İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/1161 K.2025/238

İzmir Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 30.11.2021 tarih 2018/150 E. - 2021/258 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Yargılamanın iadesini talep eden davalı ..., ilk dereec mahkemesince müteveffa babasından miras yolu ile hak sahibi olduğu gerekçesiyle tazminata hükmolunduğunu, kendisi hakkındaki işlemlere Beykoz İcra Müdürlüğünün 2022/3879 E. Sayılı dosyasından gönderilen ve 29.04.2022 tarihinde tebliğ aldığı ödeme emri ile bilgi sahibi olduğunu, icra müdürlüğüne mirasın reddi ile ilgili kararı vererek itirazda bulunduğunu, itirazının reddedildiğini maaşına haciz konulduğunu, Van Özalp Sulh Hukuk Mahkemesinin 20.09.2021 tarih 2021/52 E. 2021/116 K. sayılı kararı ile babasının mirasını reddettiğini, eldeki davada kendisine yapılan tebligatların Teb.K.

21/2 maddesine göre yapıldığını, gündüz çalıştığı için gelen tebligatlardan haberinin olmadığını, haber kağıdını da almadığını ileri sürerek, yargılamanın yenilenmesi yolu ile reddi miras yaptığı karar dayanak tutularak kendisi aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ EK KARARININ ÖZETİ : Mahkemece, yargılamanın iadesi kararı hakkında dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, davalı ... yargılamanın yenilenmesini talep etmiş ise de, mirası reddettiğine ilişkin mahkeme kararını süresinde dosyaya sunmadığı, gerekçeli kararın aynı konutta ikamet eden eşi dava dışı ...'ye 25.12.2021 tarihinde tebliğ edildiği, ayrıca davalının talebinin HMK'nın 375. maddesinde sayılan yargılamanın iadesi sebeplerinden herhangi birine girmediği, talebin menfi tespit davası olarak çözülebileceği gerekçesiyle, yargılamanın iadesi talebinin reddine karar verilmiştir.

Karara karşı yargılamanın iadesi talebinde bulunan davalı ... tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Yargılamanın iadesi talebinde bulunan davalı ... vekili, HMK 375. maddesinin "ğ" bendinde "ğ) Karara esas alınan bir hükmün, kesinleşmiş başka bir hükümle ortadan kalkmış olması" halinde yargılamanın iadesi talebinde bulunulabileceğinin düzenlendiğini, müvekkilinin babasının mirasını reddettiğine dair kesinleşmiş mahkeme kararının bulunduğunu, davalı ...'ın müvekkilinin babası olduğunu, 06.01.2021 tarihinde vefat ettiğini,

davalı ...'ın vefatı akabinde müvekkili ...'nin 30.03.2021 tarihinde murisin mirasını kayıtsız şartsız reddettiğinden buna ilişkin karar verilmesi amacıyla Özalp Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2021/52 Esas sayılı dosyasında mirasın gerçek reddi davası açtığını, ...'dan intikal eden mirasın müvekkili ... tarafından kayıtsız şartsız reddedildiğinden tespit ve tesciline karar verildiğini, bahse konu kararın kesinleştiğini, müvekkilinin dava konusu ile ilgisinin bulunmadığını, mirası reddetmesi sebebiyle davacı tarafa herhangi bir borcunun da bulunmadığını belirterek,

yargılamanın iadesi talebinin reddine dair ek kararın kaldırılarak yargılamanın iadesi talebinin kabulüne ve müvekkili yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, HMK'nın 375 ve devamı maddeleri gereğince yargılamanın iadesi istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle talebin reddine karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Davacı ... tarafından davalılar ... ve ... aleyhine, davacıya ait "..." markasına davalıların tecavüzlerinin tespiti, önlenmesi, maddi ve manevi tazminat istemiyle dava açıldığı, yargılama sırasında davalı ...'ın vefat etmesi üzerine mirasçılarının davaya dahil edildiği; yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verildiği, kararın taraflarca istinaf edilmemesi üzerine 22.04.2022 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Dahili davalı ..., babası ...'ın mirasını reddettiğini, böylece HMK'nın 375/1-ğ maddesi uyarınca "Karara esas alınan bir hükmün, kesinleşmiş başka bir hükümle ortadan kalkmış olması" halinin gerçekleştiğini ileri sürerek yargılamanın iadesi talebinde bulunmuş, ilk derece mahkemesince talebin reddine karar verilmiştir.

