İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/2545 K.2025/515

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle, 07.02.2023 günü saat 13:05 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile... Caddesi üzerinde Körfez Devlet Hastanesi istikametinden ... Mahallesi ...

Caddesi istikametine giderken No: ... önüne geldiği sırada aracını bu mevkiye yolun sağına park edip sol sürücü kapısını yolu kontrol etmeden açıp inmek isterken kapı kısmına aynı yön ve istikametten arkadan gelen sürücü... idaresindeki sarı siyah renkte bisikleti ile çarpması,

akabinde bisikletin sola yan yattığı esnada aynı yön ve istikametten sol şeritten seyir eden sürücü ... idaresindeki ... plakalı aracın sağ arka tekerinin bisiklet sürücüsünün üzerinden geçmesi sonucu üç araçlı ölümlü ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacıların oğlu olan...’ın bu kazada vefat ettiği bu nedenle davacıların destekten yoksun kalma zararının müşterek ve müteselsilen ...ndan tazmini için şimdilik anne ... için 300.000,00 TL,

baba ... için 300.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 10.03.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte diğer kusurlu kişilerin kusurlarına düşen sorumluluk dahil olmak üzere limit sınırları içerisinde davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı araç kaza tarihi olan 31.01.2023 tarihinde ...

A.Ş. nezdinde sigortalı olduğunu, davalı kuruma eksik belgelerle başvuru yapılması nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davanın ... plakalı araç sürücüsü ve işletenine, ... plakalı araç sürücüsü, işleteni ve ZMM sigortacısına ihbarını talep ettiklerini, davalı kurumun kazaya sebep olduğu iddia edilen aracın kusuru oranında, kaza tarihindeki teminat limiti dahilinde sorumlu olduğunu, müteveffanın davacıların desteği olduğunun ispatlanması gerektiğini, öncelikle usule ilişkin itirazların kabulünü,

davanın müvekkili kurum bakımından husumet yokluğu nedeniyle dava şartı eksikliğinden ve faiz talebinin reddini ve her halde yasal faiz uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Kazanın sonucunda bisiklette sürücü konumunda bulunan ve davacıların müşterek çocukları...'ın vefat ettiğini, desteğinin ölümü ile müvekkilleri maddi açıdan mağdur olduğunu, her ne kadar kaza tespit tutanağında sigortacı olarak ...

A.Ş., gözükse de, tanzim tarihinin kaza tarihiyle aynı olması sebebiyle yaptığımız araştırma ve başvurular sonucunda ilgili sigorta şirketi ile düzenlenen poliçenin kaza saati olan 13.05'den sonra, 14.07 saatinde yapıldığı anlaşılmış olduğundan ... plaka sayılı aracın kaza tarihi olan 31.01.2023-13:05 tarihinde geçerli bir zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi bulunmadığı gerekçesiyle ...na karşı destekten yoksun kalma tazminatı talebi içerir ihtarname gönderildiğini, kaza saati itibariyle geçerli bir ZMMS poliçesi bulunmadığından davalının meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu, geçmiş tarihe yönelik sigorta ise,

TTK md. 1439/1 yükümlülüğüne uygun olarak TTK md. 1458/1 uyarınca açık bir şekilde rizikonun gerçekleştiği bildirilerek yapılabildiğini,dosyaya eklenen ...

A.Ş.'ye ait ...-...-... numaralı, kazadan sonra tanzim edilen poliçenin içeriğinden açıkça görülebileceği üzere böyle bir riziko da belirtilmediğini, bununla birlikte, TTK'nın 1421/1. maddesi uyarınca, her ne kadar hayatın olağan akışına uygun olarak kazadan sonra tanzim edilen poliçe için prim ödeme anının da kazadan sonra olduğu açık olsa da, yerel mahkemece prim ödeme tarih ve saati hususunda herhangi bir araştırma yapılmadan davanın reddine karar verildiğini, dolayısıyla hayatın olağan akışına uygun olarak kaza anında bulunmayan sigorta poliçesinin prim ödeme saatinin de kazadan sonra olduğunun kabul edilerek,

