İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2021/1167 K.2024/299

İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14.01.2021 tarih ve 2016/118 Esas, 2021/20 Karar sayılı kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinn davalılar ... ve ... vekili tarafından istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.

İSTEM

Davacı vekili tarafından verilen dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirket ile davalı ortaklık arasında ... ... no.lu parsele sulama sistemi kurulması için sözleşme akdedildiğini, sözleşme uyarınca davalı tarafın şirkete ait arazi üzerinde süs bitkilerinin sulanması amacıyla damlama sistemi kurmayı taahhüt ettiğini, sözleşme uyarınca işlerin bedelinin müvekkili şirket tarafından tamamen ödendiğini, buna karşılık davalı tarafın sulama sistemini sözleşmeye uygun olarak yapmadığını, işin gereği teknik kurallara uyulmadığını, kullanılan malzemelerin uygun olarak seçilmediğini, davalı tarafça yapılan işin teknik ve zirai koşullara uygun yapılmadığının, uygun malzeme kullanılmadığının,

yapılması gereken ve teknik bilgi gerektiren işlerin hatalı yapıldığının, Bayındır Sulh Hukuk Mahkemesinin 2015/4 D.İş. dosyasıyla tespit edildiğini, aynı dosya kapsamında sulama sisteminin hatalı kurulması nedeniyle müvekkiline ait süs bitkilerinin zarar gördüğü ve zarar tutarının 138.910,00-TL olduğunun tespit edildiğini, Bayındır Sulh Hukuk Mahkemesinin 2015/4 D.İş. dosyasındaki tespitleri üzerine davalı tarafa 19.08.2015 tarihinde ihtarname keşide edildiğini, ihtarname ile sulama sisteminin yeniden kurulması,

hatalı kurulan sistem nedeniyle müvekkili şirkete yazılı yolla olumsuz cevap verildiğini, açıkladığı nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak Bayındır Sulh Hukuk Mahkemesinin 2015/4 D.İş. dosyasında tespit edilen 138.910,00-TL zararın şimdilik 50.000,00-TL sinin ihtarname tarihi olan 19.08.2015’ten itibaren ticari temerrüt faiziyle tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar ... ve ... vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde özetle.

Davalılar ile davacı arasında yapılan anlaşma gereği davacı yanın gösterdiği araziye davalılar tarafından “sulama sistemi” kurulduğunu, araziye özel bir çalışma olması sebebiyle tesisin “eser” nitelikli olması kurulan anlaşmanın da “eser sözleşmesi” kapsamında değerlendirmesi gerektiğini, taraflar arasında 11.04.2015 tarihinde “eksiklikler listesi” düzenlenmiş mutabakata varılan eksiklikler 16.04.2015 tarihinde tamamlanarak aynı belge üzerinde çalışır vaziyette teslim edildiğini ve davacı tarafça teslim alındığını, sistemin çalışması için su, elektrik ve sistemi kontrol edip açıp kapatan işgücü (çalışana) ihtiyaç olduğunu,

davacı tarafından sulama sistemi için yeterli basıncı sağlayacak sabit debi ve basınçta hazır bir su kaynağı hazırlanmamış olduğunu, davacının dalgıç pompadan direk yararlanmak suretiyle sisteme su temin etme gibi yetersiz bir yola girmiş olduğunu, dalgıç pompa suyu, su deposuna aktaracak, orada depolanan ve belli basınçlı su pompalarla sulama sistemine verilmesi gerektiğini, davacı şirketin forklift görevlisi çalışanlarına ek görev olarak sulama sistemini devrettiklerini, gün boyu diğer işinde çalışan personelin, sabah erken kalkıp ayrıca birde sulama işini yapmak zorunda kalındığını,

açıkladığı nedenlerle davanın esastan reddi ile yargılama masraf ve avukatlık ücretinin davacıya tahmil edilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinin 14.01.2021 tarih ve 2016/118 Esas, 2021/20 Karar sayılı kararı ile özetle; ''...Davacının davasının KABULÜ ile, 50.000,00-TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan ihtarnamenin tebliği tarihinden işleyecek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine'' dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalılar ... ve ... vekili tarafından verilen 08.06.2021 havale tarihli istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesi ile özetle;

-Bilirkişi heyetinin yerel mahkemeyi yönlendirerek ve hukuki nitelemeyi altın tepsi içinde sunarak haksız bir sonuca ulaşılmasını sağladıklarını bu nedenle bilirkişi raporunda yapılan hukuki nitelendirmenin açıkça yasaya aykırı olduğunu,

- Davalıların en güçlü davalı delili olan "elektrik harcama ve detaylı dökümlerinin" tüm itirazlara rağmen raporda ve ek raporda ve mahkemenin gerekçeli kararında tartışılmadığını,

-Delil tespitinin gıyapta yapıldığını, kök ve ek raporların da yine gıyapta dosya üzerinden devam ettirildiğini ve davalıların yargılamadan tamamen dışlandığını,

-Davacının makul ayıp ihbar süresini geçirdiğini,11.04.2015 tarihinde teslm edilen işin kontrol edilerek eksiklikleri tespit edilip tamamlanmasını isteyen iş sahibinin eksiklikler tamamlanıp 16.04.2015 tarihinde işi çalışır durumda aldıktan sonra artık bir daha eksik ve ayıp ihbarında bulunmadığını, 4 ay sonra toz haline gelmiş bitkiler üzerinde delil tespiti yaptığından artık bu ayıbı örtülü olarak kabul ettiğini,

