İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2023/2076 K.2023/2168

İhtiyati hacze itiraz eden davalı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

İhtiyati haciz isteyen davacı vekili 20/06/2023 tarihli dilekçesinde özetle.

16/06/2023 tarihli tensip zabtının 17. Nolu ara kararı gereğince ödeme dekontlarını sunduğunu, ayrıca mahkemenin 16/06/2023 tarihli ara kararında ihtiyati talebinin rededildiğini, mahkemeye ödeme dekontunu sunmuş olduğundan yeniden ihtiyati haciz talebinde bulunduklarını, bu aşamada müvekkilinin alacağına geç kavuşma tehdidi altında olduğunu, paranın ekonomi içerisinde değer kaybettiğini, dava sonuçlandığında müvekkilinin kavuştuğu bedelin günün şartlarında değer olarak çok aşağıda kalacağını, davalının asıl alacağı ödeyerek alacağın varlığını kabul ettiğini ve bu aşamada salt iş bu davadaki talep edilen alacak kalemlerin ödemesi kaldığını,

bu aşamada hesabı kat etmiş olması sebebiyle davanın da alacağın varlığını asıl alacağı ödeyerek kabul etmiş olması sebebiyle bu aşamada yaklaşık ispat koşulların gerçekleşmiş olması sebebiyle dava değeri olan 462.093,77-TL üzerinden uygun görülecek olan teminat karşılığında davalı borçlunun üçüncü kişilerden hak ve alacaklarına, menkul ve gayrimenkullerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

MAHKEMECE

23/06/2023 tarihli ara karar ile; "...

Taraflar arasındaki taşıt tanıma sistemi ile akaryakıt alımına ilişkin sözleşme kapsamında (iddiaya göre) davalının mal alımı gerçekleştirdiği, 31/12/2022 tarihli, HIE2022000000322 NOLU, 4.313.930,77-TL tutarlı faturanın düzenlendiği, fatura bedelinin ödenmesi için davalıya ihtarname gönderildiği ve tebliğ edildiği, bakiye 4.176.198,93 TL asıl alacak ve faiz yönünden takip başlatıldığı, ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun itirazı ile takibin durduğu, 10/05/2023 tarihinde itiraz dilekçesinden bir gün önce davalı tarafça 4.175.840,77 TL ödemenin yapıldığı,

dekontta ihtirazi kaydın yer almadığı bu hali ile davacı/alacaklının takip giderleri ile birlikte ferilere ilişkin mahkememize yaklaşık ispata yarar delilleri sunduğu kanaatine varılmakla talebin teminat karşılığında kabulüne karar vermek gerekmiştir" gerekçesi ile,

İhtiyati haciz isteminin KABULÜ ile 462.093,77-TL alacağı karşılayacak miktarda karşı taraf davalının haczi caiz taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının kanun sınırları dahilinde borca yeter miktarının İİK'nun 257/1 maddesi uyarınca İHTİYATEN HACZİNE, karşı tarafın ve üçüncü şahısların muhtemel zararlarına karşılık olarak takdiren (%15) 69.314,06-TL nakit veya bir banka (kesin) teminat mektubunun ibrazında kararın yerine getirilmesi için bir örneğinin ilgili icra müdürlüğüne mahkememizce gönderilmesine," şeklinde karar verilmiştir.

Mahkeme kararına karşı ihtiyati haciz kararına itiraz eden davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ

İhtiyati haciz kararına itiraz eden davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

İhtiyati haciz kararının haksız ve yasal dayanaktan uzak olup reddinin gerektiğini, İdarenin müstakil bütçeli kamu kurumu olduğunu, davacı vekili tarafından ihtiyati haciz talebinde bulunulmuş ise de İdarenin kaçma ve kamu kurumu olması nedeniyle hileli mir işlem yapma durumunun söz konusu olmadığını, kamu kurumu olan idarenin yükümlülüklerinden kurtulmak için mallarını gizlemesinin, kaçırmasının söz konusu olamayacağını, yerel mahkemenin ihtiyati haciz kararına dayanak olması nedeniyle salt bu faturalara göre alacağın varlığından söz edilemeyeceğinden İİK 257/1.maddesindeki şartların gerçekleşmediğini,

kamu hizmeti ifa eden İdarelerinin hesaplarına haciz konulması suretiyle bu hizmetlerin yürütülmesinin sekteye uğratılmasının da hakkaniyete aykırılık teşkil ettiğini beyanla usul ve yasaya aykırı ihtiyati haciz kararına karşı itirazın reddi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, itirazın iptali davası sırasında verilen ihtiyati haciz isteminin kabulüne yönelik ara kararın kaldırılmasına ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

