İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/693 K.2024/1638

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/12/2021 tarihli 2021/253 Esas ve 2021/885 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketi tarafından trafik sigortası ile sigortalı ... plakalı aracın, maliki müvekkili şirket ve kaza anındaki sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasar meydana geldiğini, taraflar arasında düzenlenen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında meydana gelen kazanın oluş biçiminin ifade edildiğini ve ... plakalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, zararın tazmini için K.T.K m.97 uyarınca davalı sigorta şirketine başvurulduğunu ve hasar dosyası açıldığını,

hasar dosyası kapsamında müvekkilinin tüm evrakları davalı sigorta şirketine sunmuş olmasına karşın dosya kapsamında bazı evrakların imzalanması şartıyla bir miktar ödeme yapılmışsa da gerçek zararın karşılanmadığını, HMK m. 107 kapsamında fazlaya ilişkin müvekkil hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla, 100,00 TL bakiye hasar bedeli tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte tahsiline, AAÜT m.16/2-c gereği arabuluculuk görüşmeleri sebebiyle vekalet ücretine hükmedilmesine,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalıdan tahsiline karar verilmesini, yine 04/10/2021 tarihli dilekçesi ile dava dilekçesinde belirtilen "dosya kapsamında bazı evrakların imzalanması şartıyla bir miktar ödeme yapılmışsa da gerçek zarar karşılanmamıştır." şeklindeki ödemenin, davalı sigorta şirketi tarafından 18.06.2020 tarihinde müvekkiline ödenen 16.985,00 TL olduğunu, temerrüdün gerçekleştiği tarihin ise ödemenin yapıldığı 18.06.2020 tarihi olduğunu talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 26/11/2021 tarihli harçlandırılmış ıslah dilekçesinde özetle, 11.015,00 TL bakiye hasar bedeli tazminatının davalıdan 18.06.2020 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile tahsiline, AAÜT m.16/2-c gereği arabuluculuk görüşmeleri sebebiyle vekalet ücretine hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketçe sigortalanan ... plaka numaralı aracın 28.04.2020 tarihinde seyir halinde olan davacıya ait ... plakalı araç ile çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkili şirketin sorumluluğu araç başına teminat limiti olan 39.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, yapılan tespit ve değerlendirmeler uyarınca 28.04.2020 tarihinde gerçekleşen kazada ... plakalı aracın hasarının karşılanması amacıyla müvekkili şirketçe.

18.06.2020 tarihinde başvurucuya 16.985,00 TL hasar tazminatı ödemesi ve 27.015,00 TL sovtaj ödemesinin yapıldığını, işbu ödemeyle konusuz kalan davanın reddine, davanın esası bakımından da, haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddi ile, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, ''... ZMMS ile sigortalı aracın sürücüsü ..., idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile, hatalı geri manevrası ve davacı aracına çarpması neticesinde kazanın oluşumunda sebep ve etken olduğu, davacı araç sürücüsü ... idaresindeki ... plakalı, kurallara uygun şeridinde seyri esnasında, hatalı geri manevra ve doğrultu değiştirme manevrası yapan davalıya sigortalı araç tarafından sağ yan kısmından çarpılmaya maruz kaldığı olayda,

oluş biçimi göz önüne alındığında kazayı önlemek adına alabileceği herhangi bir önlem bulunmadığı gibi kurallara aykırı olumsuz davranış faktörü de görülmediğinden kazanın oluşumunda atfedilecek herhangi bir kusurunun bulunmadığı, tazminata konu aracın hasar onarım bedelinin, %38 iskontolu olarak, 14.736,78 TL yedek parça, 6.000,00 TL işçilik olmak üzere toplam 20.736,02 TL + KDV, KDV dahil 24.468,50 TL olduğu, tazminata konu aracın hasar onarım bedelinin, iskontosuz olarak, 23.767,78 TL yedek parça, 6.000,00 TL işçilik olmak üzere toplam 29.767,78 TL + KDV, KDV dahil 35.125,98 TL olduğu,

aracın hasar listesi, hasarlı fotoğrafı, hasar bedeli, sağlam yerleri göz önünde bulundurularak sovtaj değerinin 27.000,00 TL olduğu, dava konusu aracın aynı özelliklere sahip emsalinin, piyasa şartlarında kaza tarihinde 55.000,00 TL bedel ile teminin mümkün olacağı, aracın onarım bedelinin rayiç değerinin %50'sini aşması nedeniyle, yerleşmiş Yargıtay içtihatlarına nazaran onarımının ekonomik olmayacağı, bu nedenle pert-total işlemine tabı tutulması gerektiği, pert-total işlemine tabi tutulduğunda gerçek zararının, aracın rayiç değeri olan 55.000 TL den sovtaj değeri olan 27.000 TL düşümü ile gerçek zarar tutarının 28.000,00 TL olduğu,

dosya kapsamından davalı sigorta şirketi tarafından zarar gören araç için 18.06.2020 tarihinde 16.985,00 TL ödeme yapıldığı, kazaya karışan ... plakalı aracın 19.12.2019-2020 tarih ve 0001021026758408 poliçe no ile ...

