İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/1279 K.2025/153

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 18/04/2022 tarihli, 2021/193 Esas ve 2022/356 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sahibi bulunduğu ... plakalı araç ile ... plakalı araç arasında 02.09.2020 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, ihbar üzerine yapmış olduğu araştırma ve inceleme neticesinde davalı şirketçe kasko poliçesi düzenlenmiş olan müvekkiline ait ... plakalı araç söz konusu kaza nedeniyle %100 kusurlu bulunduğunu ve işbu durum tramer kayıtlarına da işlendiğini, müvekkiline gerçekleşmiş olan maddi hasarlı trafik kazası neticesinde aracın onarım bedeline ilişkin bağımsız eksperce ekspertiz raporu hazırlattığını,

müvekkilinin aracında 45.162,14 TL hasar oluştuğunu belirlendiğini ve ekspertiz ücreti olarak 350,00 TL fatura karşılığı ödendiğini, hasar bedelinin kasko poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketince tazmin edilmesi gerektiğini, fazlaya ilişkin hak ve talepleri saklı kalmak kaydı ile; şimdilik 100,00 TL hasar bedeli ile 350,00 TL ekspertiz ücreti’nin kaza tarihinden itibaren işleyecek olan ticari kredilere uygulanan avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

Davacı vekili 03/11/2021 tarihli müddeabih artırım dilekçesinde özetle; davanın ve müddeabih arttırım dahilinde 35.000 TL alacak talebinin kabulüne, alacağın avans faiziyle birlikte hüküm altına alınmasına karar verilmesini beyan etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde bahsi geçen ... plaka sayılı araç, müvekkili şirkette ... numaralı ve 27/06/2020 - 27/06/2021 vade tarihli Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile davacı adına sigortalandığını, uyuşmazlığa konu hasarın meydana gelme şekline dair verilen bilgiler gerçeği yansıtmadığını, yapılan araştırma ve incelemelere göre, hasar ve kaza arasında uyumsuzluk mevcut olduğundan hasarın teminat dışında kalacağını, hasar dosyası içeriğinde yer alan evrakta bilgi ve belgeler doğrultusunda hasarın beyan edilen şekilde gerçekleşmediği ve olayda sigorta suiistimali mevcut olduğunun tespit edildiğini,

hasara ilişkin olarak yapılan farklı tespitler ve bulunan detaylar olumsuz kanaate güç kazandırıldığını, kati raporun olumsuz kanaatle tanzim edildiğini, sigortalı tarafından sigorta teminatı dışında olan bir hasarın gerçeğe aykırı beyanlar ile teminat dahilindeymiş gibi gösterildiğinin araştırma raporu ile ispat edildiğini, dolayısıyla davanın reddi icap ettiğini, sigortalının beyan yükümlülüğüne kasten aykırı davranmış olması müvekkili firmanın sorumluluğunu sona erdirdiğini, sigortalının talebi ile müvekkili şirket tarafından yer alan hasar dosyasındaki ekspertiz raporu arasında fahiş fark mevcut,

davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte; çelişkinin giderilmesi için dosyanın bilirkişiye gönderilmesi gerektiğini, müvekkili şirket gerçek zarardan sorumlu olduğundan, davacı tarafın talep ettiği tazminat tutarı da fahiş olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek üzere, müvekkili şirket yalnızca dava tarihinden itibaren faizden sorumlu olabileceğini ve dava konusu olaya uygulanması gereken faizin yasal faiz olduğunu, dava konusu araç hasarı bedelinden müvekkili sigorta şirketinin özel ve genel şartlar gereği poliçe kapsamında sorumluluğu bulunmadığından davanın reddine,

yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİNCE VERİLEN KARAR

Mahkemece;"...Taraflar arasındaki uyuşmazlığın 02/09/2020 tarihinde meydana gelen kazaya karışan tarafların kusurlu olup olmadığı, kaza neticesinde dava konusu araçta hasar oluşup oluşmadığı, hasar oluşması halinde hasardan davalının sorumlu olup olmadığı, davacının ekspertiz ücreti talep edip edemeyeceği, davacı tarafın faiz talep edip edemeyeceği, hangi tarihten itibaren ne tür faiz talep edebileceği noktalarında olduğu, alınan bilirkişi raporuyla.

