İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2021/2037 K.2024/1236

İzmir 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin 20.10.2021 tarih 2019/539 E. 2021/639 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, davacı ile davalılar arasında ticari işletmenin devri konusunda anlaşıldığını, davalı tarafın söz konusu devir anlaşmasından kaynaklı bakiye borcun tahsili hususunda davalılara karşı İzmir 26.İcra Müdürlüğünde 2018/12542 E sayılı icra takibi başlattıklarını, ancak davalıların icra takibine itiraz ettiklerini, borcun kaynağının davalıların itirazında belirttiği gibi kiralananın masraflarından kaynaklı olmadığını, müvekkili ve davalılar arasındaki whatsapp konuşmalarında satıştan kaynaklı alacak/borç ilişkisi olduğunun açıkça görüldüğünü ileri sürerek davalılarca yapılan itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, dava konusu işletmenin malikinin ... A.Ş. olduğunu, davacının işyerinin eski kiracısı olduğunu, davacının söz konusu işyerini tahliye ettikten sonra söz konusu işyerinin dava dışı ...

Şti. tarafından davacıdan bağımsız olarak dava dışı kiralayandan 23/05/2017 tarihinde düzenlenen kira sözleşmesiyle kiralandığını ve kiralanan iş yerinde bulunan tüm demirbaşların 15/05/2016 tarihli tutanak ile teslim edildiğini, Torbalı Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2017/97 Değişik İş nolu dosyası üzerinden tespit isteyen ...'in de eski kiracı olduğu, davacı yanın tespite konu iddialarının işyerine yapılan faydalı, zorunlu ve lüks masrafları konu edindiği,

söz konusu isteklerin hukuki muhatabının kiralayan şirket olduğunu, pasif husumet itirazında bulunduklarını, alacağın yargılamayı gerektirmesinden ötürü icra inkar tazminatı isteğinin reddine, davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacı yanın söz konusu işyerini tahliye ettikten sonra söz konusu işyerinin dava dışı ... Şti. tarafından davacıdan bağımsız olarak dava dışı kiralayandan 23/05/2017 düzenleme tarihli kira sözleşmesiyle kiralandığını ve kiralanan iş yerinde bulunan tüm demirbaşların 15/05/2016 tarihli tutanak ile teslim edildiğini, eldeki davaya konu işyeri malikinin dava dışı ....

A.Ş. ticaret unvanlı şirket olduğunu, Torbalı Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2017/97 Değişik İş sayılı dosyası üzerinden tespit isteyen ...' in de eski kiracı olduğu, davacı yanın tespite konu iddialarının işyerine yapılan faydalı, zorunlu ve lüks masrafları konu edindiği, söz konusu isteklerin hukuki muhatabının kiralayan şirket olduğu, davacının davaya konu ettiği icra takibinde borcun sebebi olarak belirttiği Torbalı Sulh Hukuk Mahkemesi 2017/97 D.İş sayılı dosyası ile tespit edilen miktarın takibe konu edilmiş ise de dava dilekçesinde şirket devrinden de bahsesildiği, ayrıca tespite konu edilen yerde kira sözleşmesinde ...

Şti'nin kiracı, ... A.Ş nin de kiraya veren olduğu, davacının davasının pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, şartları oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili, davalı tarafça sunulan kira sözleşmesi ve 05/10/2021 tarihli Torbalı Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere sonucunda ....

Şti'nin tek kurucu ortak ve tek yetkilinin davalı ... olup, şirketin 18/12/2017 tarihinde merkez nakli olarak geldiği mahkemece husumetin bu şirkete yöneltilmesi gerektiği belirtilmiş olsa da, ...'in mahkemenin husumet yöneltilmesini belirttiği şirketin kurucu yetkilisi olup, aynı zamanda söz konusu sözleşmede müteselsil kefil olarak yer aldığını, TBK madde 586 da açıkca belirtildiği üzere müteselsil kefalette alacaklı, borçluyu takip etmeden kefili takip edebileceğini, işletmenin devri sözleşmesinde icra takibiyle talep edilen bedellerin de bir bütün olarak devralan şirkete geçtiğini,

takibe konu işletme bedeli ve işletme masraflarının müvekkili tarafından yapıldığını, müvekkili ve davalılar arasında yapılan sözlü akit sonrasında bir miktar ödeme alındıktan sonra kendisine ait olan işletmeyi de davalının gösterdiği şirket üzerine devrettiğini, davalının husumetin kendilerine yönlendirilemeyeceği iddiasıyla açıkca müvekkilinin kendileri tarafından dolandırıldığını kabul ettiğini, TBK madde 77 davalının sebepsiz zenginleştiğini, sözleşme de ...

