İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/758 K.2023/731

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/11/2022 ek karar tarihli ve 2022/184 Değişik İş Esas - 2022/184 Değişik İş Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

TALEP

İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; keşideci borçlu ... tarafından talebe konu çekleri keşide ettiğini, çeklerin ciro yoluyla müvekkili şirketin uhdesine geçtiğini, çeklerin süresinde bankaya ibraz edilmiş olmasına rağmen bedellerinin ödenmediğini ve karşılıksız kaldığını, borçlular hakkında yasal takibe başlayacaklarından ve icra takibinden haberdar olmaları halinde mallarını kaçırmalarından endişe ettiklerini ileri sürerek, ihtiyati haciz taleplerinin takdir edilecek teminat karşılığında kabulü ile muaccel alacaklarını teminen borçlunun menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, yargılama masraflarıyla vekalet ücretinin borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN 24/08/2022 TARİHLİ KARARI

İlk derece mahkemesince; "...Dilekçe ve aşağıda nitelikleri yazılı belgelerin incelenmesinden, ihtiyati haciz isteyenin talebi kanuna uygun görülmüş olup, borcun vadesinin geçtiği ve rehinle temin edilemediği anlaşıldığından, İ.İ.K.'nun 257.maddesi uyarınca yukarıda ismi yazılı borçlunun yukarıdaki adreste ve alacaklı tarafça gösterilen adreslerindeki menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının (125.000,00-TL) borca yeter miktarının yasal sınırlamalar göz önünde tutularak İHTİYATEN HACZİNE, Karşı tarafın ve 3.şahısların muhtemel zararlarına karşılık olarak takdir olunan %15 (18.750,00-TL) nakit veya müddetsiz bir banka teminat mektubunun ibrazında kararın yerine getirilmesi için bir örneğinin icra müdürlüğüne tevdiine..." karar verilmiştir.

Karara karşı taraf ... San. ve Tic. Ltd. Şti.vekili tarafından itiraz edildiği anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN 17/11/2022 TARİHLİ EK KARARI

İlk derece mahkemesince; "... İtiraz edenin, ihtiyati haciz talep eden ... Anonim Şirketi' ne teminat amacıyla verilen çekin borçlu ... Sanayi ve Ticaret Limited tarafından cirolanmış izlenimi yaratılarak işleme konulduğu ayrıca alacaklı tarafından taşkın hacizler yapıldığı kendilerinin alacaklı olduğu itirazı var ise de İtiraz edenin İİK.265 md. de sınırlı olarak sayılan itiraz sebeplerine dayanmadığı ve itirazlarının yargılamaya muhtaç olduğu..." gerekçesiyle ihtiyati hacze itiraz eden vekilinin itirazının REDDİNE, İhtiyati Haciz kararının aynen devamına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Karşı taraf ... San. Ve ic. Ltd.

Şti. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mvekkil şirket ile davalı şirket arasında 19.01.2021 tarihinde protokol imzalanmış ve bu protokole göre taraflar arası tüm cari hesapların ortaya döküldüğünü, karşılıklı olarak yeniden borç ve alacaklar revize edildiğini, bu protokole göre müvekkil şirketin, 2023 yılının 12. ayına kadar her ay 1.300.000,00 TL, son ödeme olan 2023 aralık ödemesi ise 1.416.884,00 TL olmak üzere davalı tarafa çekler verildiğini, dava konusu ...

Bankası ... Şubesi'ne ait 0495813 numara ve 31/10/2021 tarih sayılı çek de bu çekler arasında olduğunu, söz konusu ödemeler karşılığında davalı tarafın, müvekkili şirkete 2023 Aralık ayına kadar 26.640.000,00 TL karşılığı ürün vermeyi taahhüt ettiğini ve bu husus belirtilen protokolce karşılıklı olarak imza altına alındığını.

