İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2026/134 K.2026/265

Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin iş makinesi ve malzemeleri satışı yaptığı, davalı şirkete farklı zamanlarda malzeme satışı yaptığı, ancak davalının borcunu ödemediği, bunun üzerine davalı hakkında Aliağa İcra Dairesinin 2025/4336 Esas sayılı icra takip dosyası ile icra takibi başlatıldığı, davalının haksız şekilde takibe itiraz ettiğinden bahisle davalının itirazının iptaline, icra takibinin devamına ve icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle iş bu davada icra takibinin bulunduğu yer mahkemesinde davanın açılmasının gerektiği, Aliağa Adliyesinin Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresi içerisinde yer aldığı, bu kapsamda işbu davada yetkili mahkemelerin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu, öncelikle davanın usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

İlk Derece Mahkemesince; "Dava, itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. 6100 sayılı HMK 116. maddesi gereği kesin yetki kuralının bulunmadığı hallerde yetki itirazı ilk itiraz mahiyetinde olup, aynı yasanın 117.maddesi gereği cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekmektedir. Aynı yasanın 17. ve 18. Maddelerinde yetki sözleşmesi ve geçerlilik şartları düzenlemiştir. 6100 sayılı HMK'nın 6.maddesinde; (1)Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. (2) Yerleşim yeri, 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu hükümlerine göre belirlenir.

Tüm dosya kapsamı belgelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde, davacı şirketin, davalı hakkında Aliağa İcra Dairesi'nin 2025/4336 Esas sayılı icra takip dosyasıyla icra takibi başlattığı, davalının borca, faize ve tüm fer'ilerine itiraz ettiği, ardından itirazın iptali için davacı şirketi tarafından işbu davanın ikame edildiği, açılan davada davalı tarafça süresinde sunulan cevap dilekçesiyle icra takibinin Aliağa İcra Dairesinde başlatıldığı, davacı ve davalı şirketin ikametgah adreslerinin de Aliağa olduğu,

bu kapsamda Aliağa İlçesinin Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresinde oldğundan bahisle mahkemenin yetkisine itiraz edildiği ve yetkili mahkemelerin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu, davacı tarafça sunulan 18.10.2025 tarihli dilekçeyle Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 06.08.2025 tarihli ve 1068 sayılı kararıyla Menemen İlçesinin Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevresinden çıkartılmasına ve Menemen Ağır Ceza Mahkemesi'nin yargı yeri içerisinde kalmasına karar verildiği,

bu kapsamda davalı tarafın yetki itirazının reddine karar verilmesini talep etmiş ise de, Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 06.08.2025 tarihli ve 1068 Sayılı kararının Resmi Gazete'de de yayımlanarak 01.09.2025 tarihi itibariyle uygulanmasına karar verildiği, işbu dava dosyasının ise 22.08.2025 tarihinde ikame edildiği, her iki şirketin de yerleşim yerinin Aliağa İlçesi olduğu ve icra takibinin de Aliağa İcra Dairesinde başlatıldığı,

bu kapsamda işbu davada yetkili mahkemelerin dava tarihi itibariyle Aliağa İlçesinin bağlı bulunduğu Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu ve davalı tarafça da usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunulduğu anlaşılmakla HMK 6.maddesi gereğince mahkememizin iş bu davada yetkili olmaması nedeniyle davanın usulden reddine, yetkili mahkemenin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi bulunduğuna, HMK 20.maddesi gereğince, iş bu karar süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşir ise kararın kesinleştiği tarihten;

kanun yoluna başvurulur ise bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde talepte bulunulması halinde dosyanın Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesi ile. Mahkememizin iş bu davada yetkili olmaması nedeniyle davanın usulden REDDİNE,

Yetkili mahkemenin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi bulunduğuna, HMK 20.maddesi gereğince, iş bu karar süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşir ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulur ise bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde talepte bulunulması halinde dosyanın Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine" karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle. İlk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Hakimler Ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 06.08.2025 tarihli 1068 sayılı kararıyla "Menemen ilçesinin Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresinden çıkartılmasına, Menemen Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresinin.

Menemen, Aliağa ve Foça ilçeleri olarak belirlenmesine" karar verildiğini, bu kararın 12/08/2025 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girdiğini, karar ile Aliağa Adliyesinin Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresinden çıkarıldığını, yine Hakimler Ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 07.07.2021 tarihli 608 sayılı kararında " İzmir Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin İzmir ilinin mülki sınırları (Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresi hariç) olarak belirlenmesine " karar verildiğini,itirazın iptali davasının taraflarınca 22/08/2025 tarihinde açıldığını,

bu kararlar gereğince dava tarihi itibarı ile yetkili mahkemenin İzmir Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Davalı tarafça yetkili mahkemelerin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu ileri sürülerek yasal süresi içerisinde yetki ilk itirazında bulunulmuştur.

6100 sayılı HMK'nın 6.maddesinde; " (1)Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. (2) Yerleşim yeri, 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu hükümlerine göre belirlenir." hükmü yer almaktadır.

TMK nın 51. maddesinde, tüzel kişinin yerleşim yerinin, kuruluş belgesinde başka bir hüküm bulunmadıkça işlerinin yönetildiği yer olduğu belirtilmiştir. Bu durumda muamele merkezinin, işlerin yönetildiği yer yani tüzel kişinin yerleşim yeri olduğunun kabulü yerinde olacaktır. Yasal düzenlemelerde, şirketin ticaret sicil adresinin muamele merkezi olduğuna yer verilmemiştir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2012/19-643 Esas, 2013/256 Karar sayılı ilamında da, kısaca, iflası istenen kişinin ticaret siciline kayıtlı olduğu yerin muamele merkezi yönünden karine teşkil ederse de, ticaret sicilinde kayıtlı olduğu yerden başka bir yerin muamele merkezi olduğu kanıtlanırsa İflas davasının bu yer ticaret mahkemesinde açılması gerektiği vurgulanmıştır.

Somut olayda, Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 06.08.2025 tarihli ve 1068 sayılı kararıyla Menemen İlçesinin Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevresinden çıkartılmasına ve Menemen Ağır Ceza Mahkemesi'nin yargı yeri içerisinde kalmasına karar verildiği, ancak Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 06.08.2025 tarihli ve 1068 Sayılı kararının Resmi Gazete'de de yayımlanarak 01.09.2025 tarihi itibariyle uygulanmasına karar verildiği, işbu dava dosyasının dava tarihinin ise 22.08.2025 olduğu, Dolayısıyla Aliağa ilçesinin, dava tarihi itibariyle Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresi içerisinde yer aldığı,

davacı ve davalı şirketin her ikisinin de yerleşim yerinin Aliağa İlçesi olduğu ve icra takibinin de Aliağa İcra Dairesinde başlatıldığı, bu kapsamda işbu davada yetkili mahkemenin dava tarihi itibariyle Aliağa İlçesinin bağlı bulunduğu Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu görülmekle Mahkemenin kararı isabetlidir.

Açıklanan gerekçelerle; incelenen mahkeme kararının istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı yapılan inceleme itibariyle usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davacı tarafın istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK m. 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine dair karar verilmiştir.