İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/1025 K.2024/1985

Taraflar arasındaki davadan dolayı İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 10.03.2022 gün ve 2019/499 Esas 2022/209 sayılı hükmün istinaf yoluyla Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, 03.03.2016 tarihinde müvekkilinin kullandığı ... plakalı araç ile davalı sigorta kuruluşu tarafından ZMMS ile sigortalanmış ... plakalı aracın karıştığı trafik kazasında müvekkilinin yaralandığını, bu nedenle müvekkilinde geçici ve sürekli iş göremezlik durumu oluştuğunu, kazanın oluşumunda sigortalı araç sürüsünün tam kusurlu olarak tespit edildiğini, davalı sigorta kuruluşuna yapılan başvuru sonucunda kısmi ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin gerçek zararı karşılamaktan uzak olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 100,00-TL geçici iş göremezlik ve 900,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, 03/03/2016 tarihli kazaya karıştığı belirtilen ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ZMMS Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçede teminat limitinin kişi başı 290.000,00-TL olduğunu, kaza sebebiyle müvekkili sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyasındaki aktüeryal rapora göre TRH 2010 tablosu, %1,8 teknik faiz ve sigortalı araç sürücüsünün %100 kusur oranına istinaden 03/03/2016 tarihinde toplam 3,213.88-TL tazminat ödemesi yapıldığını, yapılan bu ödemeler ile müvekkili şirketin sorumluluğunun sona erdiğini,

2016 tarihinde Manisa Turgutlu Devlet Hastanesi'nden alınan maluliyet raporuna göre maluliyet oranın %1 olduğunun tespit edildiğini ve bu oran üzerinden davacıya ödeme yapıldığını, geçici iş göremezlik ve tedavi gideri tazminatının poliçe kapsamında olmadığını, kazazedenin gerekli güvenlik tedbirlerini almadan ve kontrolsüzce yola çıkarak trafiği tehlikeye düşürmesinin, kazanın meydana gelmesine sebep olması nedeniyle müterafik kusur durumunun mevcudiyetinin kabul edilmesi ve belirlenen tazminattan indirim yapılması gerektiğini, davacıya yeterli ödemenin gerçekleştirilmiş olması nedeniyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 03.03.2016 günü saat 17:20 sıralarında sürücü ..., yönetimindeki ... plaka sayılı motosiklet ile D-300 karayolunu takiben Turgutlu istikametinden Ahmetli istikametine banket üzerinde seyrederek olay yerine geldiğinde, sol ön ilerisinde aynı yöne seyreden sürücü Yakup Tekepınarı yönetimindeki ... plaka sayılı otomobilin kontrolsüz biçimde bankete yönelmesi üzerine sözkonusu otomobilin sağ yan dikiz aynasına çarpması sonucu dava konusu kaza meydana meydana geldiği,

davacının Ege Üniversitesi Hastanesi Tıp Fakültesi Adli Sağlık Kurulunun 08.02.2021 tarihli raporunda Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak sürekli iş göremezlik oranı %17,2 olarak, geçici iş göremezlik süresi 4 ay tespit edildiği, kazanın oluş şekline uygun olan Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi'nin kusur raporunda belirtilen gerekçelerle otomobil sürücüsü Yakup Tekepınarı’nın % 60 oranında kusurlu, Motosiklet sürücüsü ...’in ise % 40 oranında kusurlu olduğu, Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin son ilke kararları gözetilerek,

hesaplamada işlemiş devre iskontosuz, işleyecek devre %10 artırım ve %10 iskonto esasına dayalı hesaplama yöntemi kullanılmış, davacının zarar süresinin (bakiye yaşam süresi) tespitinde TRH-2010 yaşam tablosu esasına dayalı ) yöntemi ile yapılan bilirkişi raporundaki hesaplamalara göre davacının sürekli iş göremezlik tazminatının davacının kusur oranı ve davalı sigortanın kısmi ödemesi indirilince 65.253,09 TL olarak hesaplandığı,

geçici iş göremezlik tazminatı, TBK 54/2.maddesinde “kazanç kaybı” olarak düzenleniği, Ek rapor tarihinde yürürlükte olan güncel asgari ücretlere göre davacının kusur oranı indirilince, geçici iş göremezlik tazminatının 3.181,65 TL olarak hesaplandığı, davalı sigorta şirketinin KTK.nın 85 ve 91. Maddeleri uyarınca meydana gelen zarardan sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu oldukları, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği ve zarar miktarının poliçe limiti dahilinde kaldığı, 16.08.2021 tarihli bilirkişi hesap raporunun Yargıtay yerleşik uygulamalarına uygun olarak düzenlendiği ve hüküm kurmaya yeterli olduğu,

davacı vekilinin 19/11/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile davacı için maddi tazminat alacak kalemlerini yükselterek davacı için 68.434,74- TL sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı tazminatının davalıdan tahsilini talep ettiği, davalı ...

