İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2020/1458 K.2022/1248

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/05/2019 tarih ve 2018/466 Esas - 2019/599 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

02/09/2017 tarihinde, davalı ...'nın maliki olduğu, sürücü belgesiz davalı ...'nın sevk ve idaresindeki, davalı sigorta şirketine ZMSS poliçesi ile sigortalı bulunan ... plaka sayılı araç ile müvekkiline ait, dava dışı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araçların karıştığı trafik kazasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kaza nedeniyle müvekkilinin aracında 10.300,00 Euro hasar meydana geldiğini, zararın tahsili için sigorta şirketine başvuruda bulunulmuş ise de, sigorta şirketi tarafından kendilerine herhangi bir ödemede bulunulmadığını ileri sürerek davanın kabulü ile 10.300,00 Euro maddi tazminatın,

davalı ... ve ...'dan kaza tarihi olan 02/09/2017 tarihinden itibaren, davalı sigorta şirketinden ise temerrüt tarihi olan 14/03/2018 tarihinden itibaren, yabancı para bakımından Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkilinin bilirkişi üçreti olarak ödediği 1.241,05 Euro'nun yargılama giderlerine dahil edilerek, bilirkişi ücreti ile birlikte yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; müvekkili şirketin sorumluluğunun; zarar veren aracın neden olduğu riziko sebebi ile sigortalıya ait şeylere verilen zarardan ötürü sigorta şirketince poliçede gösterilen üst limit meblağın tamamını değil, üçüncü kişinin maruz kaldığı gerçek zarar miktarını araştırıp saptayarak ödeme yapılması gerektiğini, davacının maddi zararının kanıtlaması gerektiğini, kusur durumunun tespiti için adli tıp kurumundan kusur raporu alınması gerektiğini,

sigorta poliçesinde belli bir bedelle sigorta ettirilen eşyalardan sigorta edilen mahalde ne kadar bulunduğunun ispatının gerektiğini, zira, bunların zamanla miktarı değişen emtia olduğunu, gerçek zararı ispat etmenin, zarara uğradığını iddia eden kişiye ait olduğunu ve faizden dava tarihi itibariyle sorumlu tutulması gerektiğini savunarak davanın reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin de davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalılar ... ve ...'ya dava dilekçesi ve ekleri usulüne uygun bir şekilde tebliğ edilmiş olmasına rağmen, davalıların davaya cevap vermedikleri görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince, "...02/09/2017 günü, saat 15:20 sıralarında, Tokat ili, Erbaa ilçesi, Elek Caddesi üzerinde, davalı sürücü ...'ınn sevk ve idaresindeki, davalı sigorta şirketine ZMSS poliçesi ile sigortalı bulunan ve davalı ... adına kayıtlı ... plaka sayılı otomobili ile seyir halinde iken, aynı istikamette önünde seyir halinde bulunan, dava dışı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki davacıya ait ... yabancı plaka sayılı otomobile arka tarafından çarparak, üç kişinin yaralanması ile neticelenen yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda, davalı sürücü ...'nın %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu,

davacı taraf sürücüsünün kusursuz olduğu, kaza sebebiyle davacı aracında 10.300,00 Euro hasar bedeli maddi zarar oluştuğu, oluşan işbu miktarın, davalı sigorta şirketinin temerrüde düşürüldüğü 14/03/2018 tarihi itibariyle Merkez Bankası Efektif Satış Kuru Karşılığı 7.547,01 Euronun ZMSS poliçesi limiti ve kapsamı dahilinde kaldığı, yine davacının hasar ve hasar bedeli zarar miktarının tespiti hususunda Almanya'da yapılan bilirkişi incelemesi ve raporu için ödenen 1.241,05 Euro'nun, incelemenin yapıldığı ülke piyasa şartlarına uygun olduğu,

bu miktarın yargılama giderinden sayılması gerektiği..." gerekçesiyle davanın KABULÜNE karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ...

