İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/1815 K.2024/1500

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/237 Esas- 2024/579 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı borçlu ...'nın müvekkilli banka nezdinde imzaladığı kredi kartı sözleşmesi kapsamında ... ve ... ürün numaralı kredi kartlarını kullandığını, müvekkili bankaya olan borcunu ödemediğini, davalıya temerrüt ve muacceliyet ihbarının usulüne uygun olarak gönderildiğini, tüm ihbar ve ihtarlara rağmen ödeme yapılmaması nedeniyle toplam 133.988,87 TL takip çıkışlı alacağa ilişkin 09/10/2023 tarihinde Karşıyaka 3. İcra Müdürlüğü'nün 2023/11978 sayılı dosyası nezdinde icra takibi başlatıldığını, borçlunun ise itiraz ettiğini ve itiraz ile takibin durduğunu,

tüketici niteliğindeki ... numaralı kredi kartı için İzmir 8. Tüketici Mahkemesi'nin 2023/605 Esas sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açılmışsa da ... ürün numaralı kart ticari nitelikte olduğu için yeniden mahkeme nezdinde dava açmalarının gerektiğini, arabuluculuğa başvurulmuşsa da görüşmeler sonucunda anlaşılamadığını, davalının ödeme yönünde bir iddiası olmadığı gibi imzaya itirazının da bulunmadığını belirterek,

davalı/borçlunun Karşıyaka 3. İcra Müdürlüğü'nün 2023/11978 sayılı dosyasında yaptığı itirazların iptali ile takibin devamına, itirazında haksız ve kötü niyetli olduğundan alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalıya usulüne uygun olarak tebligat çıkarıldığı, ancak davalının davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, "...Davalının ticaret sicil müdürlüğü ve esnaf ve sanatkarlar odasında kaydının bulunmadığı, Karşıyaka Vergi Dairesi Müdürlüğü cevabi yazısında serbest meslek erbabı olduğu, faaliyet konusunun avukatlık faaliyetleri olduğu, serbest meslek kazanç defterine tabi olduğunun bildirildiği, davacının kamu hizmeti niteliğindeki avukatlık mesleğini ifa ettiği, tacir sıfatına haiz olmadığının anlaşıldığı, davacı banka ile davalı arasında 'gerçek kişi ticari kart üyelik sözleşmesi' başlıklı sözleşme akdedilmiş ise de, sözleşmenin taraflarca ticari olarak nitelendirilmesinin sözleşmeye ticari vasıf kazandırmadığı,

taraflar arasında genel kredi sözleşmesi akdedilmediği, ticari bir uyuşmazlık olmadığı, davaya bakmakta görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğu anlaşılmakla, davanın usulden reddi ile; davacı tarafından açılan işbu davada mahkemenin görevli olmayıp, GÖREVLİ MAHKEME TÜKETİCİ MAHKEMELERİ OLDUĞUNDAN, HMK'nın 115/2. maddesi uyarınca davanın USULDEN REDDİNE, HMK'nın 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde istemde bulunulduğu takdirde dava dosyasının yetkili İzmir Nöbetçi Tüketici Mahkemesi'ne gönderilmesine...." şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından, "...Kararın hukuka aykırı olup kaldırılması gerektiğini, işbu dava açılmadan önce tüketici mahkemelerinde itirazın iptali davası açılmışsa da ticari nitelikli kart yönünden davanın usulden reddine karar verildiğini, imzalanan sözleşmeler kapsamında davalı borçluya ... ve ... numaralı kredi kartı kullandırılmış olup borçlarının ödenmemesi sebebiyle davalı borçlu aleyhine Karşıyaka 3. İcra Müdürlüğü'nün 2023/11978 sayılı icra takibinin başlatıldığını, borçlunun takibe itiraz etmesi üzerine her iki kart alacağı için de İzmir 8. Tüketici Mahkemesi'nin 2023/605 Esas sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığını,

mahkemece alınan bilirkişi raporunda dava dışı ... numaralı kredi kartına ait alacak hesaplaması yapılmışsa da ... nolu ... isimli kredi kartı ticari nitelikte olduğundan hesaplamaya dahil edilmediğini, İzmir 8. Tüketici Mahkemesince de bu rapor doğrultusunda davanın tefrik edilmesine ve ... numaralı kart yönünden usulden reddine karar verildiğini, taraflarca akdedilen sözleşmenin ticari nitelikli olmasının yanı sıra kartın ... ismiyle kullanılması, davalının avukatlık faaliyetleri kapsamında serbest meslek erbabı olması,