A.Ş.'nin 02.01.2019 tarihinde temerrüde düştüğü bu nedenle davanın kabulü ile, 3.181,65-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 65.253,09-TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 68.434,74-TL tazminatın temerrüt tarihi 02.01.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, davacıya yeterli tazminat ödemesinin yapıldığını, maluliyet raporunun ATK 3. İhtisas Dairesinden alınması gerektiğini, dosyada mevcut raporun yetkisiz kurum tarafından hazırlandığını, kaza tarihi olan 03.03.2016 tarihi itibarıyla alınacak maluliyete ilişkin raporların 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arasında ise Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenmesi gerektiğini, usulüne aykırı yapılan başvuru nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, tazminat hesaplamalarında esas alınacak maluliyet raporunun,

01.06.2015 tarihinden sonra gerçekleşen kazalarda, Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmesi gerektiğini, zarar gören üçüncü kişinin tedavisine başlanmasından sürekli sakatlık raporu alınıncaya kadar ortaya çıkan geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderleri ve tedaviyle ilgili diğer giderler sağlık giderlerinin SGK'nın sorumluluğunda olduğunu, hatalı bir şekilde müteveffanın eşi hesaplamaya dadil edilmemesini istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

GEREKÇE

Dava, 03.03.2016 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre trafik kazası nedeni ile oluşan davacının maddi zararından davalı sigorta şirketi ile işleten sıfatına haiz araç maliki ve sürücünün, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu amirdir.(Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve 2011/17-142 E. - 2011/411 K., 17. HD' nın 20/05/2013 tarih ve 2012/8984 E. - 2013/7276 K.)

Diğer taraftan, davalı sigorta şirketi poliçe limiti ile sorumludur.

Davalı nezdinde düzenlenen zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesinde kaza tarihi itibariyle teminat limitinin belirlenmesi gerektiği, poliçenin düzenlenme tarihinden sonra, yani kaza tarihi itibarıyla limitin yükseltilmesi halinde yazılı teminat tutarları da her hangi bir işleme gerek kalmaksızın yeni limit üzeriden geçerli olacağı, hükmün infazında tereddüte neden olmaması amacıyla poliçe limitini aşmayacak şekilde poliçe limiti belirtmek suretiyle davalıların sorumluluğu cihetine gidilmesi;

her bir davacı yönünden kabul edilen dava değerinin poliçe limitini aşması halinde yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden sigorta şirketinin sorumluluğunun kabul edilen dava değerinin limite oranı dahilinde belirlenmesi, poliçe limitinin altında kalması halinde ise oran yapılmaması gerekmektedir.

Hak sahiplerinin bakiye ömürleri yönünden yeni genel şartlar zamanında düzenlenen poliçelerde yeni genel şartlardaki hesaplama tekniği uygulanamayacağı için tazminat hesabında eski uygulamalardaki gibi progresif rant yönteminin kullanılması ile bilinmeyen (işleyecek) devredeki gelirlerin her yıl için % 10 artırılıp % 10 iskonto edilmesi icap etmektedir. (Yargıtay 17. HD'nin 24.02.2021 tarih ve 2019/3292 E. - 20121/1848 K)

Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası yönünden, zararın kapsamının tespiti açısından maluliyetin varlığı ve oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir.

Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihi 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 tarihinden sonra Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği,

01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında 30.03.20013 tarihli ve 28603 sayılı RG'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliği, 20/02/2019 tarihinden sonra da Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmeliğe uygun olarak düzenlenmesi gerekir.(Yargıtay 4.HD'nin 29.06.2022 tarih ve 2022/1706 - 2022/9633).

Bununla birlikte 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasındaki dönem itibarıyla çalışma gücündeki kayıp oranının en az %60'ın altında kalması halinde 11/10/2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinin uygulanması gerekecektir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere göre, olay tarihinde yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe uygun olarak davacının maluliyet oranının tespit edilmesi gerekirken yanılgılı olarak Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine göre davacının maluliyet oranının tespit edilmesinde ve hükümde davalı sigorta şirketinin poliçe limitiyle sınırlı olarak tazminattan sorumlu olduğunun belirtilmemesinde isabet bulunmamış, bu yönüyle davalı vekilinin istinaf itirazı yerinde görülerek, HMK'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince yerel mahkeme kararının esasa ilişkin başkaca hususlar incelenmeksizin kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.