dosyada mevcut olan taraflarca sunulan delilleri de irdeler biçimde denetime elverir nitelikte maluliyet raporu alınması ve tespit edilecek maluliyet oranına göre hükme esas alınan aktüerya rapor tarihi itibariyle aktüer bilirkişiden ek rapor alınması ve sonucuna göre usuli kazanılmış haklarda gözetilerek karar verilmesi olmalıdır ..." gerekçesi ile kaldırılmasına dair karar verilmiştir.Mahkememizce kararımız doğrultusunda olay tarihinde yürürlükte

bulunan yönetmelik uyarınca maluliyet raporu alınmış ve aktüer bilirkişiden de belirlenen maluliyet oranına göre ek rapor alınarak usuli kazanılmış haklarda gözetilerek karar verilmiştir.Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.02.2022 tarih, 2021/(21)10-188 Esas ve 2022/87 K. sayılı kararında "Kamu düzeniyle ilgili durumlarda, kazanılmış usulî haktan söz edilemeyecektir.

Bu niteliği dikkate alındığında asgari ücretteki değişiklikler de usulî kazanılmış hakkın istisnası niteliğinde bulunup aynı davada ve yargılamanın her aşamasında hâkim tarafından re'sen gözetilmesi gerekir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.01.2004 tarihli, 2004/10-24 E., 2004/47 K. sayılı kararında da aynı yaklaşım benimsenmiştir.Tazminat hesabında hüküm tarihine en yakın tarihteki ücretlerin esas alınmasının nedeni tazminatların hesaplanma yöntemiyle ilgili olup tazminat miktarının belirlenmesi ileriye dönük varsayımsal hesaplamaları gerektirmesi ve gerçek belli iken varsayıma dayalı hesaplama yapılıp buna göre karar verilmesinin mümkün olmaması esasına dayalıdır.

Bu durumun “gerçek belli iken varsayıma gidilemez” ilkesine uygun olduğu Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 15.05.1991 tarih 1991/9-102 E., 1991/267 K. sayılı kararında da belirtilmiştir.Hüküm tarihine en yakın tarihteki ücretlerin esas alınması mahkemenin vereceği ilk hükümle ilgili olup bu hükmün yeniden rapor alınmasını gerektirmeyen bir nedenle bozulması hâlinde yeni verilecek hüküm tarihini esas alan bir hesaplama yapılması gerekmeyecek ancak bozma nedeni tazminat hesabı için yeniden rapor alınmasını gerektiriyor ise bu takdirde alınacak raporda sonradan değişen ücretler esas alınarak önceki rapordaki miktarlar itibarıyla varsa usulî

kazanılmış hak oluşturan durumlarında gözetilmesi gerekmektedir.Hükme esas alınan bilirkişi raporuna yönelik maddi tazminat hesabı noktasında temyiz itirazı bulunmadığı veya Yargıtay Hukuk Dairesince maddi tazminat hesabı yönünden bir aykırılık görülmediği takdirde bu raporun esas alınması gerektiği konusunda usulî kazanılmış hak oluşacağından farklı bir hesaplama içeren yeni rapora göre karar verilmesi usulî kazanılmış hakkın ihlali niteliğinde olacaktır." şeklinde karar verilmiştir.Bu karar ışığında somut uyuşmazlıkta, ilk kararı istinaf etmeyen davacı lehine olacak biçimde,

asgari ücrette gerçekleşen artışın kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle uygulanmasıyla yeniden hesap yaptırılıp, tazminatın ilk hükümdeki miktarı dahi aşacak biçimde belirlenmesinin, davalı yararına oluşan usuli kazanılmış hakları ihlal edeceği hususu dikkate alındığında, istinaf kaldırma kararından önceki rapor tarihi verileriyle hesaplanan tazminata hükmedilmesinin yerinde görülmesine; tazminatın usulünce hesaplandığı aktüer ek raporunun karara esas alınmasında usulsüzlük bulunmamasına göre İlk Derece Mahkemesince de usuli kazanılmış haklar gözetilerek karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.

(Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2022/14923 E.- 2022/17158 K. sayılı kararı).Dosyada bulunan alacağın 40.000,00 TL kısmının temlik edilmesine ilişkin noter sözleşme tarihi 19/08/2019 olup Sigortacılık Ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun 12.02.2021 tarihli genelgesindeki devir yasağından önce olup somut uyuşmazlığa uygulanması mümkün bulunmadığından davacının tazminatını temlik etmiş olmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.Bu nedenlerle; davacılar vekili ile davalı ...

Sigorta A.Ş. vekili vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.