İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2021/1770 K.2024/438

İzmir 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 25.05.2021 tarih 2017/823 E. - 2021/436 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, davacının yurtdışına ihracat yapmak üzere davalı bankaya başvurduğunu, ihracat tahsil vesaiki talimatı ile birlikte ihraç konusu malların sevk edildiğini gösteren belgeler vd.evrakları gönderi bankası olarak davalı bankaya tevdii ettiğini, davalı bankaya verilen İhracat Tahsil Talimatının Teslim Şartları bölümünde de vesaik, vesaik ibrazında ödenmesi karşılığında teslim edilecektir şeklinde açık hüküm bulunduğunu, vesaikin ancak ürün bedellerinin ödenmesi karşılığında ithalatçı firmaya teslim edilmesi talimatı verildiğini,

davalı banka aldığı vesaikleri yurtduışındaki tahsil bankasına göndermek üzere bir kargo şirketiyle anlaşarak teslim edildiğini, ancak davalı banka tarafından tahsil emrine uygun hareket edilmeyerek ihraç edilen ürünlerin bedelleri alınmadan malı temsil eden belgelerin doğrudan ithalatçı firmaya teslim ettiğini, ihracata konu ürünlerin bedeli olan 53.220,00-USD'nin davacıya ödenmediğini, bankanın davanın oluşan zararını karşılaması gerektiğini, yapılan ihtara rağmen ödeme yapılmadığını, belirterek.

53.220,00-USD'nin ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, bankanın üzerine düşen yükümlülüğü eksiksiz ve hatasız bir şekilde yerine getirdiğini, alıcı bankaya gönderilen evrakta vesaik, vesaik ibrazında ödenmesi karşılığında teslim edilecektir ibaresinin yer aldığını, kargo takip kaydına göre müşteri talebi ile davalı banka tarafından bildirilen adresin değiştirildiğini, evrakların kargo şirketi tarafından tahsil bankası yerine ithalatçı firmaya teslim edildiğini, iddia edilen zarardan davalı bankanın herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, bankanın davacının talimatları doğrultusunda hareket edildiğini, bankanın sorumlu tutulamayacağını belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacının talimatına aykırı olarak ithalatı firmaya teslim edilmesinden kaynaklı zararın, talimata uygun olarak hareket etmeyen bu bakımdan da taraflar arasında ki sözleşmeyi ihlal eden davalı bankadan talep edebileceği, bankanın, davacı tarafından kendisien teslim edilen belgeleri aracı tahsil bankasına göndermekle yükümlü olduğu, bundan kaynaklı olarak,

davacı ihracatçının uğradığı zararın davalı bankaca karşılanması gerektiğinin, davalı bankanın, davacıdan teslim aldığı belgeler arasında konişmentonun olmamasının bankanın vesaik mukabili ödeme kapsamında söz konusu belgeler yurt dışında ki tahsil bankasına gönderme yükümlülüğünü kaldırmadığı, kaldı ki davacı ihracatçıya ödeme yapılmamasının belgelerin eksikliğinden de kaynaklanmadığı, belirtilerek; davanın kabulüne davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı, davalı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, eksik inceleme yapıldığını, bankaya atfedilen her hangi ir kusur bulunmadığını, raporların hükme esas alınamayacağını, bilirkişilerin hiç bir şekilde konularında uzman olmadıklarını, yeniden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, bankanın davacının talimatına uygun olarak evrakı tahsil bankasına gönderdiğini, adres değişikliğinin banka tarafından yapılmadığını, bankanın davacının talimatına aykırı hareket etmediğini, adres değişikliğine ilişkin talimatın alıcı tarafından verildiğini, davacı tarafından ihracat tahsil vesaiki talimatı ekinde bankaya;

fatura, (3 orjinal), sağlık veterinerlik (1 orjinal), menşe şahadetnamesi (1 orjinal, 1 kopya) iletildiğini, bu belgeler dışında malların gümrükten çekilmesi için en önemli olan konşimento ve/veya sevk irsaliyesi ise teslim edilmediğini, banka tarafından davacının vermiş olduğu ihracat tahsil vesaiki talimatına uygun hareket ederek alıcı bankaya gönderilen evrakta vesaik, ibrazında ödenmesi karşılığında teslim edilecektir ifadesi mevcut olduğunu, bankanın alıcının adresinin değiştirilmesi yönünde vermiş olduğu bir talimat bulunmadığını,

kargo takip kaydına göre alıcı tarafından tarafından bildirilen teslimat adresi değiştirilerek evrakın tahsil bankası yerine ithalatçı firmaya teslim edildiğini, kuryenin cevabı uyarınca teslimat adresinin banka tarafından değil, alıcı tarafından değiştirildiğini, davacı tarafından adres değişikliğini müvekkil bankanın yaptığının geçerli ve somut delillerle ispatlanması gerektiğini, ıcc tarafından yayınlanan yeknesak kurallarının hiç bir şekilde değerlendirilmediğini, bu kurallar gereğince bankanın evrakların gönderilmesi sırasında oluşacak olan hatalardan sorumlu olması mümkün olmadığını,

davacının ilgili ihracat tahsili vesaiki talimatında bankayı tüm sorumluluklardan peşin olarak ibra ettiğini, vesaiklerin ithalatçı şirkete teslim edilmesinden bankanın sorumlu olmadığını, davacının oluştuğunu iddia ettiği zararı ile ilgili olarak dava konusu malların çekilip çekilmediğinin tespit edilmediğini, malların gümrükten çekilebilmesi için gerekli olan konşimento ve/veya sevk irsaliyesinin hiç bir şekilde müvekkil bankaya teslim edilmediğini, belirterek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, bankacılık işleminden kaynaklı alacak istemine ilişkin olup ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne, karar verilmiştir. 1. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

2.Toplanan tüm deliller ile hukuki ve maddi vakıalar karşısında; bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, borçlu davalı ile alacaklı davacı banka arasındaki temel ilişkinin varlığının ispatlanmasına, davacının ticari defterlerinin VUK ile TTK hükümlerine uygun olarak tutulmasına, açılış ve kapanış onaylarının yaptırılmasına, davaya konu ihracatın davacının ticari defterlerine işlenmesine, ödeme yapılmadığına defter ve banka kayıtlarının birbirini doğrulamasına,

ihracat tahsil vesaiki talimatı ile birlikte ihraç konusu malların sevk edildiğini gösteren belgelerin gönderi bankası olarak davalı bankaya tevdii edilmesine, ihracat tahsil talimatının teslim şartları bölümünde de vesaik, vesaik ibrazında ödenmesi karşılığında teslim edilecektir ibaresine yer verilmesine, anılan talimat gereğince vesaikin ancak ürün bedellerinin ödenmesi karşılığında ithalatçı firmaya teslim edilecek olmasına, kargo takip kaydına göre alıcı tarafından tarafından bildirilen teslimat adresi değiştirilerek evrakın tahsil bankası yerine ithalatçı firmaya teslim edilmesine,

davacı ile kargo/ kurye firması arasında herhangi bir hukuki ilişki bulunmamasına, konişmento bulunmasa dahi yerine geçen sevk irsaliyesi ile de malın gümrükten çekilebilecek olmasına, ihraç edilen malların bedelinin ödenmemiş olması nedeniyle davacının uğradığı zararın davalı banka tarafından karşılanması gerektiğinin tepit edilmesine, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine,

hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazları yerinde değildir.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.