İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/964 K.2024/1798

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/10/2021 tarih ve 2021/105 Esas - 2021/824 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

20.07.2020 tarihinde ...’e ait ve kendi sevk ve idaresindeki ... plakalı minibüs aracın müvekkili ...’e ait ve park halindeki ... yabancı plakalı araç çarpması neticesinde, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın Tekirdağ’da minibüscülük yapan sigortalı aracın yolcu almak amacıyla sağa manevra yaptığı sırada dikkatsizliği ve kontrolsüzlüğü nedeniyle kendi aracının sağ kısmı ile park haline bulunan müvekkilinin aracın sağ kısmını baştan sona sürtmesi şeklinde gerçekleştiğini, kazada ... plakalı aracın tam ve asli kusurlu olduğunu, kazanın,

kaza tarihinde davalı sigortalı şirketine ZMMS sigortalı aracın sürücüsünün kusuru ile gerçekleştiğinden davalı ... şirketinin sorumlu olduğunu, KTK’nun 84/1-Lve 84/1-L maddelerinin asli kusurlu hallerden olduğunu, dava şartlarının yerine getirildiğini, müvekkiline ait ve Almanya trafiğine kayıtlı aracın kaza sonrası tamir masrafının Almanya’daki ...

Bilirkişi Bürosu Gmbh şirketi tarafından hesaplandığını, 17.08.2020 tarihli ekspertiz raporu ile kdv dahil 2.937,44 EUR hasar onarım bedeli ve 350,00 EUR değer kaybı tespit edildiğini, hasarın ve değer kaybının Almanya rayiçlerine göre belirlenmesi gerektiğini, Almanya’daki Bilirkişi Raporu için 668,16 EUR bilirkişi ekspertiz ücreti ödendiğini, davalı ... şirketinin temerrüte düştüğünü, zararın Almaya koşullarında Almanya rayiçlerine göre ve EUR üzerinden fiili ödeme tarihindeki kura göre belirlenmesi gerektiğini ileri sürerek,

kaza sebebiyle oluşan 2.937,44 EUR hasar onarım bedeli ve 350,00 EUR değer kaybı olmak üzere toplam 3.287,44 EUR tazminatının fazlaya ilişkin haklar saklı kalma şartıyla temerrüt tarihinde (poliçe limit dahilinde) yabancı para bakımından değişken faizi ile birlikte tahsilini, 668.16 EUR bilirkişi ücretinin de MB efektif satış kuru karşılığı yargılama gideri olarak dahilini talep ve dava etmiştir.

Daha sonraki dilekçesinde; davalı tarafça talep edilen delillerin sigorta şirketine tebliği edildiğini, dava açıldıktan sonra davalı tarafça kısmi ödeme yapıldığını, 18.02.2021 tarihinde 1.750 TL ödeme yapıldığını, kısmi ödeme ile davalının sorumluluğunun ortadan kalkmadığını, ödemenin hangi alacak kalemine ait olduğunun açıklanmadığını, 1.750 TL ödeme tutarının 8.4837 TL kur karşılığının 206,25 EUR olduğunu, bu miktar toplam miktardan düşüldüğünde bakiye hasar bedelinin 2.731,17 EUR olduğunu, davalının dava değerinin tamamından temerrüte düştüğünü, hükmün buna göre olması gerektiğini,

değer kaybının Alman rayiç değerlerine göre yapılması gerektiğini belirterek neticede oluşan bakiye hasar miktarı 2.731,17 EUR ile 350 EUR değer kaybı olmak üzere toplam 3.081,17 EUR’nun 09.01.2020 temerrüt tarihinden değişken faizi ile MB ESK karşılığı Türk Lirası tahsilini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın usulden reddi gerektiğini, 18.02.2021 tarihinde 1.750 TL ödeme yapıldığını, başka hak ve alacak kalmadığını, aracın trafik kurallarına uygun park edilip edilmediğinin tespiti gerektiğini, kusur oranının yeniden tespiti gerektiğini, KTK 84. Maddenin “…… kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpması halinde asli kusurlu sayılırlar” şeklinde belirtildiğini, kaza tespit tutanağı dışında bir kusur raporu olmadığını, değer kaybının ZMMMS genel şartlara göre tespiti gerektiğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince; "...ZMMS ile sigortalı aracın (minibüsün) sürücüsü ..., idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile, Şarköy İstiklal Caddesinde düz seyir halinde iken (tutanaktaki kroki çizim ve fotoğrafa göre), aynı cadde üzerinde sağ tarafında park halinde bulunan ve maliki ... olan ... plaka sayılı aracın sağ arka kısımlarına sürtmesi neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği ZMMS ile sigortalı aracın (minibüsün) sürücüsü ..., idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile,

dikkatini yeterince yola ve seyir yönüne verip aracının hızını yük ve teknik özelliğine, görüş, yol ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uyarlamayarak, aracının kontrolünü ve direksiyon hakimiyetini kaybederek, yol kenarında kurallara uygun park halinde bulunan park halindeki davacı aracına çarparak kazaya etken ve sebep olduğundan %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu,

Park halindeki ... plaka sayılı davacı aracı, kurallara uygun şekilde park halinde iken davalı sigortalı araç sürücüsü tarafından çarpılmaya maruz kaldığı olayda, kazanın oluş biçimi göz önüne alındığında kazayı önlemek adına alabileceği herhangi bir önlem bulunmadığı gibi kurallara aykırı olumsuz davranış faktörü de görülmediğinden kusursuz olduğu, hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporuna göre.

