İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/973 K.2024/1374

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından Karayolları ZMMS poliçesi ile sigortalanmış olan ve davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından kasko İMM poliçesi ile sigortalanmış olan ... Turizm İthalat İhracat Tarım Ürünleri Ltd.

Şti.'ye ait olan ve sürücüsünün ... olduğu ... plakalı aracın 21.06.2021 tarihinde müvekkile ait ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bu kaza sonucunda, müvekkilinin aracında hasar oluştuğunu, ... plakalı araçta oluşan hasar onarım bedelinin, ekte sunulan hesaplama raporuyla KDV dahil 217.513,20 TL olarak tespit edildiğini, alacaklarının belirgin hale gelmesini müteakip arttırım hakkı saklı kalmak kaydıyla söz konusu hasar onarım bedeli alacağı için şimdilik 100,00 TL, değer kaybı alacağının belirgin hale gelmesini müteakip arttırım hakkı saklı kalmak kaydıyla,

şimdilik 100,00 TL hasar bedeli ve değer kaybının tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçelerinde özetle; müvekkili sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığını, dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, dava konusu talep trafik poliçesi teminat limitinde kaldığından müvekkil şirketin dava konusu taleplere ilişkin herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, dava öncesinde usulüne uygun başvuru yapılmadığından müvekkilinin temerrüde düşmediği gibi dava açılmasına da sebebiyet vermediğini, müvekkili şirketten faiz talep edilemeyeceğini, davaya konu edilen alacak taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı olmadığını,

takibe konu edilen alacak kalemlerinin muhatabı sigorta şirketi olup alacaklı olduğunu iddia eden tarafından öncelikle sigorta şirketine başvuru yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda "Davanın usulden reddine" karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; miktarı tam olarak belirlenmiş olsa bile belirlenen alacak miktarı kesin değilse uyuşmazlık konusunun belirsiz alacak davası olarak ikame edilebilmesi gerektiğini, somut olayda müvekkili tarafından kaza sonucu araçta meydana gelen maddi zarar tam olarak bilinmediğini,

dava konusu alacak hakkında alınmış bir ekspertiz raporu dahi yokken ve kesin olarak tespit edilmiş bir alacak miktarı söz konusu değilken davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı şeklinde karar verilmesinin müvekkilinin hakkının ihlali anlamına geldiğini, dava konusu araçta meydana gelen gerçek zararın tespit edilebilmesi için araç üzerinde veya kazanın meydana geliş şeklini gösteren deliller üzerinde teknik ve ayrıntılı bir inceleme gerektiğini, incelemenin neticesinde tarafların kusur durumu, araçta meydana gelen hasarın boyutu ve hasar gören parçaların parça bedelleri;

onarım gördüğü takdirde onarımın değişim mi yoksa sadece düzeltme şeklinde mi olacağı ve buna bağlı işçilik ücretlerinin belirlenmesi gerektiğini, davacı ve davalı taraflarca sunulan raporların ciddi rakamsal farklılıkları meydana getirdiğini, yargılama öncesi tam ve kesin olarak belirlenmiş bir hasar onarım bedeli rakamının oluşmasını engellediğini, bu neviden tam ve kesin olacak belirlenmiş bir alacak mevcut olmadığından davanın belirsiz alacak davası olarak açılabileceğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Dava,

trafik kazası nedeniyle oluşan kazanç kaybı nedeni ile maddi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Açılan davada.

HMK'nın 107.maddesine göre belirsiz alacak davası olduğu açıklanarak, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere araçta meydana gelen onarım bedeli ve değer kaybı nedeni ile tazminat talep edilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 16.04.2019 tarih, 2017/17-1099 E. ve 2019/460 K. sayılı kararında "Somut olay bakımından davacının belirsiz tazminat alacağı davasına konu ettiği; aracında oluşan değer kaybının varlığının ve miktarının belirlenebilmesi, ancak yargılama sırasında delilerin toplanıp değerlendirilmesinden yani HMK 107/2 maddesinde belirtildiği gibi tahkikatten sonra mümkün olabilecektir.

Bir başka anlatımla değer kaybının miktarının tespiti bilirkişi incelemesini gerektirmektedir.

Bu nedenle davacının iddia ettiği zararın dava tarihi itibariyle miktar ve değerinin tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin davacıdan beklenemeyeceği kabul edilmelidir.Belirtilen nedenlerle, davacının davaya konu taleplerinin belirsiz alacak davasına konu olabilecek nitelikte olduğu ve dava tarihi itibariyle zararın miktar ve değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin davacıdan beklenemeyeceği anlaşılmakla HMK’nın 107. maddesine uygun olarak,

aradaki hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar veya değeri belirtmek suretiyle dava açabileceği sonucuna varılmıştır.Bunun yanı sıra, somut olayda davacının iddia ettiği zararın varlığının ve miktarının tespiti açısından hukuki korunma sağlanması hususunda mahkemeye başvurmasında hâlihazırda korunmaya değer bir yararı bulunmaktadır.

Bir başka ifadeyle, davacı hakkına kavuşmak için bir mahkeme kararına muhtaç konumda bulunduğundan, eldeki davayı açmasında hukuki yararı bulunmadığını kabul etmek mümkün değildir.

O hâlde mahkemece davacının aracında değer kaybı bulunup bulunmadığı belirlenmek suretiyle karar verilmesi gerekirken, davacının dava açmakta hukuki yararı olmadığından bahisle istemin reddine karar verilmesi doğru değildir." şeklinde karar verilerek kazanç kaybı, değer kaybı gibi tazminat davalarının belirsiz alacak davası olarak açılabileceği kabul edilmiştir (Aynı yönde Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 25/06/2020 tarih, 2019/5261 E. ve 2020/4030 K. sayılı kararı).Somut uyuşmazlıkta araçta kaza sonucu oluşan onarım bedeli ve değer kaybı talep edilmiş olup kazanç kaybının tespiti,

yapılacak yargılama sırasında bilirkişi incelemesi sonunda belli olacaktır. Bu durumda eldeki davanın belirsiz alacak davası açılabileceği ve davacının elde ki davayı açmakta hukuki yararı bulunduğuna kuşku yoktur. İlk Derece Mahkemesince işin esasına girilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine kararı verilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/4. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.