Fakat tüm dünyayı etkisi altına alan covid-19 pandemisi ve ardından gelen uluslararası üretim azlığı, lojistik krizler ve diğer pek çok mücbir sebeplerden ötürü tüm üretim mallarının maliyetleri ve fiyatlarının yükseldiğini, bu nedenle davalı taraf kararlaştırılan ürünleri müvekkili şirkete vermeye yanaşmadığını, ilgili teslimatların yapılmadığını, dolayısıyla dava konusu çekin iadesinin yapılmadığını, haksız şekilde iadesi yapılmayan çeklerin iadeleri için Bornova 2.Noterliği 19.08.2022 tarihli 17770 yevmiye numaralı ihtarname davalı tarafa gönderildiğini, karşılığında herhangi bir iade gerçekleştirilmediğini,

müvekkili şirketin ekonomik anlamda yaşanılan zorlu dönemlerde dahi hiç durmaksızın ticari faliyetlerine devam eden istihdam ve üretimini azaltmadığı gibi arttıran, devletin en çok ihtiyaç duyduğu vergi ödemelerini aksatmadan yerine getiren bir şirket olduğunu, yıllardan beri süregelen ticari ilişkide de davalı şirketin, müvekkili tarafından hiç bir zaman mağdur edilmediğini, karşılıksız çıkan veya sorun yaşanılan müşterinin çekleri ve senetleri dahi müvekkil tarafından davalıya hemen ödenmediğini, teminat niteliğinde ürün alımından önce verilen dava konusu çekin üzerine müvekkili tarafından imza atılmadığını,

fakat karşı tarafın çekleri işleme koyabilmek adına üzerine sahte ciro ve imza atarak sanki müvekkili imzalamış gibi çekleri işleme koyduğunu, icra takibi yapmadan önce kötüniyetli ve haksız çıkar elde etme amaçlı İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde ihtiyati haciz talep ettiğini, her ne kadar verilen ihtiyati hacze itiraz etseler de, yerel mahkemece itirazlarının reddine dair karar verildiğini belirterek, yerel mahkemece verilen ek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep; ihtiyati haciz kararına itirazın reddine dair ek kararın kaldırılarak ihtiyati haciz talebinin reddine kararı verilmesi istemlidir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece; yukarıda yazılı gerekçelerle ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verildiği, itiraz üzerine ihtiyati hacze itirazın reddine dair ek karar verildiği, bu ek karara karşı borçlu/karşı taraf ... Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İhtiyati haciz müessesi 2004 sayılı İ.İ.K.nun 257 vd. maddelerinde düzenlenmiştir.

İİK'nın 257/1.maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı... ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

İİK'nın 258/1. Maddesinin 2. cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca İhtiyati haciz talep eden, İİK'nın 257/1. Maddesi kapsamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve borcun vadesinin gelmiş olduğunu yaklaşık olarak mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek durumundadır.

İİK'nın 265.maddesinde ihtiyati haciz kararına itirazın süresi ve koşulları açıkça hükme bağlanmış olup, anılan maddede, borçlunun kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata itiraz edebileceği düzenlenmiştir. Bu itiraz sebepleri sınırlı ve şekli nitelikte olup, bunun dışındaki nedenlere dayanarak, ihtiyati haciz kararına özellikle, alacağın esası hakkında ya da imza veya yazı incelemesini gerektirecek şekilde bir itirazda bulunulamaz.

Somut uyuşmazlıkta da, borçlunun itirazında dayandığı gerekçelerle dayandığı itiraz nedeni ile ihtiyati haciz kararının kaldırılması olanaklı olmadığından, mahkemece ihtiyati haciz kararı verilmesinde ve itirazın reddedilmesinde bir usulsüzlük bulunmamakta olup istinaf itirazlarının aşağıda yazılı şekilde esastan reddi gerekmiştir (Bu yönde bknz. Yargıtay 11. HD 2014/14242 E.-2015/280 K., 2014/417 E.-2014/1753 K).