serbest meslek kazanç defterine tabi olması ve tüm bu bilgiler ışığında alınan bilirkişi raporunda ... numaralı kredi kartının ticari niteliğinde olduğunun belirtilmesi sebebiyle tüketici mahkemesi kararının istinaf edilmeksizin bu haliyle kesinleştirildiğini, dolayısıyla İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin dosyasında 54003784589300118 numaralı kart alacağının hesaplanması gerekirken tüketici mahkemelerinin görevli olduğu kanaatiyle davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, hem mahkemece aldırılan bilirkişi raporu hem borçlunun serbest meslek erbabı olması sebebiyle kartın ticari nitelikte olduğunun aşikar olduğunu,

davalı borçlunun da ... numaralı kartına ait hesap özetlerinden bu kartı mesleğini icra ederken kullandığının belirlendiğini, davalı borçluya ait iki kredi kartından ... numaralı olanın tüketici, ... numaralı olanın ise ticari nitelikte olduğunun aşikar olduğunu, bir hukuki işlemin 6502 sayılı Kanun kapsamında kaldığının kabul edilmesi için taraflardan birinin tüketici olmasının gerektiğini, TKHK'nın 3.maddesinin birinci fıkrasının (k) bendinde tüketicinin;

'Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişi' biçiminde tanımladığını, bu bilgiler ışığında davalı borçlu ... numaralı kartı mesleğini icra ederken kullandığından bu kart kapsamında tüketici sıfatını haiz olmadığını, kararın kaldırılmasını ve dosyanın İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmesini talep ettiklerini..." beyanla, mahkeme kararı istinaf kanun yoluna getirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kredi kartı alacağı için yapılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; yukarıda yazılı gerekçelerle davanın görev yönünden reddi ile dosyanın Tüketici Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde; davacı banka tarafından iki kredi kartı bakımından önce Tüketici Mahkemesinde dava açıldığı, o mahkemece ... numaralı kartın ticari kredi kartı olduğundan bahisle tefrik kararı ve akabinde de Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle usulden red hükmü tesis edildiği, davacı banka tarafından bu defa -anılan davanın devamı niteliğinde olmayan- yeni bir dava açma yoluna gidilerek eldeki ... numaralı kart alacağına yönelik takibe itirazın iptali istemli davanın açıldığı, mahkemece "Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğu" ndan bahisle yukarıdaki gerekçelerle davanın usulden reddine karar verildiği anlaşılmış ise de, bu kabul somut uyuşmazlığa uygun düşmemiştir.

5464 Sayılı BKKKK’nun 44/1. maddesinde. "Bu kanunun uygulanmasıyla ilgili uyuşmazlıklarda kart hamilinin tüketici olması halinde 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 22. ve 23. maddeleri hükümleri uygulanır." denilmiş, aynı yasanın 43. maddesinde ise. "Bu Kanunun 8. maddesinin ikinci fıkrası, 9'uncu, 12'inci, 24'üncü, 25'inci, 26'ıncı ve 44'üncü maddesi hükümleri tacirlere verilen kurumsal kredi kartları hakkında uygulanmaz." hükmü getirilmiştir.

Görüldüğü gibi, kanun koyucu, tacirlere verilen kredi kartları ile tüketiciye verilen kredi kartları hakkındaki uyuşmazlıklarda görev yönünden farklı bir düzenlemeyi benimsemiş, tacirlere verilen kredi kartları bakımından 6762 Sayılı TTK'daki ticari dava tanımına uygun olarak 5. madde uyarınca Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olacağı hususunu hükme bağlamıştır.

Somut uyuşmazlıkta, taraflar arasında imzalanan 30.12.2021 tarihli sözleşmenin "Gerçek Kişi Tacir Şirket Kredi Kartı Üyelik Sözleşmesi" başlığını taşıdığı ve davalının kullanımına sunulan kredi kartının da ticari kredi kartı (business kart) olduğunun anlaşıldığı, bu hali ile dava konusu kartın ticari kredi kartı olduğunun davacı tarafından özellikle vurgulanmış olduğu, yine davalının vergi kaydına göre.

"Hukuk Danışmanlığı ve Temsil (Avukatlık) Faaliyetleri"nde bulunduğu, faaliyet konusu itibari ile serbest meslek kazancı elde ettiği, bu anlamda davalının tüketici vasfı taşıdığından söz etme imkanının bulunmadığı, uyuşmazlığın tüketici işleminden kaynaklanmadığı,

uyuşmazlığın, ticari kredi kartı sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan takibe ilişkin olup, niteliği itibariyle TTK'da düzenlenen ve bankacılık işlemi olarak sayılan ticari dava vasfında olması nedeniyle davaya bakmakla tüketici mahkemelerinin değil, ticaret mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmakla, mahkemece yazılı şekilde karar verilmiş olması usule ve yasaya aykırı bulunmuş, HMK 353/1-a-3. madde uyarınca mahkemece esasa girilmesi için kararın kaldırılması gerekmiştir (Bu yönde bknz.

Yargıtay (kapatılan) 19. HD 2016/15768 E. - 2018/683 K., 2016/1636 E. - 2016/9476 K.).

Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davacı vekilinin istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-a-3. maddesi gereğince kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.