aksi halde ise gerekli araştırmanın yapılarak yukarıdaki açıklamalara göre davalının sorumlu olduğunun kabulü gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Davaya konu kaza nedeniyle düzenlenen kaza tespit tutanağında kaza tarih ve saatinin 31/01/2023 saat 13.05 olarak yazıldığı,

kamera ve CD çözüm tutanağında da tam olarak kaza anını kaydetmediği ancak kazadan dolayı vefat eden bisikletli çocuğun 13.02 de kaza yönüne doğru bisikletiyle gittiği yine kaza tespit tutanağında ... plakalı aracın ... sigorta şirketine sigortalı olduğu belirtildiği, diğer aracın da sigortalı olduğu yazılmış olduğu görülmüştür.Dava dilekçesinde kaza tespit tutanağına göre tek kusurlu olan ... plakalı aracın geçerli sigorta poliçesi bulunmadığından husumet ...na yöneltilmiştir.

Dosya da bulunan ... A.Ş. ait ZMMS poliçede 31/01/2023 tarih ve saat 14.07'de düzenlendiği ancak ilk sayfasında poliçe başlangıç saatinin 12.00 olarak yazıldığı görülmektedir. TTK'nın 1421. maddesinde "aksine sözleşme yoksa sigortacının sorumluluğu primin veya ilk taksitin ödenmesi ile başlar" düzenlemesine yer verilmiştir.

Sigorta sözleşmesi uyarınca sigortacının sorumluluğunun başlayabilmesi için, 6102 Sayılı TTK'nun 1409, 1421, 1430 ve 1431. maddeleri hükümleri uyarınca primin tamamının veya ilk taksitinin ödenmiş olması gerekmektedir. TTK'nın 1431. maddesi emredici nitelikte bir düzenlemedir.( Sigorta hukukunda kural olarak sigorta sözleşmesinin meydana gelmiş olması sigortacının sorumluluğunun başlamış olmasını gerektirmez.

Sigortacının sorumluluğunun başlayabilmesi için TTK'nın 1421, 1430 ve 1431 maddeleri hükmünce rizikodan önce primin tamamının veya ilk taksidinin ödenmiş olması zorunludur.

(Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2016/15848 E - 2017/9133 K. sayılı kararı)) Somut olayda; davaya konu kazanın tarih ve saatinin, kaza tespit tutanağında 31/01/2023 saat:13:05 olarak belirtildiği; dava dışı sigorta şirketinin poliçenin tanzim tarihinin ise 31/01/2023 saat 14:07 başlangıç saatinin 12.00 aynı gün olduğu görüldüğünden dava dışı sigortacının sigorta poliçesi gereği sorumluluğunun başlamasından sonra, davaya konu kazanın gerçekleşip gerçekleşmediğinin (rizikonun poliçe vadesi içinde olup olmadığının) saptanması önem kazanmaktadır.

Yukarıda anılan yasal düzenlemeler gereği, sigortacının sorumluluğunun başlaması için poliçede kararlaştırılan primin ödenmiş olması gereklidir.O halde İlk Derece Mahkemesince yapılması gereken; dava dışı...

A.Ş.'nin ZMMS poliçesi kapsamında davacının zararından sorumluluğunun doğması için poliçesinin vadesi içinde gerçekleşmiş bir kazanın olması gerektiği ve dava dışı trafik sigortacısının sorumluluğunun ancak poliçe priminin ödendiği andan itibaren başlayacağı hususları gözetilerek, dava dışı ...

A.Ş. tarafından düzenlenen ZMMS poliçe aslı yada onaylı örneğinin istenmesi, poliçe priminin tahsil edildiği saatin ve poliçenin sigortacının sistemine girdiği saatin saptanması, bu belirlemelerden sonra yukarıda anılan yasal düzenlemeler de dikkate alınıp sigortacının hukuki durumunun takdir ve tayini ile davalı ...'nın sorumluluğunun değerlendirilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisinin doğru olmamıştır.Açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.