-Ek raporda itirazlarının değerlendirilmediğini, davacının basiretli bir tacir gibi davaranamadığını, sistemi çalıştırmadığı, gece hiç bir sulama elemanı çalıştırmadığı, gündüz yeterli personel sayısını istihdam etmediğini, bunun sonucunda ağaçlar ve bitkilerin kök raporda sadece dosya çeriği ve önceki tespit raporundan hareket ettiklerini ve tespit raporuna %100 bağlı kaldıklarını, davalıların su deposu ilave teklifini su deposu hiç yokmuş gibi yorumladıklarını,

-İlk tespitte yapılan bitki değerlemelerinin 2015 yılı için bile çok yüksek değerler olmasına rağmen bilirkişiler tarafından hiç bir araştırma yapılmadığını ve afaki yüksek değerlerin aynen kopyalandığını, davacının ticari defterlerinin incelenmediğini, alış faturalarının görülmediğini, zarar konusunda öncelikler tarafların ticari defterlerinin incelenmesi gerekirken bu teknik konuların eksik bırakıldığını,

Hiç bir teknik bilgi ve matematik hesabı içermeyen, sadece yasaya aykırı olarak hukuki nitelendirme, yorum ve hakimi yönlendirmekten ibaret kök ve ek raporları hükme esas kabul eden, delillerin yeterince toplanılmadığı yerel mahkemenin kararını istinaf ettiklerini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini, yargılama masraf ve avukatlık ücretinin diğer taraf davacıya yükletilmesine karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; HMK.nın 355. maddesindeki düzenleme uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan inceleme sonucunda,

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesi tarafından davanın kabulüne karar verildiği, verilen kararın davalılar ... ve ... vekili tarafından istinaf edildiği görülmüştür.

Davacı ile davalı adi ortaklık arasında "... ... no.lu parselde sulama sistemi kurulması" hususunda sözlü eser sözleşmesi yapıldığı hususunda uyuşmazlık bulunmadığı, davacının iş sahibi, davalı adi ortaklığın ise yüklenici olduğu anlaşılmıştır.

Davacı iş sahibi, davalı tarafından kurulumu yapılan sulama sisteminin ayıplı olduğunu, bu nedenle bitkilerin zarar gördüğünü belirterek uğradığı zararın tazminini talep etmiş ;davalı taraf ise ayıplı ifanın olmadığını, sistemin çalışır vaziyette teslim edildiğini, sisteme verilecek suyun olmaması, sitemin çalışması için gerekli sabit debi ve basınca sahip bir su kaynağının hazır olmaması, davacıya su deposu yapımı hususunda ihtar verilmiş olmasına karşın davacının bu uyarıları dikkate almaması ve davacının elektrik harcaması yapmamış olmasının sulama yapılmadığına delil teşkil ettiğini belirterek zararın davacının kusurundan kaynaklandığını savunmuştur.

Somut olayda taraflar arsında yapılan sözlü eser eser sözleşmesinin hangi tarihte düzenlendiği, davalı yüklenicinin işe hangi tarihte başlandığının bilinmediği ancak tarafların kabulünde olan 11.04.2015 tarihinde düzenlenen eksiklikler listesi olduğu ve 16.04.2015 tarihinde bu eksikliklerin davalı yüklenici tarafından giderildiği ve eserin çalışır vaziyette davacı iş sahibine teslim edildiği, daha sonra süs bitkilerinin kuruması sebebiyle davacı iş sahibi tarafından 14.08.2015 tarihinde delil tespiti yaptırıldığı,

delil tespiti raporunda meydana gelen hasara sulama sistemindeki eksikliklerin sebep olduğu ve eserin ayıplı olduğuna dair tespit yapıldığı, delil tespiti raporunun adi ortaklığı oluşturan ortaklar ... ve ...'e tebliğ edilerek süresinde ayıp ihbarında bulunulduğu, ardından davacı tarafça 19.08.2015 tarihli ihtarname ile ayıplı ifa sebebiyle oluşan zararın tazmin edilmesinin davalı yükleniciden istenildiği;

yargılama aşamasında alınan kök ve ek raporun delil tespiti raporundaki tespitlerle uyuştuğu, davalı yüklenicinin istinaf sebebi yapılan raporlara yönelik tüm itirazlarının gerekçeli olarak değerlendirilerek davalı yüklenici tarafından yapılan sulama sisteminin hatalı ve eksik kurulduğundan yapılan işin ayıplı olduğu, bu sebeple davacıya ait bitkilerin yeterli sulama yapılamaması nedeniyle zarar gördüğünün tespit edildiği,

meydana gelen zararın davacıya ait ticari defterlerin incelemesi ile değil mahallinde yapılan keşif incelemesi neticesinde tespit edilmesi gerektiği, bu kapsamda mahallinde yapılan keşif neticesinde düzenlenen rapora göre meydana gelen zararın 138.910,00 TL olduğunun belirtildiği,

buna göre davalı yüklenicinin eser sözleşmesi kapsamında yüklendiği sulama sistemi işini, özen borcu gereği olarak fen ve sanat kurallarına, sözleşme hükümlerine, kendisine duyulan güvene ve beklenen amaca uygun şekilde yerine getirmediği ve eserdeki ayıptan ve ayıp sebebiyle davacı iş sahibinin uğradığı zarardan sorumlu olduğu anlaşıldığından taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne karar verilmesinde usule ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından davalılar ... ve ... vekilinin istinaf istemi yerinde görülmemiştir.

Dosya kapsamı, mahkeme gerekçesi ve yapılan değerlendirmeye göre; mahkemece verilen karar usul ve yasaya uygun olup, davalıla ... ve ... vekilinin istinaf kanun yoluna başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.