İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2021/1057 K.2024/279

İzmir 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 15.12.2020 tarih 2019/112 E. 2020/79 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... Sigorta vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesiyle sigortalı, maliki davalı ... olan ... plakalı aracın 07.08.2018 tarihinde davalılardan ... yönetimindeyken kırmızı ışık ihlali yaparak müvekkilinin ... plakalı aracına çarpıp hasarlanmasına neden olduğunu belirterek, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının kaza tarihi olan 07.08.2018 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar .... ve ...., Sigorta Şirketleri Birliğinin kazadaki kusur oranlarını %50-%50 olarak tespit ettiğini, davacı tarafın tek taraflı olarak sunduğu mütalaayı kabul etmediklerini, mobese kamera kayıtları geldiğinde, davacı aracının 2 şeritli yolda, aynı istikamette kırmızı ışıkta bekleyen 2 aracın sağından (emniyet şeridi veya toprak bölümden) hızla ve tedbirsizce kavşağa girmesi nedeniyle asli kusurlu olduğunun anlaşılacağını, sigorta şirketinin değer kaybı olarak tespit ettiği 15.884,96-TL'nin %50 kusura isabet eden 7.942,48-TL'sinin davacıya ödendiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili, öncelikle yetki itirazlarının olduğunu, kaza nedeniyle müvekkili şirket tarafından davacıya 7.942,00-TL ödeme yapıldığını, sigorta şirketlerinin sorumluluğunun gerçek zarar ile sınırlı olduğunu, kazadan kaynaklanan davacının gerçek zararının kendisine ödendiğini, müvekkilinin sorumluluğunun kalmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, mahallinde yapılan keşif sonucunda Trafik Uzmanı bilirkişiden alınan 09/03/2020 havale tarihli rapor ile İstanbul ATK Trafik İhtisas Dairesinden 13/08/2020 tarihli rapor aldırıldığı, keşif sırasında yeminli olarak beyanı alınan tanık ...'nın beyanlarıyla örtüşen ATK raporu doğrultusunda kazanın meydana gelmesinde davalı sürücü ...'ün kırmızı ışık ihlali yapmasının etken olması nedeniyle tam kusurlu olduğu, davacının aracında kaza nedeniyle 24.139,97-TL değer kaybı meydana geldiği, davalı sigorta tarafından davacıya dava konusu kaza dolayısıyla 7.942,00-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı,

davacının bakiye değer kaybı alacağı tutarının 16.197,97-TL olduğu değerlendirilerek, söz konusu bedelin davalı araç maliki ve sürücüsünden kaza tarihinden itibaren, ZMMS poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketinden ise temerrüt tarihi olan 27/12/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterekeken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Karara karşı davalı sigorta vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı sigorta vekili, değer kaybı hesabının zorunlu trafik sigortası genel şartlarına göre yapılması gerekirken serbest piyasa rayiçlerine göre yapılmasının hatalı olduğunu, davaya konu poliçenin başlangıç tarihinin 31.01.2018 olup bu nedenle 01.06.2015 tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.5 maddesi uyarınca müvekkili şirket açısından değer kaybı tazminatı hesaplaması, genel şartlar ekinde bulunan formüle göre yapılması gerektiğini, serbest piyasa rayiçlerine göre yapılan değer kaybı hesaplamasının sigortacı açısından değil;

sigortacı dışındaki sorumlular bakımından geçerli olduğunu davacı yana 28.12.2018 tarihinde 7.942,00-TL değer kaybı ödemesi yapılarak müvekkil şirketin sorumluluğunun sona erdiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

GEREKÇE

Dava, 07.08.2018 tarihli trafik kazası nedeniyle davacının aracında oluşan bakiye değer kaybının, karşı araç maliki, sürücüsü ve ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre trafik kazası nedeni ile oluşan davacının maddi zararından davalı sigorta şirketi ile işleten sıfatına haiz araç maliki ve sürücünün, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu amirdir.(Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve 2011/17-142 E. - 2011/411 K., 17. HD' nın 20/05/2013 tarih ve 2012/8984 E. - 2013/7276 K.)

Davalıların sorumluluğunun belirlenebilmesi için olayın oluşumunda tarafların mevcut kusur durumun tespiti önem arzeder. Bu kapsamda, dosyaya kazandırılan açıklamalı, ayrıntılı, denetime elverişli ve keşif sırasında yeminli olarak dinlenen tanık beyanı ile uyumlu ATK raporu doğrultusunda davalı sürücü ...'ün kırmızı ışık ihlali yapması nedeniyle kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğu, kaza sorası yapılan ödeme düşüldükten sonra davacının bakiye değer kaybı alacağının16.197,97-TL olarak belirlenmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli 2019/40 E. - 202/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK'nın ve 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi gerekir. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 03.12.2020 tarih 2019/6271 E., 2020/8104 K. sayılı kararı).

Her ne kadar poliçe tarihi itibariyle 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni genel şartlar yürürlükte olsa da, Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra değer kaybı tazminatının yeni genel şartlara göre hesaplanması mümkün değildir.

Yargıtay içtihatlarına göre değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.

(Yargıtay 17. H.D'nin 07.03.2016 tarih 2015/15003 E., 2016/2856 K. sayılı kararı). Benimsenen bilirkişi raporunda Yargıtay içtihatlarına uygun şekilde yapılan değerlendirmeyle değer kaybı belirlenmiş olup, davalı vekilinin değer kaybı hesap ve miktarına yönelik istinaf sebebinin reddi gerekmiştir.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.