İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2020/892 K.2022/89

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 31/05/2018 tarihli 2014/696 Esas ve 2018/604 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 04/04/2012 tarihinde davalı ...'in sürücüsü olduğu, diğer davalı ...'nun işletini olduğu ve davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olan ... Plakalı aracın kırmızı ışıkta geçerek müvekkilinin kullanmakta olduğu ...

Plakalı araca çarpması sonucunda yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, trafik kazası neticesinde davalı ...'in İzmir 5. Sulh Ceza Mahkemesinin 2012/1600 esas sayılı dosyasında kovuşturması yapılarak ceza aldığını, müvekkilinin ...

Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde uzunca bir süre tedavi gördüğünü ve belli bir süre bakıma muhtaç yaşadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ileride arttırılmak üzere şimdilik 1.000,00.-TL maddi ve 100.000,00.-TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek faizi ile sigorta şirketi yönünden maddi tazminatın temerrüt tarihinden işleyecek faizi ile tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile; görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, davacıya sadece ilaç tedavisi yapıldığını ve gözlem altına alındığını, davacının herhangi bir operasyon geçirmediğini, iş gücü kaybının söz konusu olmadığını, davacının bir gelir kaybının olmadığını, tedavi giderlerinin SGK ca karşılandığını, başka bir maddi kaybı var ise ispatlanması gerektiğini, manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...'na izafeten ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya bakmaya Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğunu, dava zamanaşımının dolduğunu, kusur incelemesi yönünden ceza dosyasındaki bilirkişi inelemesinin verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı nedeniyle esas alınamayacağını, istenen tazminatların fahiş olduğunu, SGK kapsamında yapılan tedavi giderlerinin maddi tazminat istemine konu edilemeyeceğini, esasen davacının herhangi bir operasyon geçirmediğini, iş gücü kaybının söz konusu olmadığını, emekli olup gelirinde bir azalma olmadığını, tedavi giderlerinin SGK tarafından karşılandığını, başka bir maddi kaybı var ise ispatlanması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A. Ş vekili cevap dilekçesi ile ; müvekkili sigorta şirketinin maddi tazminat talebinden doğan sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin temerrüde düşmediğini, sürücülerin kusur durumunun ve davacının sakat kalıp kalmadığının ve sakatlık oranının tespiti için Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesinden rapor aldırılması gerektiğini, davacının avans faizi talebinin yasal bir dayanağı bulunmadığını, belirterek davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince; "....Maddi tazminat yönünden yapılan değerlendirmede;1.051,70 TL geçici işgöremezlik tazminatı, 4.036,42 TL sürekli maluliyet tazminatı, 1.329,75 TL bakım gideri ve 200,00 TL ulaşım gideri olamak üzere toplam 6.617,87 TL maddi tazminatın davalılar ...(...'ndan) ve ...'ten kaza tarihi olan 04.04.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile, davalı sigortadan ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen alınarak Eyüp 11. Noterliği'nin 10/11/2014 tarih 15340 yevmiye sayılı mirasçılık belgesindeki payları oranında davacılara verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirmede; davacının davaya konu kaza nedeniyle %17,2 oranında meslekten kazanma gücünü kaybetttiği, bu nedenle elem ve ıstırap çekmemesinin mümkün olmadığı, davalı sürücü ...'in, meydana gelen kazada %100 oranında kusurlu olduğu, manevi tazminatın, zenginleşme aracı olmadığı gibi, manevi tatmin duygusu oluşturacak miktarda olması gerektiği, yine özel durumların da mahkemece res'en dikkate alınması gerektiği anlaşıldığından,

tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın meydana geliş şekli, kusur durumu, davacının yaşı, maluliyet oranı, kaza tarihi dikkate alınarak davacı ...'in yargılama sırasında vefatı, mirasçılarının davaya devam etmeleri nedeni ile davacı ... için belirlenen 5.000 TL manevi tazminatın davalılar ...(...'ndan) ve ...'ten kaza tarihi olan 04.04.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak, Eyüp 11. Noterliği'nin 10/11/2014 tarih 15340 yevmiye sayılı mirasçılık belgesindeki payları oranında davacılara verilmesine,

fazlaya ilişkin manevi tazminata yönelik talebin reddine karar verilerek.." şeklinde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ...'na izafeten ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; olaydaki kusur incelemesi yönünden ceza dosyasındaki bilirkişi incelemesinin esas alınması hukuken mümkün olmadığından kabul edilemeyeceğini, davacı yanın maddi tazminat istemine ilişkin olarak da SGK kasamında yapılan tedavi giderlerinin maddi tazminat istemine konu edilmesinin hukuken mümkün olmadığını, buna rağmen maddi tazminata ilişkin yerel mahkemece verilen kararın fahiş olduğunu, kabul edilemeyeceğini, manevi tazminata olay tarihinden itibaren faiz yürütülmesinin hukuken mümkün olmadığını beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; karşı araç sürücü, işleten ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısından trafik kazasına dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece; davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, hüküm davalı kurum vekili tarafından istinaf edilmiştir. İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebebleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, kusura yönelik mahkemece alınan Adli Tıp Kurumu raporunun somut olayın özelliklerine uygun, açık, anlaşılır, denetime elverişli, hüküm kurmaya yeterli ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu,