02.09.2020 tarihinde meydana geldiği beyan ve iddia edilen çift taraflı trafik kazasında; kasko sigortalı ... plakalı otomobil sürücüsü davacı ...'in kusurlu olduğu, park halinde olan davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı araç sürücüsünün zararlı sonuç üzerinde etken nitelikte bir davranışının bulunmadığı, dava konusu araçta tespit edilen hasarlar araçla karşılaştırılmış, mevcut hasarların nitelik ve boyut anlamında kaza tespit tutanağı ile uyumlu olmadığı,

tespit edilen hasarın, tutanakta belirtilen şekilde gerçekleşmesinin teknik olarak isabetsiz olduğu ve sonuç olarak sigortalı araçtaki hasarın başka bir şekilde, başka yer ve zamanda meydana gelmiş olabileceği, dava konusu kazanın beyan edilen yer ve şekilde meydana gelmediği mahkemece kabul edilerek sigortalı araç hasarının kasko sigortası teminatı kapsamında bulunmadığı anlaşıldığı." gerekçesiyle "...Davacı tarafından açılan davanın reddine..." şeklinde hüküm kurulmuştur.

Karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mahkeme tarafından hükme esas alınan bilirkişi raporun hukuki uyuşmazlığı çözebilecek mahiyette olmadığını, çelişkili olduğunu, bu sebepten ötürü hükme esas alınamayacağını, itirazları hakkında ek rapor alınmadan hüküm kurulduğunu, müvekkilin sahibi olduğu ... plakalı araç ile ... plaka sayılı diğer araç arasında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında kusur davacı müvekkiline ait olup bu hususa ilişkin herhangi bir itirazlarının bulunmadığını, bu sebeple müvekkili açısından kasko poliçesine başvuru yapıldığını, kazaya karışan diğer araç olan;

... plaka sayılı araçta meydana gelen hasar onarımının temini amacıyla trafik sigorta şirketine Sigorta Tahkim Komisyonunun 2020.E.

104624 esas sayılı dosyası ile başvuru yapıldığını, orada yapılan yargılama sonucunda müvekkilinin trafik sigortasından hasar bedelinin tahsil edildiğini, bahsi geçen sigorta tahkim dosyasında, kazaya ilişkin alınmış bilirkişi raporunda ise herhangi bir uyumsuzluk tespit edilmediğini ve ödemenin dahi yapıldığını, bu husus mahkemeye bildirmiş olmasına rağmen raporlar arasında çelişkiyi gidermediklerini, huzurdaki işbu dava dosyaya ilişkin, kaza ile illiyet bağının olmadığı görüş ve kanaatine varılmış olması hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, re'sen nazara alınacak nedenlerle; inceleme taleplerinin kabulüne karar verilerek,

kararın kaldırılarak davanın yeniden görülerek usulüne ve yasaya uygun karar verilmesini, davanın İstinaf Mahkemesi’nde görülmesi mümkün değil ise hükmün kaldırılmasına ve dosyanın, yeniden karar verilmek üzere yerel mahkemeye gönderilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı taraflara yükletilmesine karar verilmesi gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kasko sigorta poliçesi kapsamında hasar bedeline ilişki maddi tazminat davasıdır. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1409 uncu maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca, sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi aynı maddenin 2 nci fıkrası hükmüne göre, kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir.

Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise, bu oluş şeklinin Kasko Sigortası Genel Şartları'nın A.5. maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.

İlkeler anlatılan şekilde olmakla birlikte, sigortalı, Kasko Sigortası Genel Şartları'nın 1.5 inci maddesi ve Türk Ticaret Kanunu'nun 1446/2 nci maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde imiş gibi ihbar ederse, ispat yer değiştirip oluşan rizikonun teminat içinde kaldığını ispat yükü sigortalıya geçer.

Dosya kapsamı, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı;

mahkemece hükme esas alınan trafik polisi, otomotiv uzmanı ve sigorta hukukçusundan olaşan bilirkişi heyeti tarafından hasar dosyasının tamamı, davacıya ait aracın tramer kayıtları ile kazaya karıştığı diğer aracın tramer kayıtları, kazaya karışan sürücüler tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağı, davacının aracında meydana gelen hasar, karşı araçta meydana gelen hasar, kaza yeri fotoğrafları, her iki araçtaki hasarları gösteren fotoğraflar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek araçta meydana gelen hasar ile kazanın uyumlu olmadığının tespit edildiği,

hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunun somut olayın özelliklerine uygun, açık, anlaşılır, denetime elverişli, teknik açıdan hüküm kurmaya yeterli ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu, TTK'nun 1446/2. Fıkrası uyarınca ispat külfetinin yer değiştirerek davacı sigortalıya geçtiği, davacının iddiasını ispata yarar somut bir delil ve belge sunamadığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf itirazlarının yerinde olmadığından esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davacı vekilinin istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.