Şti'nin görülmesinin davalılara söz konusu husumetin atfedilmemesine gerekçe gösterilemeyeceğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, İİK'nun 67. Maddesi gereğince itirazın iptali istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Somut olayda, davacının söz konusu işyerinin eski kiracısı olup, işyeri için yapılan tadilat ve onarım masrafları ile iş yerinde bulunan alet edevatın bedelinin tespiti hususunda Torbalı Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2017/97 Değişik İş sayılı dosyasında tespit yaptırdığı, söz konusu tespitte belirlenen tadilat ve onarım masrafları ile iş yerinde bulunan aletlerin bedelinin tahsili hususunda davalılar aleyhine icra takibine girişildiği, mahkemece yapılan yargılama sonucunda kira sözleşmesinin iş yeri maliki ile dava dışı ... Şti arasında yapıldığını, husumetin iş bu şirkete yöneltilmesi gerekiğinden bahisle davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

İtirazın iptali davası, genel hükümler çerçevesinde yargılamaya tabi bir dava ise de, bu dava icra takibine sıkı sıkıya bağlı bir davadır. Davanın temelini icra takibi oluşturduğundan, bu dava icra takibi ile ayrılmaz bir bütün teşkil etmekte olup, itirazın iptali davasında alacak/borç durumunun takip tarihi itibarıyla belirlenmesi gerekecektir.

Davacı vekili, taraflar arasında ticari işletmenin devri konusunda anlaşmaya varıldığını, davalı tarafın söz konusu devir anlaşmasından kaynaklı bakiye borcunun tahsili amacıyla davalılara karşı İzmir 26.İcra müdürlüğünde 2018/12542 E sayılı dosyasında icra takibi başlattıklarını belirtmekte ise de, ödeme emri incelendiğinde takibin dayanağının Torbalı Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2017/97 Değişik İş sayılı dosyasında tespit edilen alacak miktarı olduğu, söz konusu tespitin ise davacı tarafından işyeri için yapılan tadilat ve onarım masrafları ile iş yerinde bulunan alet edevat bedellerine ilişkin olduğu,

işletme devir bedelinin tespite veya icra takibine konu olmadığı, söz konusu hususun HMK'nun 31. Maddesi kapsamında mahkemece açıklığa kavuşturulmadan karar verildiği, diğer taraftan kiralanan iş yerinde bulunan tüm demirbaşların 15/05/2016 tarihli tutanak ile davacıya teslim edildiği karar gerekçesinde belirtilmiş ise de, tutanaktaki devralan kısmında yer alan ismin davacının ismi olmadığı gibi, davacı tarafça söz konusu imzaya itiraz edildiği, davacı tarafça dosyaya delil olarak sunulan whatsapp yazışmaları ve davalı ...'ın ceza dosyasındaki mahkeme içi ikrar niteliğindeki beyanları üzerinde durulmadığı,

davacının yemin delilinin hatırlatılmadığı, bu şekilde eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulmuş ise de, iş bu hususların istinaf konusu yapılmaması nedeniyle Dairemizce iş bu hususlar eleştirilmekle yetinilmiştir.

Davacı vekilince, borcun kaynağının davalıların itirazında belirttiği gibi kiralananın masraflarından kaynaklı olmadığı belirtilmiş ise de, eldeki davanın itirazın iptali davası olup, davanın temelini icra takibi oluşturduğundan, söz konusu davada takip konusunun Torbalı Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2017/97 Değişik İş sayılı dosyasında tespit edilen işyeri için yapılan tadilat ve onarım masrafları ile iş yerinde bulunan alet edevat bedellerine ilişkin olduğu, işletme devir bedelinin iş bu davanın konusu olmadığı,

söz konusu talebin başka bir davanın konusu olabileceği, icra takibine konu tadilat onarım ve alet edevat masrafların davacı tarafından yapıldığının davacı tarafça kanıtlanması gerektiği, iş bu gerekçeyle itirazın iptali davasının reddine karar verilmesi gerekirken, mahkemece farklı bir gerekçeyle davanın reddine karar verilmesinde isabet bulunmamış ise de, iş bu hususun yeniden yargılamayı gerektirmediği anlaşılmakla, HMK'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve itirazın iptali davasınıa işyeri için yapılan tadilat ve onarım masrafları ile alet bedellerinin tahsili isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.