İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/370 K.2025/1378

İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 22/11/2022 tarih 2021/524 Esas - 2022/936 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye .....tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, 27/09/2015 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ... sevk ve idaresinde bulunan...plakalı aracın çarpışması sonucunda müvekkilinin desteği ...'nın hayatını kaybetmesi nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talebiyle İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/1036 E sayılı dosyası kapsamında ... plaka sayılı aracın sigortacısı ... A.Ş. ile...plaka sayılı aracın sigortacısı ...

A.Ş. aleyhine dava açıldığı, 12.01.2021 tarihli kararla davanın 100,00-TL üzerinden kabul edildiği, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulduğunu, dosya kapsamında alınan 04.08.2020 tarihli bilirkişi aktüer raporuyla hesaplanan bakiye destekten yoksun kalma tazminatının tahsili amacıyla ... A.Ş. ve ... AŞ. aleyhine İzmir 12. İcra Müdürlüğü'nün 2021/3064 E sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, ...

Aş. tarafından ödeme gerçekleştirildiği, davalı tarafından ise yapılan itiraz üzerine takibin durduğunu, belirterek itirazın iptalini ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalı vekili, müvekkil şirket tarafından, müteveffa ...’nın vefatı sebebi ile destek ... için 27.514,89-TL, ... için 3.418,04-TL destekten yoksun kalma tazminatı hesaplandığı, iş bu tazminatın ise 02.02.2016 tarihinde davacıya ödendiği, davanın tarihi ile ibraname tarihi gözetildiğinde, KTK'nun 111. Maddesinde belirtilen kanunda öngörülen iki yıllık hak düşürücü sürenin geçmiş olduğunu, davacıya bu kaza sonucu Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, İzmir 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nce alınan bilirkişi raporlarına davalı tarafça herhangi bir itirazda bulunulmadığı, bu durumun davacı lehine usuli kazanılmış hak oluşturduğundan davacının davalı sigorta şirketinden poliçe limiti dahilinde 11.331,27-TL destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceği, mahkeme hükmünün infazına yönelik açılan takibe davalı tarafça haksız olarak itiraz edildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile, İzmir 12. İcra Dairesinin 2021/3064 E sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin 11.331,27-TL asıl alacak ve 2.425,79 TL işlemiş faiz olmak üzere takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına, asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, KTK’nın 111.maddesinde öngörülen iki yıllık hakdüşürücü sürenin dolduğunu, müteveffanın vefatı sebebiyle ... için 2.7514.89 TL, ... için 3418,04 TL destekten yoksun kalma tazminatının 02.02.2016 tarihinde ödendiğini, davanın açılış tarihi ile yapılan ödeme ve ibraname tarihi gözetildiğinde, kanunda öngörülen iki yıllık hak düşürücü sürenin geçtiğini, likit olmayan bir alacak hakkında hükmedilen icra inkar tazminatının hukuka aykırı olduğunu belirtmiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle bakiye destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Somut olayda, 27/09/2015 tarihinde davalı sigorta şirketince ZMMS poliçesiyle sigortalanan ve dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araçla dava dışı ... sevk ve idaresinde bulunan...plakalı araçların çarpışması sonucunda, ...plakalı araçta yolcu olarak bulunan davacının desteği ...'nın vefatı nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talebiyle İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/1036 E sayılı dosyasında yapılan yargılamada davacı lehine 11.331,27 TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı hesaplandığı,

söz konusu dosyada aldırılan bilirkişi raporlarına davalı tarafça herhangi bir itirazda bulunulmaması nedeniyle davacı lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu ve verilen kesin süreye karşın davalı sigorta şirketince ibranamenin sunulmaması nedeniyle hak düşürücü süre itirazının reddine karar verildiği, mahkemece İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/1036 E sayılı dosyasında alınan rapor doğrultusunda davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85/1. ve 85/son maddeleri ile trafik kazası nedeni ile davacının aracında oluşan zarardan davalı sigorta şirketi, işleten sıfatına haiz sigortalı araç maliki ile sürücüsünün, sürücünün kusuru oranında sorumlu oldukları amirdir.(Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve 2011/17-142 E. - 2011/411 K., 17. HD' nın 20/05/2013 tarih ve 2012/8984 E. - 2013/7276 K)

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun “Sorumluluğa İlişkin Anlaşmalar” başlıklı 111. maddesi uyarınca tazminat miktarlarına ilişkin anlaşmaların iptali koşulu belirlenmiştir. Anılan düzenlemeye göre tazminat miktarlarına ilişkin olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşmalar veya uzlaşmalar yapıldıkları tarihten itibaren 2 yıl içinde iptal edilebilirler.

Yasada belirtilen 2 yıllık süre, hak düşürücü süre olup mahkemece bunun re'sen dikkate alınması gerekir.

Davanın iki yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılması halinde önceki ödeme tarihi verilerine göre hesap yapılıp fahiş bir fark olup olmadığı değerlendirilmeli; şayet ödenmesi gereken tazminatı ile ödenmiş olan miktar arasında fahiş fark olduğu saptanırsa verilen ibranamenin makbuz hükmünde olduğu kabul edilmelidir.( Yargıtay 4. HD'nın 20.12.2021 tarih ve 2021/20621 E. - 2021/10611 K. )

Somut olayda, davalı sigorta şirketince ibraz edilen 20.01.2016 tarihli ibranameye göre davacıya 3.418,04 TL ödeme yapıldığı, ödeme karşılığında davalının ibra edildiği, buna göne ibraname tarihi ile takip tarihi olan 18.02.2021 tarihi arasında 2 yıldan fazla bir süre bulunduğu, dolayısıyla KTK'nun 111. Maddesinde belirtilen 2 yıllık hak düşürücü süre dolduktan sonra takip yapılmış olması nedeniyle davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesinde isabet bulunmadığı, ancak iş bu hususun da yeniden yargılamayı gerektirmediği değerlendirilmekle HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve esas hakkında yeniden karar verilmesi gerekmiştir.