Davaya konu aracın onarım masrafının Almanya koşullarında orijinal parça ve işçilik dahil olmak üzere 2.532,28 EUR+KDV, kdv dahil 2.937,44 EUR olduğu, kaza ile hasarın ve onarım bedelinin uyumlu olduğu, davaya konu aracın değer kaybı bedelinin 350,00 EUR olduğu, davaya konu aracın onarım bedeli ile (2.937,44 EUR) değer kaybı bedeli (350,00 EUR) toplamının 3.287,44 EUR olduğu, 18.02.2021 tarihinde yapıldığı beyan edilen 1.750,00 TL ödeme göz önüne alındığında, 18.02.2021 tarihli MB Efektif Satış Kuru ile (8.4145 EUR) bakımından karşılığının 207,97 EUR olduğu,

bu miktar (207,97 EUR), toplam (3.287,44 EUR) miktardan düşüldüğünde kalan bakiye tazminat bedelinin 3.079,47 EUR olacağı, 54 M 9084 plaka sayılı aracın davalı ... tarafından, 05/08/2019-05/08/2020 tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi ile teminat örüntüsüne alındığı, kazanın 20/07/2020 tarihinde, 05/08/2019-05/08/2020 tarihleri arasındaki teminatları süresi içinde meydana gelmiş olduğu, davacının dava dilekçesinde 3.287,44 Euro tazminat talebinde bulunduğu,

davalı sigortanın dava tarihi olan 12/02/2021 tarihinden sonra 18/02/2021 tarihinde 1.750,00 TL davacıya ödeme yaptığı, davanın bu miktar yönünden konusuz kaldığı ancak davacının konusuz kalan miktar yönünden de dava açmakta haklı olduğu,

davalının 26/01/2021 tarihinde bakiye kalan kısım yönünden temerrüde düştüğü..." gerekçesiyle davanın KABULÜNE, 1-3.081,17 EURO hasar-değer tazminatının Davalı ...Ş. (poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak üzere) temerrüde düştüğü 26/01/2021 tarihinden itibaren 3095 Sayılı yasanın 4/a maddesine göre uygulanacak değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirasının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-206,27 EURO hasar-değer tazminatı dava açıldıktan sonra davalının ödemesi nedeniyle konusuz kaldığından bu miktar yönünden karar verilmesine yer olmadığına, 3-668.16-Euro ekspertiz ücretinin yargılama giderleri arasında gösterilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının zarar gören olarak, TBK m.52 ve sigorta hukuku trafik sigortası mevzuatları gereği zararı azda tutma ve zararı attırmama yükümlülüğü altında olduğunu, bu yükümlülüğe aykırı davranışlar ile farazi ve fahiş tazminatlar müvekkili şirkete yükletilmeyeceğini, yerel mahkemenin dosyayı bilirkişiye tevdi ettiğini ve herhangi bir değerlendirmede bulunmaksızın bilirkişi raporunda işaret edilen şekilde hüküm kurduğunu, yerel mahkemece rapora dair itirazlarının yok sayılarak müvekkili şirketin adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini,

alınan raporların hüküm kurmaya elverişli olmadığını, yerel mahkemece hatalı şekilde yabancı araç değer kaybına hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, değer kaybı miktarını kabul etmediklerini, davada hükme esas alınan hesap raporunun hatalı olduğunu, yasal hatalı park durumu ve müterafik kusur indiriminin göz önünde bulundurulması gerektiğini, yerel mahkemece müvekkili şirketin fahiş eksper ücretinden sorumlu tutulmasınını hukuk aykırı olduğunu, art niyetli eksper ücretinin reddinin gerektiğini, karar hüküm fıkrasında müvekkili şirketin sorumluluğunun açıkça yanlış belirtildiğini,

müvekkili şirketin yalnızca poliçe limitleri ile sorumlu olduğunu belirterek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle araçtaki hasar bedeli ve değer kaybının zorunlu mali mesuliyet sigortacısından tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece; davanın kabulüne karar verilmiş olup, hüküm davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, alınan bilirkişi raporunun somut olayın özelliklerine uygun, açık, anlaşılır, denetime elverişli, hüküm kurmaya yeterli ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu, kaza ve hasarın uyumlu olduğunun tespit edildiği, rayiç bedel ve değer kaybının yabancı yabancı ülke piyasa rayiçleri incelenerek tespit edildiği, gerçek zararın karşılanması ilkesi uyarınca davacı zararının yabancı ülke para birimi üzerinden belirlenmesinin doğru olduğu,

davalı ... şirketinin sigortacısı olduğu aracın sürücüsünün park halindeki davacı aracına çarptığı olayda tam ve asli kusurlu olduğunun sabit olduğu, rayice uygun olarak tespit edilen ekspertiz ücretinin yargılama giderinden sayılmasının da doğru olduğu, davalı ... şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğunun mahkemece hükmünde yer aldığı anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf itirazlarının reddi ile aşağıda yazılı şekilde karar vermek gerekmiştir.