İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2022/1317 K.2022/1361

Taraflar arasında görülen ihtiyati haciz talebine ilişkin olarak yapılan açık yargılama sırasında ihtiyati haciz kararına itirazının reddine dair verilen ek karara karşı yasal süresi içerisinde ihtiyati hacze itiraz eden üçüncü şahıs vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya, Dairemize gönderilmiş olmakla HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Mahkemece yapılan açık yargılama sonucunda; ''...İhtiyati Hacze İtiraz Eden Üçüncü Şahıs Vekili, itiraz dilekçesinde özetle. T.C. Muğla Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/113 D.

İş ve 2022/114 Karar sayılı ihtiyati haciz kararına İİK m.265/2 uyarınca Üçüncü Şahıs... (ihtiyaten haczedilen geminin asıl maliki) sıfatıyla itiraz ettiklerini, müvekkillerinin (Üçüncü Şahıs) Marshall Adaları Cumhuriyetinde mukim ve yabancı bir şirket olması nedeniyle vekaletname henüz ellerine ulaştığını, ancak, HMK m.77 uyarınca, işin ivediliği dikkate alınarak tarafımıza 1 aylık süre verilmesini ve UYAP sistemine Üçüncü Şahıs...

Vekili olarak kayıt yapılmasını talep ettiklerini, müvekkili (Üçüncü Şahis) tarafından, maliki olduğu ... (...) isimli geminin ihtiyaten haczedildiğini, geminin seyrine izin verilmesi için Liman Başkanlığına Liman çıkış Belgesi almak üzere müracaat edilmesini mütcakip, Liman Başkanlığınca gemi üzerinde seferden men kararı olduğunun bildirilmesi üzerine yapılan araştırma sonucu 28.03.2022 tarihinde öğrenildiğini, ihtiyaten haczedilen m/v ... (...) isimli gemi, müvekkilimiz .... tarafından, 21.12.2021 tarihli Kartal 12. Noterliğinin 41099 Yevmiye No-lu Satış Senedi (Bill of Sale) uyarınca, işbu davanın Davalı tarafı ...

A.Ş'den satın alınmıştır ve 28.12.2021 tarihli Terkin Belgesi uyarınca TUGS Sicilinden terkin edildiğini, nitekim, gemi 24.01.2022 tarihli Tescil Sertifikası (Registration Certficate) ile müvekkilimiz adına Kamerun Cumhuriyeti Gemi siciline tescil edildiğini, bu kapsamda, Davacının davasını geminin eski malikine karşı açtığını ve ihtiyaten haczedilen ... (...) isimli geminin, ihtiyati haciz karar tarihi ve dahası dava tarihi itibariyle Davalı'nın (Karşı Taraf) mülkiyetinde olmadığını, Türk Ticaret Kanunu m.1369/1 hükmü “(1) Hakkında deniz alacağı ileri sürülen her geminin ihtiyaten haczi;

a) Deniz alacağı doğduğunda geminin maliki olan kişi, ihtiyati haczin uygulandığı sırada da bu borçtan sorumlu olup geminin maliki ise; ...mümkündür.” uyarınca, müvekkillerinin (üçüncü şahis) uyuşmazlık konusu borcun doğduğu tarihte geminin maliki olmadığını ve nitekim Davalı (Karşı Taraf) da ihtiyati haciz kararının verildiği tarihte geminin maliki olmadığını, bu kapsamda, TTK m.1369/1 uyarınca müvekkillerinin (üçüncü şahış) mülkiyetinin ihtiyaten haczinin mümkün olmadığını beyanla, Muğla Mahkememizin 2022/113 D.İş. ve 2022/114 Karar sayılı ihtiyati haciz kararına itirazımızın kabulü ile TTKm.1369/1 gereği,

m/v ... (....) isimli gemi üzerine koyulan ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İhtiyati Hacze itiraz eden ... vekilinin Mahkememizin 15/03/2022 tarih ve 2021/ 113 D.İş Esas, 2021/114 D.İş Karar sayılı İhtiyati haciz kararına karşı itiraz dilekçesi üzerine tensip ara kararı ile itiraz incelenmek üzere duruşma günü verilerek taraf veya vekillerine duruşma günü bildirir meşruhatlı çağrı kağıdının tebliğ edildiği, İhtiyati Haciz Talep Eden vekili 26/04/2022 günlü celsede, üçüncü şahıs her ne kadar ihtiyati haciz kararı verildiği tarihte ... gemisinin donatının ...