Anonim Şirketi vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacıların davasını kabul etmediklerini, söz konusu kaza ile ilgili davadan önce müvekkil sigorta şirketine müracaat edildiğini ve 3337694-0 no'lu hasar dosyası açıldığını, müvekkil şirket nezdinde 47980896 no'lu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile teminat verilen ... plakalı aracın 02.07.2017 tarihinde meydana gelen kazası neticesi davacının başvurusu ile açılmış olan hasar dosyasının incelemesinin sonuçlandırılamadığını, bu poliçeden dolayı müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğunun, sigortalının kusuru oranında olmak üzere,

maddi zararlarda araç başına maddi azami kaza tarihi itibariyle belirlenen teminatlarla sınırlı olduğunu, teminat limitini bildirmelerinin davayı kabul anlamına gelmediği gibi Zorunlu Mali Sorumluluk sigortasının meblağ sigortası değil, zarar sigortası olduğunu, bu sebeple teminat altına alınan rizikonun gerçekleşmesine rağmen, teminat limitinin tamamen ödenmesinin söz konusu olmadığını, mağdurun gerçek zararının alanında uzman bilirkişilerce tespit edilmesi ve tespit edilen tazminat bedelinin sigortacıdan alınarak sigortalıya verilmesi gerektiğini,

ancak belirlenen ekspertiz raporları ile bilirkişi raporu ve davacının ekspertiz raporu arasında fahiş fark bulunduğunu, davacının dava dilekçesi ile değer kaybı ve zarar tazminini Euro cinsinden talep ettiğini, ancak her ne kadar zarar tazmini açısından Euro birimini TL birimine çevirmiş olsa dahi Euro üzerinden tazmin talep etmesinin hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu, nitekim ekte sunulu yargıtay kararının da bu yönde olduğunu, davacı tarafın, müvekkil nezdinde sigortalı araç sürücüsünün, kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğuna dair herhangi bir delil sunamadığını,

belirlenen kusur oranının detaylı inceleme yapılmadan verilmiş bir rapora dayandığını, bu nedenlerle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası sebebiyle araçtaki hasar bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece; davanın kabulüne karar verilmiş olup, hüküm davalı sigorta vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

1-) Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; davalı araç sürücüsünün davacı aracına arkadan çarptığı, önündeki araç ile güvenli mesafeyi korumaması sebebiyle tam ve asli kusurlu olduğu, bu hususun bilirkişi asıl ve itiraz üzerine alınan ek raporlarında ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli olacak şekilde değerlendirildiği, hasar bedellerinin de yine aynı raporlarda hem kaza fotoğrafları hem de Almyanya'daki bilirkişi raporunda yapılan değerlendirmeler denetlenerek tespit edildiği anlaşılmakla davalı sigorta vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair istinaf itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-) Davalı ... Şirketi davacının aracına çarpan davalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısıdır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-1.maddesinde, sigortacı poliçede belirtilen aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği, düzenlenmiştir.

ZMMS sözleşmesi ile motorlu araç işletenin 3. kişilere verdiği zararlar nedeniyle onlara karşı olan hukuki ve mali sorumluluğu güvence altına alınmaktadır. Bu tür sigortada kazaya neden olan araç işleteninin hukuki sorumluluğu güvence altına alınmış olduğundan sigortacının zarar giderim yükümlülüğünün de bu ilke çerçevesinde değerlendirilmesi gerekir. Buna göre, sigorta şirketleri sigortalısının kusuru oranında ve poliçe limiti dahilinde zarar miktarından sorumludur.

Somut olayda, kaza tarihinde yürürlükte bulunan zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limiti araç başı maddi hasar 33.000,00 TL'dir. Sorumluluk sigortaları zarar sigortası-meblağ sigortası ayrımında zarar sigortası kapsamında yer almaktadır. Bu nedenle rizikonun gerçekleşmesi halinde bu rizikodan zarar gören üçüncü kişilerin gördükleri gerçek zararlar sigorta limiti dahilinde karşılanır.

Davalı ... Şirketi poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olup teminat limiti üstünde kalan kısım yönünden herhangi bir sorumluluğu bulunmamasına rağmen mahkemece poliçe teminat limitinin temerrüt tarihindeki Euro karşılığı maddi tazminat ile sorumlu tutularak fiili ödeme tarihinde limitin aşılması halinde infazda tereddüt yaratacak şekilde sorumluluğa hükmedilmesi doğru görülmemiş, davalı istinaf itirazları bu yönden haklı görülmüştür. ( Aynı yönde Yargıtay 17. HD, 2016/5784 E. - 2019/4279 K. Sayılı ilamı )

Bu nedenlerle; yerel mahkeme kararının davalı sigorta şirketi lehine kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından dairemizce davanın esası hakkında HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca istinaf edenin sıfatına göre vekalet ücretinin aynı şekilde bırakılması gerektiği de gözetilerek aşağıda yazılı şekilde karar verilmesi gerekmiştir.