İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/278 K.2025/1325

Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin 28.11.2022 tarih 2016/314 E. 2022/863 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, davalı ...'ın en son Aliağa İcra Müdürlüğünün 2015/5916 E sayılı icra takip dosyasına konu 05.05.2015 tanzim, 25.06.2015 vadeli 20.000,00 TL tutarlı keşideci hanesinde kendisi dahil davacının firmasının kaşesini basmak ve davacının imzasını da taklit etmek suretiyle bir bono düzenleyerek davalı ...'e verdiğini, davalı ... aleyhinde sahte senet düzenlemek suçundan İzmir C.Başsavcılığının 2016/12109 muhabere nosu ile şikayette bulunduğunu bildirerek, takibe konu bonodan dolayı müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini ve kötü niyet tazminatının tahsilini istemiştir.

CEVAP

Davalı vekili, davalı ...'ün ise davacının işlettiği ...

Konstrüksiyon firmasının ticari temsilcisi olduğunu, müvekkilinin davacı firmadan çatı işlerinin yapılması için 25.09.2014 tarihli teklifi kabul etmesi üzerine gerekli ödemeler yapıldığını, 5.000,00 TL tutarındaki malzeme bedelinin müvekkili tarafından Karabağlarda bulunan .... firmasına ödendiğini, müvekkilinin sözleşme uyarınca verilmesi 9.000,00 TL bedelli bir adet çeki ... adına düzenleyerek verdiğini, bu çekin ... veya onun ciro ettiği biri tarafından tahsil edildiğini, ancak ....

Konstrüksiyon firmasının üstlenmiş olduğu çatı imalatı işini yapmadığını, bunun üzerine inşaat işlerinin gecikmemesi için işi başka bir firmaya yaptırıldığını, müvekkilinin davacıya yaptığı ödemenin iadesini isteyince ...'ün ...

Konstrüksiyon firması adına düzenlenmiş takip konusu senedi müvekkiline verdiğini, senedin ödenmemesi üzerine icra takibine başlandığını, davalı ...'ün Aliağa bölgesinde ....Konstrüksiyon firmasının faaliyetlerinin tamamını yürüttüğünü, TTK anlamında tacir yardımcısı veya ticari temsilci olduğu izlenimini yarattığını, böyle bir kişinin düzenlediği kambiyo taahhüdünün geçerli olduğunu bildirerek davanın reddine ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu bonodaki imzanın davacıya ait olmadığı, bonodaki kaşenin şirket kaşesi olmadığı, bononun davacı şirket defterlerinde kayıtlı olmadığı, bonoda imza sahibinin kimliğinin açıkça yazılı olmadığı, imzanın kendisine ait olduğunu beyan eden ...'ün ticari mümessil olarak da kabul edilemeyeceği, yetkisiz kişi tarafından imzalanan bononun davacıyı bağlamayacağı gerekçesiyle icra takibine konu bono nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir. Karara karşı davalı ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı ... vekili, müvekkilinin...unvanlı işyerinde inşaat ve taahhüt işleriyle uğraştığını, davacının ise ....Konstrüksiyon unvanlı işletme adı altında faaliyet gösterdiğini, diğer davalı ... ise bu işletmenin ticari temsilcisi olduğunu, davacı tarafından müvekkiline ait binanın çatı işleri için anlaşma yapıldığını, müvekkilinin bir kısım ödeme yapmasına rağmen davacının edimini yerine getirmediğini, bunun üzerine müvekkilinin yaptığı ödemenin iadesini talep ettiğinde davalı ...'ün müvekkiline takibe konu senedi verdiğini, davalı ...'ın ticari temsilci ve firma yetkilisi olduğunu,

davacının hem dava dilekçesindeki hem de 19.01.2017 tarihli duruşmada beyan ettiği hususlar ile tanık ifadeleriyle davalı ...'ın ticari temsilci olduğunu ortaya koyduğunu, davacı ...'nun işleri işletmenin ticari temsilcisi ve yetkisi olan ... tarafından yürütüldüğünü, ...unvanlı işletme adına kambiyo taahhüdünde bulunduğu ve para tahsil ettiğini, bu işleyişe göre diğer davalı ...'ün Ticaret Kanunu anlamında tacir yardımcısı ve ticari temsilci olarak hareket ettiğini, davacı beyanlarından, diğer davalı ...'ın işlerin yürütülmesini sağlayan kişi olduğunu gösterdiğini,

davacının da ...'ün babası ile birlikte işleri yürüttüğünü beyan ettiğinden borçtan sorumlu olduğunu belirtmiştir.

GEREKÇE

Dava, İİK'nun 72. Maddesi gereğince takip konusu nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Somut olayda; davacı, Aliağa İcra Müdürlüğü'nün 2015/5916 E sayılı dosyasında takip dayanağı olan senet altındaki imzanın kendisine ait olmadığı gerekçesiyle İİK'nun 72. Maddesi gereğince menfi tespit talebinde bulunmuş, mahkemece yapılan yargılama sonucunda dava konusu bonodaki imzanın davacıya ait olmadığı, bonodaki kaşenin şirket kaşesi olmadığı, bononun davacı şirket defterlerinde kayıtlı olmadığı, bonoda imza sahibinin kimliğinin açıkça yazılı olmadığı, imzanın kendisine ait olduğunu beyan eden ...'ün ticari mümessil olarak da kabul edilemeyeceği, yetkisiz kişi tarafından imzalanan bononun davacıyı bağlamayacağı gerekçesiyle icra takibine konu bono nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

Açıklanan tüm bu hukuki ve maddi vakıalar karşısında, dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları delilere göre, dava konusu bonodaki imzanın davacıya ait olmadığı, bonodaki kaşenin şirket kaşesi olmadığı, söz konusu imzanın kendisine ait olduğunu beyan eden ...'ün ticari mümessil olarak atanmadığı yönündeki yerel mahkeme gerekçesinde isabetsizlik bulunmamasına, söz konusu tespit ve değerlendirmelerin dosya kapsamına uygun olmasına, mahkemece uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine,

hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazlarının yerinde olmadığı değerlendirilerek, yerinde görülmeyen istinaf itirazlarının HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince reddine karar verilmiştir.