A.Ş olmadığını belirtmiş ise de, Marshall adalarında yapılan satış muvazalı bir satıştır, bu husus Marshall adaları şirketler sicili olan "IRI" ... LTD. Ye ait ... Cad. No:... .... Center ... Blok Kat:..

Daire:... ..../İSTANBUL adresine müzekkere yazılarak şirket ve şirket yetkililerinin bilgilerinin istenmesi sonrasında açıklığa kavuşturulacaktır, Kartal 2. Noterliğine müzekkere yazılarak itiraz dilekçesine ek olarak verilen 41099 yevmiye numaralı satış senedin aslının dosyaya getirilmesini talep ettiklerini bildirmiştir.

2004 sayılı İİK'nın 265. maddesinde. "Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. Menfaati ihlal edilen üçüncü kişiler de ihtiyati haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyati haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir.

Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder. İtiraz eden, dilekçesine istinat ettiği bütün belgeleri bağlamaya mecburdur. Mahkeme, itiraz üzerine iki tarafı davet edip gelenleri dinledikten sonra, itirazı varit görürse kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. Şu kadar ki, iki taraf da gelmezse evrak üzerinde inceleme yapılarak karar verilir. İtiraz üzerine verilen karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir.

Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir. İstinaf yoluna başvuru, ihtiyatî haciz kararının icrasını durdurmaz." hükmü yer almaktadır.

Tüm dosya kapsamına göre.

Üçüncü Şahıs... vekilinin itiraz dilekçesinde ileri sürdüğü "maliki olduğunu iddia ettiği...isimli geminin 28.12.2021 tarihli Terkin Belgesi uyarınca TUGS Sicilinden terkin edildiğini, geminin 24.01.2022 tarihli Tescil Sertifikası ile müvekkili adına Kamerun Cumhuriyeti Gemi siciline tescil edildiği" iddialarının 2004 sayılı İİK'nın 265 maddesi gereğince değerlendirilebilmesi için Mahkememizin 18/04/2022 tarihli ara kararı ile haczin kaldırılmasını talep eden 3. Şahsa 29.03.2022 itiraz dilekçesi ekindeki belge fotokopilerinin,

asıllarının yada tasdike muteber makamlarca onaylanmış onaylı suretlerini ayrıca vekile ait vekaletnamenin de dosyamıza sunması için duruşma gününe kadar kesin süre verildiği, ancak kesin süre içerisinde belge asılları yada onaylı suretleri dosyamıza sunulmadığı, fotokopi üzerinden itirazlarında değerlendirilemeyeceği ve mülkiyet iddialarının yargılamayı gerektirdiği, üçüncü Şahıs...

Vekili olduğunu iddia eden Av. ...'ın dosyaya halen dahi vekaletname ibraz etmediği ...'' gerekçesi ile İİK'nın 265/3 Maddesi gereğince, üçüncü şahıs .... vekilinin itirazlarının REDDİNE karar verilmiş, verilen bu karara karşı ihtiyati hacze itiraz eden üçüncü şahıs vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

İhtiyati hacze itiraz eden üçüncü şahıs vekili vekili istinaf dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz kararına itirazın reddedilmesi gerekçesinin hukuka aykırı ve çelişkili olduğunu, mahkemenin 18.04.2022 tarihli ara kararı uyarınca itiraz dilekçesi ekindeki belgelerin fotokopilerinin sunulması için verilen kesin süre içinde mahkemeye sunulduğunu, mahkemenin ara kararı ile müvekkilinin adil yargılanma ve hukuki dinlenilme hakkının ve adalete erişim hakkının ihlal edildiğini, mahkemenin vekaletnamenin sunulması için kendilerine HMK 77. maddesine uygun şekilde kesin süre vermediğini,

ihtiyati haciz kararının TTK'nun 1369/1. madde hükmüne aykırı olduğunu, davalının ihtiyati haciz kararının verildiği tarihte geminin maliki olmadığını, davacının alacağının gemi alacağı olmadığını belirterek yerel mahkeme ek kararının kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Talep, ihtiyati hacze itirazın reddi istemine ilişkindir. İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