Şirketine ZMM sigortası ile sigortalı olduğu, kazanın 28.04.2020 tarihinde meydana gelmekle teminat süresi içinde kaldığı, 2918 sayılı KTK m.93 gereği tarife tespit görevlisi olan Hazine Müsteşarlığınca yayınlandığı üzere 01.01.2020 tarihinden sonra ZMM (TRAFİK) sigortası teminat limitleri; araç başına 41.000,00 TL olduğu, davacı tarafın aracında ödenebilir zarar miktarının teminat üst limiti dahilinde olup, sigorta şirketi tarafından 18/06/2020 tarihinde ödenen 16.985,00 TL bedel düşüldükten sonra bakiye zarar bedelinin 11.015,00 TL olduğu anlaşıldığından...'' gerekçesiyle; ''...Davanın KABULÜ ile,

davaya konu bakiye hasar bedeli olan 11.015,00 TL maddi tazminatın 18/06/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine...'' şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; sigorta kuruluşlarının her biri tarafından sigortalı kişilere imzalatılan ibraname, bir kaza ya da teminat kapsamındaki herhangi bir durumun gerçekleşmesi sonucu doğan hakların tamamının tahsil edildiğini ve başka bir alacak ya da verecek kalmadığını onaylayan belge olup sigorta şirketlerini ve sigortalıları olası evrak karışıklıklarından, kötü amaçlı kişilerden ve gerçekliği olmayan hak beyanlarından koruyan ibranamelerin, bu yönleriyle hayati önem taşıyan belgeler olduğunu ,

sigorta sözleşmesinde yer alan teminat maddelerinden herhangi birinin gerçekleşmesi sonucunda olay özelinde imzalanan ibranamelerin, mağdurların tazminat haklarının tamamını aldığını yazılı olarak beyan ettiğini, ibranamelerin bir zarar için tazminat alındıktan sonra,

aynı zarardan ikinci kez tazminat alınmasının önüne geçtiğini, sigorta şirketi tarafından tazminat ödemesi verildikten sonra ibraname imzalandığında, sigortalı kişinin sigorta şirketini ibra etmiş olduğunu, ibraname imzalayan sigortalı kişinin başka bir hakkının kalmadığını beyan etmekle birlikte kabul ve taahhüt etmiş sayıldığını, müvekkili şirketin eksist sisteminden bağımsız eksper atayarak sigortalı hasarı tespit ettirdiğini, ekspertiz raporunda görüleceği üzere araçtaki hasarın boyutu nedeniyle sigortalı aracın ağır hasarlı olduğu kabul edilerek pert işlemi uygulandığını,

müvekkili şirket tarafından yapılan rayiç çalışması sonucunda sigortalı aracın rayiç değerinin 44.000,00 TL, sovtaj bedelinin 27.015,00 TL olarak belirlendiğini, müvekkili şirket tarafından sigortalıya 18.06.2020 tarihinde 16.985,00 TL tazminat ödemesi yapılarak sorumluluğun yerine getirildiğini, başvuru sahibince tazminat ödemesine dair, sigortalı aracın kaza tarihi itibariyle piyasa rayiç bedelinin 44.000,00 -TL olduğu yönünde, ihtirazi kayıt konmadan 22.05.2020 tarihli mutabakatname ve 06.06.2020 tarihli İbraname imzalandığının görüldüğünü,

bu ibraname ile davacı tarafın bir alacağının kalmadığı ve yine davacı tarafça herhangi bir açıklamada düşülmediği keza sigorta ettiren tarafa bedelin nakden dosya içerisine sunulan belgelerden ödendiğinin aşikar olduğunu, somut uyuşmazlıkta, başvuru sahibince gabinin subjektif unsuru olan tecrübesizlik ve düşüncesizlik ile diğer tarafın yararlanmak ve sömürmek kastına dair iddia bulunmadığı gibi buna dair delil sunulmadığını, aynı zamanda, ödenen tazminat tutarı dikkate alındığında, gabinin objektif unsuru olan yetersizliğin de çok açık olduğundan bahsetmenin mümkün olmadığını,

tüm bu bilgiler ışığında ve Yargıtay 17 HD nin 2011/12034 E 2011/12133 K sayılı emsal nitelikte olan kararı da dikkate alınarak, davacı tarafından açılan davanın reddine karar verilmesi gerekirken davanın kabulüne hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu , mahkemenin kararında avans faizine hükmettiğini ancak davacının tazminat taleplerinde, talep edebileceği faizin yasal faiz olduğunu, dava konusu bakiye hasarın karşılandığı ve müvekkili sigorta şirketinin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı hususları sübuta ermiş bulunduğunu belirterek maddi tazminat yönünden davanın kabulüne ilişkin kararının kaldırılarak, davanın reddi ile,

yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına ve istinaf incelemesi sonucuna dek tehir-i icra talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklı hasar nedeni ile bakiye hasar bedeli tazminatı istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup, karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Dosya kapsamı, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı; hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunun somut olayın özelliklerine uygun, açık, anlaşılır, denetime elverişli, hüküm kurmaya yeterli ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu, bilirkişi raporunda tespit edilen hasar bedelinin yeterli araştırma sonucu belirlendiği.

22/05/2020 tarihli mutabakatname ve 06/06/2020 tarihli İbraname imzalanarak davalı Sigorta şirketi tarafından ibraname uyarınca 18/06/2020 tarihinde 16.985,00 TL kısmi ödeme yapılmış olsa bile, davanın17/04/2021 tarihinde açıldığı ve bilirkişi raporuna göre davacının bakiye alacağının bulunduğu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 111/2.maddesi uyarınca davacının dava açmasına engel bulunmadığından davalı vekilinin bu yöne ilişkin itirazının yerinde olmadığı;

dava konusu aracın ...- minibüs ticari nitelikte araç olduğundan mahkemece avans faizine hükmedilmesinin yerleşik uygulamaya uygun olduğu anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davalı vekilinin istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.