HMK'nın 375. maddesinde yargılamanın iadesi koşulları; a) Mahkemenin kanuna uygun olarak teşekkül etmemiş olması, b) Davaya bakmak yasak olan yahut hakkındaki ret talebi, merciinde kesin olarak kabul edilen hakimin karar vermiş veya karara katılmış bulunması, c) Vekil veya temsilci olmayan kimselerin huzuruyla davanın görülmüş ve karara bağlanmış olması, ç) Yargılama sırasında, aleyhine hüküm verilen tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilemeyen bir belgenin, kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması,

d) Karara esas alınan senedin sahteliğine karar verilmiş veya senedin sahte olduğunun mahkeme veya resmi makam önünde ikrar edilmiş olması, e) İfadesi karara esas alınan tanığın, karardan sonra yalan tanıklık yaptığının sabit olması, f) Bilirkişi veya tercümanın, hükme esas alınan husus hakkında kasten gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun sabit olması, g) Lehine karar verilen tarafın, karara esas alınan yemini yalan yere ettiğinin, ikrar veya yazılı delille sabit olması, ğ) Karara esas alınan bir hükmün, kesinleşmiş başka bir hükümle ortadan kalkmış olması,

h) Lehine karar verilen tarafın, karara tesir eden hileli bir davranışta bulunmuş olması, ı) Bir dava sonunda verilen hükmün kesinleşmesinden sonra tarafları, konusu ve sebebi aynı olan ikinci davada, öncekine aykırı bir hüküm verilmiş ve bu hükmün de kesinleşmiş olması, i) Kararın, İnsan Haklarına ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşmenin veya eki protokollerin ihlali suretiyle verildiğinin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmiş olması..." olarak belirtilmiştir.

HMK'nın 379. maddesinde "(1) Yargılamanın iadesi talebi üzerine mahkeme, tarafları davet edip dinledikten sonra; a) Talebin kanuni süre içinde yapılmış olup olmadığını, b) Yargılamanın iadesi yoluyla kaldırılması istenen hükmün kesin olarak verilmiş veya kesinleşmiş olup olmadığını, c) İleri sürülen yargılamanın iadesi sebebinin kanunda yazılı sebeplerden olup olmadığını, kendiliğinden inceler. (2) Bu koşullardan biri eksik ise hâkim davayı esasa girmeden reddeder." olarak belirtilmiştir.

Somut olayda, davalı, HMK'nun 375/1-ğ bendinde belirtilen “Karara esas alınan bir hükmün, kesinleşmiş başka bir hükümle ortadan kalkmış olması” halini yargılamanın iadesi sebebi olarak göstermiş olup; taraflarca istinaf edilmeksizin kesinleşen kararla ilgili yargılama sürecinde davalı ...'nin mirası reddettiğine dair beyanda bulunmadığı gibi, kendisine gerekçeli kararın usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, somut olayda HMK’nun 375. maddesinde sayılı yargılamanın iadesi sebeplerinin de gerçekleşmediği kanaatine ulaşılmıştır.

Yargılamanın yenilenmesi olağanüstü bir kanun yolu olup, yargılamanın yenilenmesi sebepleri HMK'nun 375. maddesinde sınırlayıcı olarak sayılmıştır. Yerel mahkemenin istinafa konu edilen dosyasında yapılan yargılama sonucu verilen karar yönünden davalı tarafça sunulan yargılamanın yenilenmesi dilekçesinde ileri sürülen sebebin HMK'nun 375. maddesinde sınırlı olarak sayılan yargılamanın yenilenmesi sebeplerinden hiçbirine uymadığı değerlendirilmekle, davalı ... vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince reddine karar vermek gerekmiştir.