davacının tedavi giderlerinin SGK tarafından karşılandığı ancak bakım gideri, yol masrafı gibi masrafların sgk kapsamındaki tedavi giderlerinden olmaması sebebiyle davalının sorumluluğunun bu hususlarda devam ettiği, davacının kaza sebebiyle uğradığı bedensel zararın niteliği, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, olayın oluş biçimi, kazanın meydana geldiği olay tarihindeki paranın alım gücü, göz önünde bulundurularak davacı için takdir edilen manevi tazminatın hak ve nesafet kuralları çerçevesinde belirlendiği anlaşıldığından davalının bu yöndeki tüm istinaf itirazlarının reddi gerekmiştir.

Ancak 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13/1-j bendi uyarınca davalı kurum yargılama harçlarından muaftır. Kural olarak dava kabul edilirse harç münhasıran davalıya yükletilir ancak davalı idare harçtan muaf olduğundan harcın davalıdan alınmasına karar verilmeyeceği gibi davacıya da yükletilemez. Bu durumda, mahkemece davalı ...'nın harçtan muaf olmasına rağmen yargılama gideri bölümünde dava harçlarının da dahil edilerek davalı idarenin harçtan sorumlu tutulması isabetli olmamıştır.

Ne var ki; HMK'nın 353/(1)-b-2. maddesinde yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında karar verileceği belirtilmiş olup anılan madde uyarınca davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kısmen kabulü ile mahkemece verilen kararın harca yönelik istinaf itirazları doğrultusunda kaldırılarak yeniden esas hakkında aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalı idare vekilinin istinaf itirazlarının KISMEN KABULÜ ile, İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 31/05/2018 tarihli, 2014/696 Esas ve 2018/604 Karar sayılı kararının HMK’nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, KALDIRILAN KARARIN YERİNE GEÇMEK ÜZERE;

DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE

a)1.051,70 TL geçici işgöremezlik tazminatı, 4.036,42 TL sürekli maluliyet tazminatı, 1.329,75 TL bakım gideri ve 200,00 TL ulaşım gideri olmak üzere toplam 6.617,87 TL maddi tazminatın davalılar T.C. ... ve ...'ten kaza tarihi olan 04.04.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile, davalı sigortadan ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen alınarak Eyüp 11. Noterliği'nin 10/11/2014 tarih 15340 yevmiye sayılı mirasçılık belgesindeki payları oranında davacılara verilmesine,

b)Davacı ...'in yargılama sırasında vefatı, mirasçılarının davaya devam etmeleri nedeni ile davacı ... için belirlenen 5.000,00 TL manevi tazminatın davalılar T.C ... ve ...'ten kaza tarihi olan 04.04.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak, Eyüp 11. Noterliği'nin 10/11/2014 tarih 15340 yevmiye sayılı mirasçılık belgesindeki payları oranında davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminata yönelik talebin reddine ,

Maddi tazminat yönünden ;

c)Alınması gereken 452,07-TL harçtan peşin alınan 3,45 TL harç ile ıslah harcı olarak alınan 35,90.-TL harç olmak üzere toplam 39,35.-TL harcın mahsubu ile bakiye 412,72-TL harcın davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

d)Peşin harç için yapılan 3,45-TL ile ıslah harcı olarak yapılan 35,90.-TL olmak üzere toplam 39,35-TL yargılama giderinin davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş.' den müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

e)Davacı tarafından yapılan 1.248,30-TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

f)Davalılar ... ile T.C. ... tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendileri üzerinde bırakılmasına,

g)Davacılar kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiklerinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince 2.180,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

Manevi tazminat yönünden ;

ğ) Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

h) Peşin harç için yapılan 341,55.-TL yargılama giderinin davalı ...'ten alınarak davacılara verilmesine,

ı) Davacılar kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın kabul edilen bölümü üzerinden hasaplanan 2.180,00.-TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'ten müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

i)Davalılar T.C ... ve ... kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiklerinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın reddedilen bölümü üzerinden hesaplanan 2.180,00.-TL vekalet ücretinin davacılardan müteselsilen alınarak adı geçen davalılara verilmesine,

j)Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının derhal taraflara iadesine, "

ŞEKLİNDE YENİDEN HÜKÜM TESİSİNE,

2-İSTİNAF AŞAMASINDA;

a)İstinaf kanun yoluna başvuran davalı kurum harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

b)İstinaf incelemesi esnasında davalı kurum tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, davacı tarafından yapılan 70 TL tebligat ücreti ile 0,35 TL KEP reddiyatından oluşan toplam 70,35 TL'nin kendi üzerinde bırakılmasına,

c)İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

d)Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,