İİK’nın 257. ve devamındaki maddelerde geçici hukuki koruma tedbirlerinden olan ihtiyati haciz müessesesi düzenlenmiştir. Bu düzenlemeler uyarınca vadesi gelmiş ve rehinle temin edilmemiş bir para borcunun alacaklısının borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır, taşınmaz malları ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilecektir.

Aynı Kanunun 258. maddesi gereğince alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermek mecburiyetindedir. Bir başka deyişle ihtiyati haciz kararı verilmesi için mutlak ispat şartlarının oluşmasına gerek bulunmayıp, yaklaşık ispat ölçülerinde ispat yeterli olacaktır.

Yine aynı Yasa' nın 45. maddesi hükmüne göre, rehinle temin edilmiş bir alacağın borçlusu iflasa tabi şahıslardan olsa bile alacaklı, yalnız rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapabilir.

6102 sayılı TTK'nın 'Deniz Ticareti' başlıklı beşinci kitabında da gemilere ilişkin ihtiyati haciz düzenlenmiştir Anılan Kanunun 1362. maddesi gereğince alacaklının, alacağının 1352. maddeden sayılan deniz alacaklarından olduğu ve parasal değeri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri sunması gerekmektedir. Buna göre, HMK'nın 389. ve İİK'nın 257.maddesinde olduğu gibi talep konusunda yaklaşık ispat gerekli ve yeterlidir.

"...Talep, ihtiyati haciz kararı verilmesine ilişkindir. Mahkemece yukarıda belirtilen nedenlerle istemin reddine karar verilmiştir. Somut olayda, istem dilekçesine ekli belgelere göre ihtiyati haciz talep edenin alacak kalemleri, mahkemenin de kabulünde olduğu üzere 6102 sayılı TTK'nın 1352. maddesine göre deniz alacağı hakkı veren alacaktır. Yine aynı Yasa'nın 1353. maddesi uyarınca istem konusu alacağın deniz alacağı olması nedeniyle ihtiyati haciz talep hakkı da vardır.

İhtiyati haciz taleplerinde tam bir ispat koşulu aranmayıp, yaklaşık ispatın yeterli olduğu ve alacağın varlığının yargılamayı gerektirmesinin işin tabiatından bulunduğu dikkate alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile talebin reddine karar verilmesi doğru olmamıştır...''(Yargıtay 11. Hukuk Dairesi' nin 2014/11222 Esas ve 2014/13495 Karar sayılı İlamı)

"...Mahkemece; iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, alacağın tekne bakım, onarım ve muhafaza masraflarına ilişkin olup, sözleşme ve faturaya dayandığı borçlu vekili tarafından alacağın muaccel olmadığından bahisle ihtiyati haciz kararına itiraz edildiği, alacağın 6102 sayılı TTK'nun 1352. maddesi gereğince deniz alacağı niteliğinde olup söz konusu alacaktan dolayı TTK'nun 1353/1-5 maddesi gereğince geminin haczinin mümkün olduğu gerekçesiyle ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir.

Kararı, ihtiyati hacze itiraz eden (borçlu) vekili temyiz etmiştir. Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, ihtiyati hacze itiraz eden (borçlu) vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir..." (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2014/11222 Esas 2014/13495 Karar sayılı İlamı)

Dosyadaki belgelere, ek kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle ek kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına göre, kanunun olaya uygulanmasında hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, inceleme konusu ek kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından ihtiyati hacze itiraz eden üçüncü şahıs vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.