İhtiyati haciz İ.İ.K.’nun 257-268. maddelerinde düzenlenmiştir. 2004 sayılı İİK'nın 257/1.maddesinde; "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" düzenlemesi muaccel bir başka deyişle vadesi gelmiş alacaklar yönünden ihtiyati haciz koşulları düzenlemiş olup, muaccel olmayan/vadesi gelmemiş alacak yönünden ise ihtiyati haciz koşulları aynı yasanın 257/2.maddesinde ise;" Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1-Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;

2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksatıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa;(1)

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." şeklinde düzenlemesi bulunmaktadır.

İİK.'nın 258.maddesinde ise; "İhtiyati hacze 50 nci maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir. Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur.

Mahkeme iki tarafı dinleyip dinlememekte serbesttir. (Ek fıkra: 17/07/2003 - 4949 S.K./60. Md.; Değişik fıkra: 02/03/2005-5311 S.K./16.mad) İhtiyatî haciz talebinin reddi halinde alacaklı istinaf yoluna başvurabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir." hükümleri mevcuttur.

Dosya içeriğinde; davacı tarafından davalı şirket hakkında 15/06/2023 tarihli dava dilekçesi ile ticari satımdan kaynaklı icra takibine yapılan itirazın iptali davası açıldığı, mahkemenin 16/06/2023 tarihli tensip ara kararıyla ihtiyati haciz isteminin reddini karar verildiği, 23/06/2023 tarihli ara kararıyla ihtiyati haciz isteminin kabulüne karar verilip, 14/09/2023 tarihli ara karar ile ihtiyati haciz kararına itirazın reddine karar verildiği, davacı tarafından 4.175.840,77 TL tutarında kısmi ödemeyi gösteren ödeme dekontu örneğinin sunulmuş olduğu,

davacının dava dilekçesinde ihtiyati haciz talebine konu miktarın icra vekalet ücreti olan 271.626,95-TL, icra tahsil ve peşin harç toplamı olan 190.251,32-TL, başvurma harcı 179,90-TL, vekalet harcı 25.60-TL, icra tebligat masrafı 10,00-TL toplamı olan 462.093,77-TL olduğu görülmüştür.

Mahkemece 462.093,77-TL üzerinden ihtiyati haciz kararı verilmiş ise de ihtiyati hacizle, alacaklının vadesi gelmiş ve bazı şartlar altında vadesi gelmemiş alacağını tahsil edebilmeyi garanti altına alması amaçlanmaktadır. Başka bir anlatımla; alacaklının, alacağını tahsilde sorun yaşayacağını düşündüğü hallerde şartların oluşması halinde ihtiyati haciz talebinde bulunularak yaşanması muhtemel tahsil imkansızlıklarının önüne geçilmeye çalışılacaktır.

Somut olayda; davalı İzmir halkına su hizmeti sunan ...ne ait kamu şirketi olup alacaklının alacağı sabit olduğunda tahsil etmemesi ihtimali bulunmamaktadır. Bu sebeplerle davalı aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesi ihtiyati haczin amacı ile bağdaşmamaktadır. O halde davalının ihtiyati hacze itirazının kabulüne karar vermek gerekirken reddine karar verilmesi yerinde olmamıştır.

Dosya kapsamına göre, yapılan yargılamaya ve dosya içeriğine göre, yerel mahkeme kararının HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına, ihtiyati hacze itiraz eden davalı vekilinin istinaf isteminin kabulüne, ihtiyati haciz itirazın kabulü ile ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilerek, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; A-6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca ihtiyati hacze itiraz eden davalı vekilinin istinaf başvurularının KABULÜNE, 1-İhtiyati hacze itiraz eden vekilinin yatırmış olduğu 269,85 TL istinaf maktu karar harcının istek halinde kendisine ödenmesine, 2-İhtiyati hacze itiraz eden vekilinin yatırdığı 738,00 TL istinaf kanun yolu başvuru harcının davacıdan alınarak İhtiyati hacze itiraz edene verilmesine, 3-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf eden yararına istinaf vekalet ücreti verilmesine yer olmadığına,